Máy Tính Mô-men Xoắn Từ Mô-men Quán Tính

Máy Tính Mô-men Xoắn Từ Mô-men Quán Tính

Dẫn đầu AI Skill PRO

Nhập phép tính

Công thức

τ=I (kg m2)×α (rad/s2)\tau = {{\text{I (kg m}^{2}\text{)}}} \times {{\alpha \text{ (rad/s}^{2}\text{)}}}

Ví dụ

τ=5×2=10\tau = 5 \times 2 = 10
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Mô-men xoắn cần thiết
10
niu-tơn mét (N·m)
Mô-men quán tính (I) 5 kg·m²
Gia tốc góc (α) 2 rad/s²

Báo lỗi nội dung trang này

Công cụ này làm gì

Công cụ này tính mô-men xoắn cần thiết để quay một vật dựa trên dạng quay của định luật II Newton, \(\tau = I \cdot \alpha\). Khi biết mô-men quán tính của vật và gia tốc góc mà bạn muốn đạt được, công cụ sẽ cho ra mô-men xoắn tổng cần thiết, tính bằng niu-tơn mét (N·m). Đây là công cụ vật lý dùng được cho mọi hệ quay — bánh đà, trục động cơ, bánh xe, khớp robot hay mâm xoay.

Cách sử dụng

Bạn nhập hai giá trị: mô-men quán tính I tính bằng kilôgam nhân mét bình phương (kg·m²), thể hiện cách khối lượng phân bố quanh trục quay; và gia tốc góc α tính bằng radian trên giây bình phương (rad/s²), tức tốc độ thay đổi của vận tốc góc. Công cụ sẽ nhân hai giá trị này để cho ra mô-men xoắn cần thiết. Muốn tìm \(\alpha\) từ một thay đổi vận tốc, bạn dùng công thức \(\alpha = \dfrac{\Delta\omega}{\Delta t}\).

Giải thích công thức

Phương trình \(\tau = I \cdot \alpha\) tương tự như hệ thức tịnh tiến \(F = m \cdot a\). Ở đây, mô-men xoắn \(\tau\) đóng vai trò như lực, mô-men quán tính \(I\) đóng vai trò như khối lượng, còn gia tốc góc \(\alpha\) đóng vai trò như gia tốc dài. Mô-men quán tính càng lớn (khối lượng phân bố càng xa trục) hoặc gia tốc mong muốn càng cao thì đều đòi hỏi mô-men xoắn lớn hơn.

Quảng cáo
Đĩa quay minh họa mô-men lực, gia tốc góc và mô-men quán tính
Mô-men lực (τ) tạo ra gia tốc góc (α) trên một vật có mô-men quán tính (I).

Ví dụ minh họa

Giả sử một bánh đà có mô-men quán tính 5 kg·m² và bạn muốn nó tăng tốc quay ở mức 2 rad/s². Mô-men xoắn cần thiết là $$\tau = 5 \times 2 = 10 \ \text{N}\cdot\text{m}$$ Nếu bạn tăng gấp đôi gia tốc lên 4 rad/s², bạn sẽ cần 20 N·m.

Công thức mômen quán tính cho các hình dạng thông dụng

Mômen quán tính \(I\) phụ thuộc vào khối lượng, hình dạng và trục quay được chọn. Bảng liệt kê các kết quả tiêu chuẩn cho các vật thể đồng nhất (mật độ không đổi), tính bằng kg·m² khi khối lượng tính bằng kg và chiều dài tính bằng m.

Vật thể Trục Mômen quán tính
Trụ đặc hoặc đĩa đặc (bán kính \(R\)) Trục trung tâm \(I = \frac{1}{2}MR^2\)
Trụ rỗng thành mỏng hoặc vòng tròn (bán kính \(R\)) Trục trung tâm \(I = MR^2\)
Quả cầu đặc (bán kính \(R\)) Đi qua tâm \(I = \frac{2}{5}MR^2\)
Quả cầu rỗng thành mỏng (bán kính \(R\)) Đi qua tâm \(I = \frac{2}{3}MR^2\)
Thanh mỏng (chiều dài \(L\)) Vuông góc, đi qua tâm \(I = \frac{1}{12}ML^2\)
Thanh mỏng (chiều dài \(L\)) Vuông góc, đi qua một đầu \(I = \frac{1}{3}ML^2\)
Khối lượng điểm \(m\) Cách trục khoảng \(r\) \(I = mr^2\)

Định lý trục song song

Nếu bạn biết mômen quán tính đối với một trục đi qua khối tâm, thì mômen đối với bất kỳ trục song song nào cách đó một khoảng \(d\) là:

$$I = I_{cm} + Md^2$$

Kiểm tra với thanh: \(\frac{1}{12}ML^2 + M\left(\frac{L}{2}\right)^2 = \frac{1}{3}ML^2\), khớp với giá trị ứng với trục đi qua một đầu. Khi đã có \(I\), hãy nhập nó cùng với gia tốc góc vào máy tính để tìm mômen xoắn qua \(\tau = I\alpha\).

