Borç Ödeme Süresi (DPO) Nedir?
Borç Ödeme Süresi (DPO – Days Payable Outstanding), bir şirketin tedarikçilerine ve ticari alacaklılarına ortalama kaç günde ödeme yaptığını gösteren bir işletme sermayesi göstergesidir. DPO'nun yüksek olması, işletmenin faturalarını ödemeden önce nakdini daha uzun süre elinde tuttuğu anlamına gelir; bu durum likiditeyi güçlendirebilir, ancak süreyi fazla uzatmak tedarikçi ilişkilerini zorlayabilir. DPO, nakit dönüşüm döngüsünün üç bileşeninden biridir; diğerleri Alacak Tahsil Süresi (DSO) ve Stokta Kalma Süresi'dir (DIO).
Bu Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?
Ticari borçlarınızı (genellikle bilançodan alınan, tedarikçilere olan borç bakiyesi), ilgili döneme ait satılan malın maliyetini (SMM) (gelir tablosundan) ve o dönemdeki gün sayısını girin — tam yıl için 365, çeyrek için 90 veya bir ay için 30. Araç, DPO değerinizi ve ilgili borç devir hızı oranını anında hesaplar.
Formülün Açıklaması
Standart formül şöyledir:
$$\text{DPO} = \frac{\text{Ticari Borçlar}}{\text{SMM}} \times \text{Gün Sayısı}$$
Ticari borçların SMM'ye bölünmesi, dönemdeki alımların henüz ödenmemiş kısmının oranını verir; bunu dönemdeki gün sayısıyla çarpmak ise bu oranı gün cinsine dönüştürür. Bazı analistler daha yüksek doğruluk için tek bir bakiye yerine ortalama ticari borç tutarını (dönem başı + dönem sonu ÷ 2) kullanır.
Örnek Hesaplama
Bir şirketin 365 günlük bir yıl boyunca 50.000 $ ticari borcu ve 365.000 $ SMM'si olduğunu varsayalım. \(\text{DPO} = (50.000 \div 365.000) \times 365 = 0{,}13699 \times 365 = \textbf{50 gün}\). Şirket, ortalama olarak malları teslim aldıktan 50 gün sonra tedarikçilerine ödeme yapar ve borç devir hızı \(365.000 \div 50.000 = \) yılda 7,3 kez olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Yüksek DPO mu yoksa düşük DPO mu daha iyidir? Yüksek bir DPO nakdi serbest bırakır, ancak gecikme cezalarını ve ilişkilerin zarar görmesini önlemek için tedarikçi ödeme vadeleri içinde kalmalıdır. Sektördeki benzer firmalarla karşılaştırın.
SMM mi yoksa toplam alımları mı kullanmalıyım? SMM en yaygın kullanılan paydadır ve çoğu işletme için iyi sonuç verir; büyük stok dalgalanmaları olan şirketler bazen bunun yerine net vadeli alımları kullanır.
İyi bir DPO aralığı nedir? Sektöre göre büyük ölçüde değişir — birçok şirket 30 ila 90 gün arasında yer alır. Önemli olan, rakiplerinizle ve kendi geçmiş trendinizle kıyaslama yapmaktır.
