Ne İşe Yarar?
Tekerlek Devrinden Mesafe Hesaplama aracı, bir cismin tekerleği kaç kez döndüğüne bağlı olarak ne kadar yol aldığını gösterir. Tekerleğin her tam turu, onu tam olarak bir çevre kadar — yani tekerleğin dış kenarı boyunca olan mesafe kadar — ileri taşır. Kilometre saatlerinin, bisiklet bilgisayarlarının, döner enkoderlerin ve konveyör sistemlerinin temelinde bu ilke yatar.
Nasıl Kullanılır?
Tekerlek çapını girin ve birimini seçin (metre, santimetre veya inç). Ardından tekerleğin yaptığı dönüş sayısını girin. Hesaplayıcı, kat edilen toplam mesafeyi metre cinsinden verir; size en uygun olanı seçebilmeniz için sonucu kilometre, mil ve fit cinsinden de gösterir.
Formülün Açıklaması
Mesafe şu şekilde hesaplanır:
$$d = N \times \pi D$$
Burada N dönüş sayısı, D tekerlek çapı ve \(\pi D\) ise çevredir (bir turda kat edilen mesafe). Bir turda alınan yolu dönüş sayısıyla çarptığınızda toplam mesafeyi elde edersiniz.
Örnek Hesaplama
Bir bisiklet tekerleğinin çapı 0,7 m ve 500 tur yapıyor. Çevre, \(\pi \times 0{,}7 \approx 2{,}199\) m'dir. Toplam mesafe ise $$500 \times 2{,}199 \approx 1.099{,}6 \text{ m}$$ yani yaklaşık 1,1 km olur.
Tipik Tekerlek Boyutları ve Tur Başına Mesafe
Bir tekerleğin tam bir turu, onu çevresi kadar ileri taşır, \(C = \pi \times d\). Tablo, yaklaşık dış çaplarıyla yaygın tekerlekleri listeler. Gerçek değerler lastik modeline, basınca, yüke ve aşınmaya göre değişir, bu yüzden bunları tahmini değer olarak değerlendirin.
| Tekerlek | Çap (m) | Tur başına mesafe (m) | Km başına tur sayısı |
|---|---|---|---|
| 700c yol bisikleti (tipik lastik) | 0.668 | 2.10 | ≈ 477 |
| 26 inç dağ bisikleti | 0.66 | 2.07 | ≈ 482 |
| 29 inç dağ bisikleti | 0.73 | 2.29 | ≈ 436 |
| Binek otomobil lastiği | 0.65 | 2.04 | ≈ 490 |
| Motosiklet tekerleği | 0.63 | 1.98 | ≈ 505 |
| Küçük tekerlek (100 mm) | 0.10 | 0.314 | ≈ 3,183 |
| Kaykay tekerleği (60 mm) | 0.06 | 0.188 | ≈ 5,305 |
Km başına tur sayısı = 1,000 ÷ metre cinsinden çevre. Yüklü bir lastik hafifçe çöker, bu nedenle etkin yuvarlanma çevresi nominal değerden biraz daha küçüktür.
Mesafe Birimi Dönüşüm Faktörleri
| Birim | Eşittir |
|---|---|
| 1 cm | 0.01 m (kesin) |
| 1 in | 0.0254 m (kesin) |
| 1 ft | 0.3048 m (kesin) |
| 1 mil | 1,609.344 m (kesin) |
| 1 km | 1,000 m ≈ 3,280.84 ft ≈ 0.621371 mi |
Çevresi \(\pi \times 0.7 \approx 2.19911\) m olan 0.7 m'lik bir tekerlek için örnek:
| Tur | Metre | Kilometre | Fit | Mil |
|---|---|---|---|---|
| 100 | 219.91 | 0.2199 | 721.49 | 0.1366 |
| 1,000 | 2,199.11 | 2.1991 | 7,214.9 | 1.3665 |
| 10,000 | 21,991.1 | 21.991 | 72,149 | 13.665 |
Çapınız santimetre veya inç cinsindeyse, önce metreye çevirin (ya da hesap makinesinde uygun birimi seçin).
Farklı Tekerlekler ve Tur Sayılarına Göre Mesafe
| Senaryo | Çap | Tur | Mesafe (m) | Mesafe (km / mil) |
|---|---|---|---|---|
| Küçük tekerlek | 0.07 m | 1,000 | 219.91 | 0.2199 km / 0.1366 mi |
| Bisiklet tekerleği | 0.7 m | 1,000 | 2199.11 | 2.199 km / 1.366 mi |
| Otomobil lastiği | 0.65 m | 10,000 | 20,420.4 | 20.42 km / 12.69 mi |
| Küçük tekerlek | 0.3 m | 250 | 235.62 | 0.2356 km / 0.1464 mi |
Mesafe, hem çapa hem de tur sayısına doğrudan orantılıdır. Küçük tekerlek ile bisiklet tekerleğini karşılaştırın: çap, aynı 1,000 turda 10 kat artar (0.07 m'den 0.7 m'ye), bu nedenle mesafe de 10 kat artar (219.91 m'den 2,199.11 m'ye). Çapı iki katına çıkarmak mesafeyi iki katına çıkarır: 1,000 kez dönen 0.35 m'lik bir tekerlek \(\pi \times 0.35 \times 1000 \approx 1{,}099.56\) m yol alır, bu da 0.7 m'lik tekerleğin yarısıdır. Tur sayısını iki katına çıkarmak da mesafeyi benzer şekilde iki katına çıkarır.
Sıkça Sorulan Sorular
Çapı mı yoksa yarıçapı mı kullanmalıyım? Tam çapı kullanın (tekerleği bir uçtan diğerine kat eden mesafe). Elinizde yalnızca yarıçap varsa, önce onu ikiyle çarpın.
Neden tek başına çap yerine çevre kullanılıyor? Çünkü tekerlek dış kenarı üzerinde yuvarlanır; bu nedenle bir tam tur, onu tam olarak bir çevre — yani çapın π katı — kadar ileri taşır.
Bu hesaplama lastik ezilmesini veya kaymayı dikkate alır mı? Hayır. Sonuç, rijit bir tekerleğin kaymadan yuvarlandığını varsayar. Bu, ideal bir model olsa da çoğu kullanım için yeterince doğru sonuçlar verir.