Chuyển đổi đơn vị cho mômen xoắn, mômen quán tính và gia tốc góc

Máy tính làm việc với đơn vị SI: \(I\) tính bằng kg·m², \(\alpha\) tính bằng rad/s², và mômen xoắn tính bằng N·m. Hãy đổi các đơn vị khác trước bằng các hệ số sau.

Đại lượng Từ Sang Nhân với
Mômen xoắn N·m lbf·ft ≈ 0.7376
Mômen xoắn N·m lbf·in ≈ 8.851
Mômen quán tính kg·m² lb·ft² ≈ 23.73
Mômen quán tính kg·m² lb·in² ≈ 3417.2
Tốc độ góc RPM rad/s × 2π/60 ≈ 0.10472
Gia tốc góc rev/s² rad/s² × 2π ≈ 6.2832
Gia tốc góc deg/s² rad/s² × π/180 ≈ 0.017453

Để đổi ngược lại, hãy chia cho hệ số. Ví dụ, 10 N·m × 0.7376 ≈ 7.376 lbf·ft. Hãy cẩn thận với lb·ft² và lb·in²: đây là các đơn vị dựa trên khối lượng, không phải dựa trên lực, vì vậy không được trộn chúng với lbf.

Quảng cáo

Mômen xoắn cần thiết trong các tình huống khác nhau

Bảng áp dụng \(\tau = I\alpha\) cho một số trường hợp minh họa. Các giá trị chỉ là số liệu ví dụ, không phải dữ liệu của sản phẩm cụ thể nào, và chúng bỏ qua ma sát, mômen tải và lực cản, những yếu tố này làm tăng mômen xoắn cần thiết.

Tình huống I (kg·m²) α (rad/s²) τ = I·α (N·m)
Rotor động cơ nhỏ 0.001 100 0.1
Đĩa bàn xoay (2 kg, R = 0.15 m, nên \(I = \frac{1}{2}(2)(0.15)^2\)) 0.0225 10 0.225
Khớp tay robot (thanh 2 kg, 0.5 m, quay quanh một đầu, \(I = \frac{1}{3}(2)(0.5)^2 \approx 0.167\)) 0.167 12 ≈ 2.0
Bánh xe và lốp ô tô (giá trị giả định) 1.0 20 20
Bánh đà 5 2 10

Tỉ lệ tuyến tính

Mômen xoắn tỉ lệ thuận với cả \(I\) và \(\alpha\). Bắt đầu từ bánh đà (\(5 \times 2 = 10\) N·m):

  • Tăng gấp đôi mômen quán tính: \(10 \times 2 = 20\) N·m.
  • Tăng gấp đôi gia tốc góc: \(5 \times 4 = 20\) N·m.
  • Tăng gấp đôi cả hai: \(10 \times 4 = 40\) N·m, gấp bốn lần ban đầu.

Vì bánh đà chỉ cần một mômen xoắn khiêm tốn dù có mômen quán tính lớn, nên gia tốc góc thấp. Để đạt 1000 RPM (khoảng 104.7 rad/s) với gia tốc 2 rad/s² sẽ mất khoảng 52 s.

Câu hỏi thường gặp

Kết quả có tính cả ma sát không? Không — \(\tau\) ở đây là mô-men xoắn tổng (net). Để thắng được ma sát hay lực cản, bạn cần cộng thêm các mô-men cản đó vào kết quả.

Nên dùng đơn vị nào? Hãy dùng đơn vị SI (kg·m² và rad/s²) để mô-men xoắn cho ra theo N·m. Trộn lẫn các đơn vị sẽ cho kết quả sai.

Làm sao để có gia tốc góc từ vòng/phút (RPM)? Đổi mức thay đổi RPM sang rad/s (nhân RPM với \(\tfrac{2\pi}{60}\)), rồi chia cho khoảng thời gian cần để đạt được tốc độ đó.

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Vật lý và Kỹ thuật

Xem tất cả máy tính Vật lý và Kỹ thuật