Công Cụ Này Làm Gì
Công cụ Tính Diện Tích Mái Nhà giúp ước tính diện tích bề mặt thực tế của mái dốc kiểu hai mái (mái chữ A) dựa trên kích thước nền nhà và độ dốc mái. Vì mái dốc nghiêng lên trên nên diện tích thực của nó luôn lớn hơn diện tích nền phẳng bên dưới. Công cụ cũng cho biết số "square" lợp (1 square = 100 ft², tức khoảng 9,29 m²) — đơn vị tiêu chuẩn theo hệ Mỹ thường dùng khi đặt mua ngói tấm (shingle) và lớp lót mái. Lưu ý: đơn vị foot và square là cách tính phổ biến ở Mỹ; tại Việt Nam vật liệu thường được đặt theo mét vuông, bạn có thể quy đổi để áp dụng.
Cách Sử Dụng
Nhập chiều dài và chiều rộng của ngôi nhà (tính bằng foot) để xác định diện tích nền. Sau đó nhập độ dốc mái theo dạng độ vươn trên độ chạy (rise/run) — ví dụ độ dốc 6/12 nghĩa là mái nâng lên 6 inch theo chiều dọc trên mỗi 12 inch theo chiều ngang. Công cụ sẽ trả về diện tích nền, hệ số độ dốc, tổng diện tích bề mặt mái và số square lợp cần dùng.
Giải Thích Công Thức
Diện tích mái bằng diện tích nền nhân với hệ số độ dốc: $$A = (D \times R) \cdot \sqrt{1 + \left(\frac{\text{rise}}{\text{run}}\right)^2}$$ Hệ số độ dốc thể hiện chiều dài đường chéo của mái dốc so với hình chiếu nằm ngang của nó. Mái bằng (độ vươn = 0) có hệ số độ dốc bằng 1, nên diện tích bề mặt bằng đúng diện tích nền. Mái càng dốc thì hệ số độ dốc càng lớn và càng tốn nhiều vật liệu hơn.
Ví Dụ Minh Họa
Với ngôi nhà 40 ft × 30 ft và độ dốc 6/12: diện tích nền = 1.200 ft². Độ dốc = 6/12 = 0,5, nên hệ số độ dốc = √(1 + 0,25) = √1,25 ≈ 1,1180. Diện tích mái:
$$A = 1{.}200 \times 1{,}1180 \approx 1{.}341{,}6 \text{ ft}^2$$tương đương khoảng 13,42 square lợp.
Bảng hệ số độ dốc mái
Độ dốc được viết dưới dạng độ cao/độ dài, với độ dài cố định là 12 inch. Hệ số độ dốc là số bạn nhân với diện tích mặt bằng để có diện tích mái nghiêng thực tế: \(\text{hệ số độ dốc} = \sqrt{1 + (\text{độ cao}/12)^2}\). Góc nghiêng là \(\arctan(\text{độ cao}/12)\).
| Độ dốc (độ cao/12) | Hệ số độ dốc | Góc (độ) |
|---|---|---|
| 0/12 (phẳng) | 1.0000 | 0.00° |
| 2/12 | 1.0138 | 9.46° |
| 3/12 | 1.0308 | 14.04° |
| 4/12 | 1.0541 | 18.43° |
| 5/12 | 1.0833 | 22.62° |
| 6/12 | 1.1180 | 26.57° |
| 7/12 | 1.1577 | 30.26° |
| 8/12 | 1.2019 | 33.69° |
| 9/12 | 1.2500 | 36.87° |
| 10/12 | 1.3017 | 39.81° |
| 11/12 | 1.3566 | 42.51° |
| 12/12 | 1.4142 | 45.00° |
Ví dụ: mái 6/12 có \(\sqrt{1 + 0.5^2} = \sqrt{1.25} \approx 1.1180\), nên bề mặt mái lớn hơn khoảng 11.8% so với diện tích mặt bằng mà nó che phủ.
