Bu hesaplama aracı ne işe yarar?
Bu araç, suyun içinde çözünmüş kalsiyum ve magnezyum miktarından toplam sertliği hesaplar. Sertlik, kalsiyum karbonatın (CaCO3) eşdeğer kütlesi cinsinden, litre başına miligram (mg/L) olarak ifade edilir; bu birim sıklıkla "Amerikan sertliği" olarak da anılır. Bu, su kalitesi raporlamasında dünya genelinde kullanılan ortak bir standarttır ve herhangi bir ülkeye özgü değildir. Şişe sularının etiketlerinde basılı mineral tablosunu okurken, sertlik değeri ayrıca belirtilmediği durumlarda oldukça pratik bir çözümdür.
Nasıl kullanılır?
Suyun kalsiyum ve magnezyum içeriğini, ikisini de mg/L (litre başına miligram) cinsinden girin. Birçok su şişesi etiketinde mineral içeriği litre başına değil, 100 mL başına verilir — bu durumda etikette yazan değeri buraya girmeden önce 10 ile çarpın. Hesapla düğmesine tıklayarak toplam sertliği ve WHO yumuşak/sert sınıflandırmasını öğrenebilirsiniz.
Formül nasıl çalışır?
Hesaplama basit bir ağırlıklı toplamdır: $$\text{Sertlik} = \text{Kalsiyum} \times 2{,}497 + \text{Magnezyum} \times 4{,}118$$ Çarpanlar, çözünmüş her bir iyonun kütlesini CaCO3'ün eşdeğer kütlesine dönüştürür (molar kütle ≈ 100,09 g/mol). Kalsiyum için oran \(100{,}09 / 40{,}08 \approx 2{,}497\), magnezyum için ise \(100{,}09 / 24{,}31 \approx 4{,}118\)'dir. Herhangi bir bölme işlemine veya başka bir birim dönüşümüne gerek yoktur.
Örnek hesaplama
Diyelim ki bir su 30 mg/L kalsiyum ve 20 mg/L magnezyum içeriyor. Bu durumda $$\text{sertlik} = 30 \times 2{,}497 + 20 \times 4{,}118 = 74{,}91 + 82{,}36 = 157{,}27 \text{ mg/L CaCO3}$$ olur. 157,27 değeri 120–180 aralığına düştüğü için bu su Sert olarak sınıflandırılır.
WHO sınıflandırma aralıkları
Yumuşak: 60 mg/L'nin altı. Orta sert: 60 ile 120 mg/L arası. Sert: 120 ile 180 mg/L arası. Çok sert: 180 mg/L ve üzeri.
Sıkça Sorulan Sorular
Etiketimde 100 mL başına mg yazıyor — hangi değeri girmeliyim? mg/L'ye çevirmek için 10 ile çarpın. Örneğin 3 mg/100 mL = 30 mg/L olur.
mg/L ile ppm aynı şey midir? Evet, seyreltik sular için \(1 \text{ mg/L} \approx 1 \text{ ppm}\)'dir; dolayısıyla ikisini birbirinin yerine kullanabilirsiniz.
Yemek pişirmek için hangi su daha iyi? Yumuşak su çay demlemeye ve pirinç pişirmeye uygundur, daha sert su ise genellikle et haşlamak için tercih edilir. Tercih, mutfak kültürüne ve damak zevkine göre değişir.
