Bu Hesaplayıcı Ne İşe Yarar?
Farklı konsantrasyonlardaki iki çözeltiyi birleştirdiğinizde, ortaya çıkan karışımın konsantrasyonu iki başlangıç değerinin arasında bir yerde olur. Bu hesaplayıcı, söz konusu son konsantrasyonu hacme göre ağırlıklı ortalama yöntemiyle bulur. Her iki konsantrasyon aynı birimi, her iki hacim de aynı birimi kullandığı sürece tutarlı tüm birimlerle çalışır — molarite (M), yüzde (%), mg/mL, ppm gibi.
Nasıl Kullanılır?
Birinci çözeltinin konsantrasyonunu ve hacmini (\(C_1\) ve \(V_1\)), ardından ikinci çözeltinin konsantrasyonunu ve hacmini (\(C_2\) ve \(V_2\)) girin. Hesaplayıcı, birleşik karışımın son konsantrasyonunu ve toplam hacmi verir. Saf çözücüyle (örneğin suyla) yapılan basit bir seyreltmeyi modellemek isterseniz ikinci konsantrasyonu, yani \(C_2\)'yi 0 olarak girmeniz yeterli.
Formülün Açıklaması
İki çözelti karıştırıldığında toplam çözünen madde miktarı korunur. Her çözeltideki madde miktarı konsantrasyon × hacim olduğundan, birleşik çözünen madde \(C_1 V_1 + C_2 V_2\) olur. Bu toplam çözünen miktarını toplam hacme (\(V_1 + V_2\)) bölünce yeni konsantrasyon elde edilir:
$$C_{f} = \frac{\text{C}_1 \cdot \text{V}_1 + \text{C}_2 \cdot \text{V}_2}{\text{V}_1 + \text{V}_2}$$
Bu, her konsantrasyonun kendi hacim katkısına göre ağırlıklandırıldığı bir ağırlıklı ortalamadır. Sonuç her zaman iki giriş konsantrasyonundan küçük olan ile büyük olan arasında kalır.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki 10 M'lik bir çözeltiden 100 mL ile saf sudan (0 M) 100 mL'yi karıştırıyorsunuz. Toplam çözünen madde \((10 \times 100) + (0 \times 100) = 1000\) olur. Toplam hacim ise 200 mL'dir. Buna göre $$C_{f} = \frac{1000}{200} = 5 \text{ M}$$ çıkar. 10 M'lik bir çözeltiyi eşit hacimde suyla karıştırmak konsantrasyonu tam olarak beklendiği gibi yarıya, yani 5 M'ye düşürür.
Sıkça Sorulan Sorular
Birimlerin uyuşması şart mı? Evet. İki konsantrasyon tek bir birimi, iki hacim de tek bir birimi paylaşmalıdır. Sonuç, girilen konsantrasyon birimiyle aynı birimde çıkar.
Basit seyreltme için kullanabilir miyim? Evet — saf çözücüyle seyreltmek için \(C_2 = 0\) girin ya da \(C_2\)'yi seyreltici çözeltinizin konsantrasyonu olarak ayarlayın.
Hacimlerin toplanabilir olduğunu varsayıyor mu? Evet. Hacimlerin basitçe toplandığı (\(V_1 + V_2\)) kabul edilir. Karıştırma sırasında hacim büzülmesinin görüldüğü çözeltilerde sonuç yaklaşık bir değerdir.
