Evren Genişleme Hesaplayıcı

Hesaplamaya Girin

Uzaklık (megaparsek, Mpc)

Hubble Sabiti H₀ (km/s/Mpc)

Sonuç

Geri Çekilme Hızı

7.000

km/s

Uzaklık	100 Mpc
Hubble Sabiti H₀	70 km/s/Mpc
Işık hızına oranı	0,0233 c

Evren Genişleme Hesaplayıcı Nedir?

Bu araç, modern kozmolojinin temel taşlarından biri olan Hubble Yasası'nı uygular. Bu yasaya göre uzaktaki galaksiler, bizden uzaklıklarıyla orantılı bir hızla uzaklaşır. Bir galaksi ne kadar uzaktaysa o kadar hızlı uzaklaşıyor gibi görünür ve bu, evrenin genişlediğinin doğrudan kanıtıdır. İlişki \(v = \text{H}_0 \times d\) şeklinde yazılır; burada \(v\) geri çekilme hızını, \(\text{H}_0\) Hubble sabitini ve \(d\) uzaklığı ifade eder.

Nasıl Kullanılır?

Bir galaksiye olan uzaklığı megaparsek (Mpc) cinsinden girin — 1 Mpc yaklaşık 3,26 milyon ışık yılına eşittir. Ardından Hubble sabiti H₀'ı km/s/Mpc biriminde girin. Güncel ölçümler H₀ değerini kabaca 67 ile 74 km/s/Mpc arasına yerleştirir; biz varsayılan olarak 70 değerini kullanıyoruz. Hesaplayıcı, geri çekilme hızını km/s olarak verir ve ayrıca bunu ışık hızının bir oranı olarak gösterir.

Formülün Açıklaması

Hubble Yasası, Hubble sabitini uzaklıkla çarpar: $$v = \text{H}_0 \times d$$ H₀'ın birimi km/s/Mpc ve uzaklık Mpc cinsinden olduğundan, Mpc birimleri sadeleşir ve geriye km/s biriminde hız kalır. Hareketin ne kadar göreli (relativistik) olduğunu göstermek için sonucu ışık hızı \(c \approx 299{,}792{.}458\) km/s'ye böleriz.

Reklam

Hızı uzaklığa göre çizmek, eğimi Hubble sabiti H₀ olan bir doğru verir.

Hubble Yasası: bir gökadanın uzaklaşma hızı, uzaklığıyla orantılıdır, \(v = \text{H}_0 \times d\).

Örnek Hesaplama

Bir galaksinin 100 Mpc uzaklıkta olduğunu ve H₀ = 70 km/s/Mpc olduğunu varsayalım. Bu durumda $$v = 70 \times 100 = 7000 \text{ km/s}$$ olur. Bunu ışık hızının bir oranı olarak ifade edersek \(7000 \div 299{,}792{.}458 \approx 0{,}0234\,c\), yani ışık hızının yaklaşık %2,3'ü kadardır.

Sık Sorulan Sorular

Hubble sabiti nedir? Evrenin güncel genişleme hızıdır; uzayın birim uzaklık başına ne kadar hızlı gerildiğini ölçer — her megaparsek için yaklaşık 70 km/s.

Hubble Yasası çok yakın cisimler için geçerli mi? Hayır. Yakındaki galaksilerin, düzgün Hubble akışını bastıran yerel "özel" (peküler) hareketleri vardır; bu nedenle yasa esasen uzak galaksiler için güvenilirdir.

Hız ışık hızını aşabilir mi? Çok büyük uzaklıklarda hesaplanan geri çekilme hızı c'yi aşabilir. Buna izin verilir; çünkü bu, uzayın içindeki bir hareket değil, uzayın kendisinin genişlemesidir ve görelilik kuramını ihlal etmez.