FAVÖK Çarpanı Nedir?
FAVÖK çarpanı — finans dünyasında yaygın olarak EV/EBITDA biçiminde yazılır — en sık kullanılan değerleme oranlarından biridir. Bir şirketin firma değerini (EV), faiz, vergi, amortisman ve itfa öncesi kârının (FAVÖK ya da uluslararası kısaltmasıyla EBITDA) kaç katı olduğunu gösterir. FAVÖK, finansman ve muhasebe tercihlerini denklemden çıkardığı için bu çarpan, sermaye yapısı ve vergi durumu farklı olan şirketleri daha eşit bir zeminde karşılaştırma imkânı tanır.
Bu Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?
Şirketin firma değerini ve FAVÖK'ünü girin (her ikisi de aynı para birimi ve aynı dönem için olmalıdır). Araç, EV'yi FAVÖK'e böler ve çarpanı verir. 8x'lik bir sonuç, şirketin yıllık FAVÖK'ünün sekiz katı değerlendiğini gösterir. Düşük çarpanlar genellikle daha ucuz bir değerlemeye işaret ederken; yüksek çarpanlar çoğu zaman güçlü büyüme beklentilerini veya prim taşıyan sektörleri yansıtır.
Formül Açıklaması
Hesabın matematiği oldukça basittir: $$\text{FAVÖK Çarpanı} = \frac{\text{Firma Değeri}}{\text{FAVÖK}}$$ Firma değeri tipik olarak piyasa değeri artı toplam borç eksi nakit ve nakit benzerleri şeklinde hesaplanır. FAVÖK ise faaliyet kârına amortisman ve itfa giderlerinin geri eklenmesiyle bulunur. Bu oran şu soruyu yanıtlar: "Faaliyet kârının her bir birimi için tüm işletmenin değeri ne kadar?"
Örnek Hesaplama
Diyelim ki bir şirketin firma değeri 5.000.000 $ ve FAVÖK'ü 1.000.000 $ olsun. FAVÖK çarpanı $$\frac{5{.}000{.}000\ \$}{1{.}000{.}000\ \$} = \mathbf{5{,}0\text{x}}$$ olur. Benzer bir rakip şirket 7x üzerinden işlem görüyorsa, ilk şirket — benzer büyüme ve risk varsayımı altında — görece düşük değerlenmiş olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
"İyi" bir FAVÖK çarpanı nedir? Bu, sektöre ve büyümeye göre değişir. Pek çok olgun işletme 4x ile 12x arasında işlem görürken, yüksek büyümeli teknoloji şirketleri 20x'in üzerine çıkabilir.
Neden F/K yerine EV/EBITDA kullanılır? EV/EBITDA, borcu da hesaba katar ve vergi/muhasebe farklılıklarını göz ardı eder; bu da şirketler arası karşılaştırmaları fiyat/kazanç (F/K) oranına kıyasla daha güvenilir kılar.
Çarpan negatif olabilir mi? Evet — FAVÖK negatifse çarpan anlamlı olmaz. İşte bu nedenle bu oran genellikle kâr eden şirketler için kullanılır.
