Yüzde Hata Hesaplama

Hesaplamaya Girin

Ölçülen (deneysel) değer

Gerçek (doğru) değer

Sonuç

Yüzde Hata

5%

gerçek değere göre

Mutlak hata	0,5

Yüzde Hata Nedir?

Yüzde hata, deneysel veya ölçülen bir değerin gerçek (kabul edilen) değerden ne kadar saptığını yüzde olarak ifade eder. Fizik, kimya, mühendislik ve bilim laboratuvarlarında bir ölçümün doğruluğunu raporlamanın en yaygın yollarından biridir. Düşük bir yüzde hata, ölçümünüzün kabul edilen değere yakın olduğunu; yüksek bir değer ise aradaki farkın belirgin olduğunu gösterir.

Yüzde hata, ölçülen ve gerçek değer arasındaki farkı gerçek değerle karşılaştırır.

Bu Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?

Ölçülen değeri (deneyinizde gözlemlediğiniz veya kaydettiğiniz değer) ve gerçek değeri (doğru, kabul edilen ya da teorik değer) girin. Hesapla düğmesine tıklayarak yüzde hatayı ve mutlak hatayı görün. Hesaplamada mutlak değer kullanıldığı için sonuç her zaman pozitif bir yüzde olarak verilir.

Formülün Açıklaması

Formül şudur: $$\text{Yüzde Hata} = \frac{\left| \text{ölçülen} - \text{gerçek} \right|}{\left| \text{gerçek} \right|} \times 100\%$$ Önce iki değer arasındaki mutlak farkı bulun. Ardından bunu gerçek değerin mutlak değerine bölerek hatayı gerçek büyüklüğe göre ifade edin. 100 ile çarpmak oranı yüzdeye çevirir. Mutlak değer çubukları, sonucun yönü değil büyüklüğü yansıtmasını sağlar.

Reklam

Formül, mutlak hatayı gerçek değere böler, sonra 100 ile çarpar.

Örnek Hesaplama

Bir maddenin yoğunluğunu 9,5 g/cm³ olarak ölçtüğünüzü, ancak kabul edilen değerin 10 g/cm³ olduğunu varsayalım. Mutlak hata \( \left| 9{,}5 - 10 \right| = 0{,}5 \) olur. Bunu \( \left| 10 \right| \) değerine bölünce 0,05 elde edilir; 100 ile çarpıldığında yüzde hata %5 çıkar:

$$\frac{\left| 9{,}5 - 10 \right|}{\left| 10 \right|} \times 100\% = \frac{0{,}5}{10} \times 100\% = 5\%$$

Yani ölçümünüz gerçek değerden %5 sapmıştır.

Sıkça Sorulan Sorular

Yüzde hata negatif olabilir mi? Bu standart formülle olamaz; mutlak değer sayesinde sonuç her zaman pozitiftir. Bazı öğretmenler, fazla mı yoksa eksik mi ölçtüğünüzü göstermek için mutlak değeri kullanmadan da hesaplatabilir.

İyi bir yüzde hata kaç olmalıdır? Bu, deneye göre değişir. Birçok giriş seviyesi laboratuvarda %5–10'un altı kabul edilebilir sayılır; ancak hassas ölçüm cihazları çok daha düşük hata değerlerini hedefler.

Gerçek değer sıfırsa ne olur? Sıfıra bölme yapılamayacağı için gerçek değer 0 olduğunda yüzde hata tanımsızdır. Bu durumda bunun yerine mutlak hatayı raporlayın.