Üst Üste İndirim Nedir?
Üst üste (ya da bileşik) indirim, aynı ürüne birden fazla yüzde indiriminin uygulanmasıdır — örneğin "%20 indirim, kasada ise ek %10 indirim" gibi. Sıkça yapılan bir hata, bu yüzdeleri toplamaktır (%20 + %10 = %30). Bu yanlıştır. Her indirim, bir önceki indirim uygulandıktan sonraki fiyat üzerinden hesaplanır; bu yüzden üst üste indirimler her zaman düz toplamdan daha az tasarruf sağlar. Bu hesaplayıcı çarpma işlemini doğru yapar ve gerçek efektif indirim oranını gösterir.
Nasıl Kullanılır?
Önce orijinal fiyatı girin, ardından en fazla dört adet indirim yüzdesi yazın. Kullanmadığınız indirim alanlarını 0 olarak bırakın. Hesaplayıcı, kalan fiyat oranlarını birbiriyle çarparak son fiyatı, toplam tasarruf tutarını ve buna karşılık gelen tek bir eşdeğer indirim oranını bulur.
Formülün Açıklaması
Ondalık olarak ifade edilen her d indirimi için, fiyatın geriye kalan kısmı \((1 - d)\) olur. Bunların tümünü birbiriyle ve orijinal fiyat P ile çarpın:
$$\text{Son Fiyat} = P \times (1 - d_1) \times (1 - d_2) \times \ldots \times (1 - d_n)$$
Toplam tasarruf basitçe \(P - \text{Son Fiyat}\)'tır; efektif indirim ise tasarrufun orijinal fiyata bölünmesiyle bulunur.
Örnek Hesaplama
100 $'lık bir cekette önce %20, ardından ek %10 indirim olsun. Birinci adım: \(100 \times (1 - 0{,}20) = 80\) $. İkinci adım: \(80 \times (1 - 0{,}10) = 72\) $. Son fiyat 72 $, toplam tasarruf 28 $ ve efektif indirim %28 olur — iki yüzdeyi gelişigüzel toplayınca bulacağınız %30 değil.
Sıkça Sorulan Sorular
İndirimlerin sırası önemli mi? Hayır. Çarpma işlemi değişmeli olduğundan, önce %20 sonra %10 uygulamak ile önce %10 sonra %20 uygulamak aynı sonucu verir.
Efektif indirim neden toplamdan daha az çıkıyor? Sonraki indirimler zaten düşürülmüş bir fiyat üzerinden hesaplanır; bu yüzden tam fiyat üzerinden olacağından daha az tutar düşerler.
Bunu kupon ile indirimi birlikte hesaplamak için kullanabilir miyim? Evet, her ikisi de güncel fiyat üzerinden yüzde indirimi olarak uygulandığı sürece kullanabilirsiniz. Eğer kupon sabit bir tutar indirimiyse, bu bir yüzde olmadığından bu modele uymaz.