Tekerlek Beygir Gücü Nedir?
Tekerlek beygir gücü (WHP), motor gücünün aktarma organlarından geçtikten sonra çekiş tekerleklerine fiilen ulaşan miktarıdır. Üreticiler genellikle motorun volanında ölçülen krank (ya da fren) beygir gücünü açıklar; ancak şanzıman, şaft, diferansiyel ve akslar sürtünme ve dönme ataleti nedeniyle bu gücün bir kısmını tüketir. Sonuçta şasi dinamometresinde (dyno) okuduğunuz değer (WHP), her zaman reklamlarda belirtilen krank değerinden daha düşüktür.
Hesaplayıcı Nasıl Kullanılır?
Motorunuzun krank beygir gücünü ve tahmini aktarma organı kaybını yüzde olarak girin. Tipik kayıplar, önden ve arkadan çekişli (FWD/RWD) araçlarda yaklaşık %10–15, dört çeker (AWD) araçlarda ise %15–25 civarındadır; çünkü AWD sistemlerinde daha fazla dönen parça bulunur. Hesaplayıcı, tahmini tekerlek beygir gücünüzü ve aktarma organlarında kaybedilen toplam beygir gücünü verir.
Formülün Açıklaması
Matematik oldukça basittir:
$$\text{WHP} = \text{Krank HP} \times \left(1 - \frac{\text{kayıp\%}}{100}\right)$$
Eğer dyno WHP değerinizi biliyor ve bunun yerine krank HP'yi tahmin etmek istiyorsanız formülü şöyle düzenleyin: \(\text{Krank HP} = \text{WHP} \div \left(1 - \frac{\text{kayıp\%}}{100}\right)\). Kayıp yüzdesi yalnızca bir tahmindir; gerçek değerinizi öğrenmenin tek yolu karşılaştırmalı (back-to-back) bir dyno testidir.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki arkadan çekişli bir spor otomobilin gücü 300 krank beygir gücü olarak belirtilmiş ve tahmini aktarma organı kaybı %15 olsun. Bu durumda $$\text{WHP} = 300 \times \left(1 - \frac{15}{100}\right) = 300 \times 0{,}85 = 255\ \text{WHP}$$ olur ve aktarma organlarında 45 HP kaybedilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Aktarma organı kaybı her zaman %15 midir? Hayır. Bu yalnızca bir kabaca hesaplama kuralıdır. Manuel şanzımanlar otomatiklere göre daha az kaybetme eğilimindedir; AWD ise RWD/FWD'ye göre daha fazla kaybeder.
Kayıp güçle birlikte artar mı? Aktarma organı kaybı sabit bir sayıdan çok bir yüzdeye yakındır; bu nedenle daha yüksek güçlü motorlar mutlak değerde daha fazla beygir gücü kaybeder.
Dyno değerim neden farklı? Dyno tipi, sıcaklık, lastik ölçüsü, kullanılan vites ve düzeltme faktörlerinin tümü okuma değerlerini etkiler. Bunu bir tahmin olarak değerlendirin.
