Mã Lực Tại Bánh Xe Là Gì?
Mã lực tại bánh xe (WHP) là phần công suất động cơ thực sự truyền tới các bánh xe chủ động sau khi đi qua toàn bộ hệ truyền động. Các nhà sản xuất thường công bố mã lực trục (hay mã lực tại bánh đà) đo ngay tại bánh đà của động cơ, nhưng hộp số, trục các-đăng, bộ vi sai và các bán trục đều "ngốn" bớt một phần công suất do ma sát và quán tính quay. Kết quả là con số bạn đọc được trên dyno đo tại bánh xe (WHP) luôn thấp hơn con số mã lực trục mà hãng quảng cáo.
Cách Sử Dụng Công Cụ
Hãy nhập mã lực trục của động cơ và mức hao hụt hệ truyền động ước tính (tính theo phần trăm). Mức hao hụt điển hình vào khoảng 10–15% với xe dẫn động cầu trước hoặc cầu sau, và 15–25% với xe dẫn động bốn bánh (AWD), vì hệ AWD có nhiều bộ phận quay hơn. Công cụ sẽ trả về mã lực tại bánh xe ước tính cùng với tổng số mã lực bị hao hụt qua hệ truyền động.
Giải Thích Công Thức
Phép tính rất đơn giản:
$$\text{WHP} = \text{Mã lực trục} \times \left(1 - \frac{\text{\% hao hụt}}{100}\right)$$
Nếu bạn đã biết WHP đo trên dyno và muốn ước tính ngược lại mã lực trục, hãy biến đổi thành: \(\text{Mã lực trục} = \text{WHP} \div \left(1 - \frac{\text{\% hao hụt}}{100}\right)\). Phần trăm hao hụt chỉ là con số ước lượng — cách duy nhất để biết con số chính xác là thực hiện bài đo dyno đối chứng (back-to-back).
Ví Dụ Minh Họa
Giả sử một chiếc xe thể thao dẫn động cầu sau có công suất công bố 300 mã lực trục với mức hao hụt hệ truyền động ước tính 15%. Khi đó $$\text{WHP} = 300 \times \left(1 - \frac{15}{100}\right) = 300 \times 0{,}85 = \mathbf{255\ \text{WHP}}$$ tức là mất 45 mã lực qua hệ truyền động.
Câu Hỏi Thường Gặp
Mức hao hụt hệ truyền động có luôn là 15% không? Không. Đây chỉ là con số kinh nghiệm mang tính ước chừng. Hộp số sàn thường hao hụt ít hơn hộp số tự động, và xe AWD hao hụt nhiều hơn xe RWD/FWD.
Hao hụt có tăng theo công suất không? Hao hụt hệ truyền động gần với một tỷ lệ phần trăm hơn là một con số cố định, nên các động cơ công suất càng cao thì số mã lực bị mất theo giá trị tuyệt đối càng lớn.
Tại sao con số dyno của tôi lại khác? Loại máy dyno, nhiệt độ, kích thước lốp, số sử dụng khi đo và các hệ số hiệu chỉnh đều ảnh hưởng đến kết quả. Hãy xem đây là một con số ước lượng.
