Máy Tính Chuẩn Độ là gì?
Chuẩn độ là một kỹ thuật phân tích định lượng trong phòng thí nghiệm, dùng để xác định nồng độ chưa biết của một chất (gọi là chất phân tích) bằng cách cho nó phản ứng với một dung dịch đã biết nồng độ (gọi là chất chuẩn). Khi phản ứng đạt tới điểm tương đương — thường được nhận biết qua sự đổi màu của chất chỉ thị hoặc bước nhảy về pH/thế điện cực — thì số mol chất chuẩn thêm vào tương đương về mặt tỉ lượng với số mol chất phân tích có trong mẫu. Công cụ này sẽ chuyển ngay những số liệu đo được thành nồng độ chất phân tích.
Cách sử dụng
Hãy nhập nồng độ mol của chất chuẩn, thể tích chất chuẩn đã dùng để đạt điểm cuối, và thể tích mẫu chất phân tích. Sau đó nhập các hệ số tỉ lượng từ phương trình đã cân bằng — với phản ứng tỉ lệ 1:1 như HCl + NaOH thì cả hai đều bằng 1. Còn với H₂SO₄ + 2NaOH, hệ số của chất phân tích (H₂SO₄) là 1 và hệ số của chất chuẩn (NaOH) là 2. Nhấn nút tính để nhận nồng độ chất phân tích theo mol/L cùng với số mol đã phản ứng.
Giải thích công thức
Mối quan hệ cốt lõi là $$C_{\text{phân tích}} = \frac{C_{\text{chuẩn}} \cdot V_{\text{chuẩn}} \cdot n_{\text{phân tích}}}{V_{\text{phân tích}} \cdot n_{\text{chuẩn}}}$$ Vì cùng một đơn vị thể tích (mL) xuất hiện ở cả tử số lẫn mẫu số dưới dạng tỉ lệ nên nó tự triệt tiêu — do đó bạn có thể nhập thể tích trực tiếp bằng mililit. Tỉ lệ tỉ lượng \(n_{\text{phân tích}}/n_{\text{chuẩn}}\) dùng để hiệu chỉnh kết quả cho những phản ứng không theo tỉ lệ 1:1.
Ví dụ minh họa
Một mẫu HCl thể tích 20,00 mL được chuẩn độ bằng NaOH 0,100 mol/L, cần dùng 25,00 mL để đạt điểm cuối (phản ứng tỉ lệ 1:1). $$C_{\text{phân tích}} = \frac{0{,}100 \times 25{,}00 \times 1}{20{,}00 \times 1} = \frac{2{,}5}{20} = \mathbf{0{,}125 \text{ mol/L}}$$ Số mol chất chuẩn \(= 0{,}100 \times 25/1000 = 0{,}0025\) mol.
Câu hỏi thường gặp
Tôi có cần đổi mL sang L không? Không cần. Vì thể tích xuất hiện dưới dạng tỉ lệ nên chúng tự triệt tiêu, do đó bạn có thể dùng bất kỳ đơn vị nhất quán nào cho cả hai thể tích.
Nếu phản ứng không theo tỉ lệ 1:1 thì sao? Hãy dùng các hệ số từ phương trình hóa học đã cân bằng. Ví dụ, khi chuẩn độ axit sunfuric bằng natri hiđroxit thì \(n_{\text{phân tích}} = 1\) và \(n_{\text{chuẩn}} = 2\).
Công cụ này có dùng được cho chuẩn độ oxi hóa khử không? Có — hãy lấy tỉ lệ mol giữa chất phân tích và chất chuẩn từ phương trình oxi hóa khử đã cân bằng để làm hệ số.