Đặt mua vật liệu và lượng hao hụt
Diện tích mái đã tính chỉ là bề mặt thuần. Các công trình thực tế cần thêm vật liệu cho việc cắt, hàng lợp khởi đầu, sai sót và các mảnh thừa.
- Mái đầu hồi đơn giản: cộng khoảng 10% hao hụt.
- Mái hip phức tạp, nhiều cắt hoặc nhiều máng thung lũng: cộng 15% trở lên, vì nhiều đường cắt và góc hơn đồng nghĩa với nhiều phế liệu hơn.
- Đơn vị "square" lợp mái: 1 square = 100 sq ft diện tích bề mặt mái. Chia diện tích (đã gồm hao hụt) cho 100.
- Bó (bundle): ngói shingle thường được bán 3 bó mỗi square (hãy kiểm tra sản phẩm, vì một số loại khác nhau). Nhân số square với 3 và luôn làm tròn lên thành số bó nguyên.
- Mua riêng: dải khởi đầu, nắp sườn và nắp góc hip, lớp lót mái, gờ nhỏ giọt, tấm chắn nước và đinh. Các vật này thường được đo theo feet dài, không theo diện tích.
- Không có trong máy tính: phần nhô ra của mái hiên và mái đầu hồi, máng thung lũng, mái che dormer, ống khói và các vật xuyên qua mái khác. Hãy tự đo và cộng thêm, hoặc nhập diện tích mặt bằng đã bao gồm phần nhô ra.
Ví dụ: mái 1,341.64 sq ft với 10% hao hụt là 1,341.64 × 1.10 ≈ 1,475.8 sq ft, tức 14.76 square. Với 3 bó mỗi square thì 14.76 × 3 ≈ 44.3, nên đặt mua 45 bó.
Đây là thông tin chung. Hãy xác nhận số lượng và độ phủ với nhà cung cấp vật liệu hoặc nhà thầu lợp mái của bạn.
So sánh diện tích mái theo độ dốc
Cùng một mặt bằng công trình 40 ft × 30 ft = 1,200 sq ft, ở các độ dốc khác nhau. Mái dốc hơn cần nhiều vật liệu hơn dù diện tích mặt bằng không đổi.
| Độ dốc | Hệ số độ dốc | Diện tích mái (sq ft) | Số square lợp mái |
|---|---|---|---|
| 4/12 | 1.0541 | 1,264.91 | 12.65 |
| 6/12 | 1.1180 | 1,341.64 | 13.42 |
| 8/12 | 1.2019 | 1,442.22 | 14.42 |
| 12/12 | 1.4142 | 1,697.06 | 16.97 |
Từ 4/12 lên 12/12 làm tăng khoảng 432 sq ft (khoảng 4.3 square) bề mặt mái trên mặt bằng này. Phép tính cho 6/12: \(1200 \times \sqrt{1 + (6/12)^2} = 1200 \times 1.1180 \approx 1341.64\) sq ft. Các số liệu không bao gồm phần nhô ra, máng thung lũng, mái che dormer và hao hụt.
Câu Hỏi Thường Gặp
Có tính cả phần mái đua (overhang) không? Không — công cụ chỉ dùng kích thước nền nhà. Nếu muốn tính cả phần mái đua ở hiên và đầu hồi, bạn hãy cộng thêm phần vươn ra đó vào chiều dài và chiều rộng.
Square lợp là gì? Một square lợp tương đương 100 ft² (khoảng 9,29 m²) diện tích bề mặt mái — đây là đơn vị mà các nhà cung cấp dùng để báo giá ngói tấm.
Có dùng được cho mái bốn mái (hip roof) không? Phương pháp hệ số độ dốc áp dụng được cho mọi loại mái có cùng một độ dốc, kể cả mái bốn mái đơn giản, vì tổng diện tích mặt dốc vẫn được nhân theo cùng một hệ số.