Ters Alt Ağ Maskesi Nedir?
Ters alt ağ maskesi — diğer adıyla wildcard maske — standart bir alt ağ maskesinin bit düzeyindeki tersidir. Alt ağ maskesi, bir IP adresinin ağ bölümünü tanımlamak için 1'leri kullanırken; wildcard maske, eşleşmesi gereken bitler için 0'ları, değişebilen bitler için ise 1'leri kullanır. Wildcard maskeler ağ dünyasında yoğun şekilde kullanılır; özellikle de cihazın normal maske yerine wildcard beklediği Cisco erişim kontrol listelerinde (ACL) ve OSPF yapılandırmalarında karşımıza çıkar.
Bu hesaplama aracı tek bir değer alır — Alt Ağ Maskesi (örneğin 255.255.255.0) — ve anında ters maskeyi, ayrıca işinize yarayacak birkaç ilgili değeri döndürür: CIDR önek uzunluğu, toplam ana bilgisayar sayısı ve kullanılabilir ana bilgisayar sayısı.
Araç Nasıl Kullanılır?
- Alt Ağ Maskesi: Dönüştürmek istediğiniz noktalı ondalık maskeyi girin; örneğin
255.255.255.192. - Gönderdiğinizde ters (wildcard) maskeyi, CIDR gösterimini, toplam ve kullanılabilir ana bilgisayar sayısını alırsınız.
Arka Plandaki Formül
Araç dört basit hesaplama yapar:
$$\text{Wildcard Mask} = 255.255.255.255 - \text{Subnet Mask}$$- Wildcard maske: her sekizli (oktet) 255'ten çıkarılır (
255 \(-\) oktet). - CIDR öneki: maske ikili tabana çevrilir ve içindeki 1 bitlerinin sayısı sayılır.
- Toplam ana bilgisayar: \(2^{(32 - \text{CIDR})}\).
- Kullanılabilir ana bilgisayar: toplam ana bilgisayardan 2 çıkarılır (biri ağ adresi, biri yayın/broadcast adresi için), en düşük değer 0 olacak şekilde.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki 255.255.255.0 girdiniz:
- Wildcard maske: \(255-255,\ 255-255,\ 255-255,\ 255-0\) =
0.0.0.255 - CIDR: ikili gösterimde 24 adet 1 bulunduğu için önek /24 olur
- Toplam ana bilgisayar: $$2^{(32 - 24)} = 2^{8} = 256$$
- Kullanılabilir ana bilgisayar: \(256 - 2 = 254\)
Sıkça Sorulan Sorular
/24 için wildcard neden 0.0.0.255 çıkıyor? Çünkü wildcard, maskenin tam tersidir — maskenin sabitlediği bitler (ağ kısmı) 0 olur, ana bilgisayar bitleri 1 olur. Burada bu, son sekizlideki 256 adresi kapsar.
Wildcard maskeyi pratikte nerede kullanırım? En yaygın olarak, standart alt ağ maskesi yerine wildcard maske gerektiren Cisco IOS erişim listelerinde ve OSPF network bildirimlerinde kullanılır.
Kullanılabilir ana bilgisayar için neden 2 çıkarılıyor? Bir alt ağdaki ilk adres ağ kimliği, son adres ise yayın (broadcast) adresi olarak ayrılır; bunların hiçbiri bir cihaza atanamaz.