Tỷ Số Thanh Toán Hiện Hành Là Gì?
Tỷ số thanh toán hiện hành (current ratio) là một chỉ số thanh khoản đo lường khả năng của doanh nghiệp trong việc thanh toán các nghĩa vụ ngắn hạn (những khoản đến hạn trong vòng một năm) bằng tài sản ngắn hạn của mình. Đây là một trong những chỉ số được sử dụng phổ biến nhất trong phân tích tài chính, bởi nó cho biết nhanh chóng và trực quan liệu doanh nghiệp có đủ khả năng trang trải các khoản nợ trong ngắn hạn hay không. Tỷ số bằng 1,0 nghĩa là tài sản ngắn hạn vừa đúng bằng nợ ngắn hạn; trên 1,0 cho thấy có "khoảng đệm" an toàn, còn dưới 1,0 có thể là dấu hiệu cảnh báo áp lực thanh khoản.
Cách Sử Dụng Công Cụ Này
Nhập tổng tài sản ngắn hạn — tiền mặt, các khoản phải thu, hàng tồn kho, chứng khoán có thể giao dịch và chi phí trả trước — cùng với tổng nợ ngắn hạn — các khoản phải trả, nợ vay ngắn hạn, chi phí phải trả và phần nợ dài hạn đến hạn trả trong năm. Công cụ sẽ lập tức trả về tỷ số thanh toán hiện hành cùng vốn lưu động (phần dư hoặc thiếu hụt tính bằng tiền). Cả hai con số đều được lấy trực tiếp từ bảng cân đối kế toán.
Giải Thích Công Thức
Công thức rất đơn giản:
$$\text{Tỷ Số Thanh Toán Hiện Hành} = \frac{\text{Tài Sản Ngắn Hạn}}{\text{Nợ Ngắn Hạn}}$$Vì đây là phép chia hai con số được đo tại cùng một thời điểm, nên không liên quan đến yếu tố thời gian hay lãi suất. Vốn lưu động là thước đo tuyệt đối có liên quan: \(\text{Tài Sản Ngắn Hạn} - \text{Nợ Ngắn Hạn}\).
Ví Dụ Minh Họa
Giả sử một doanh nghiệp có tài sản ngắn hạn là 150.000 USD và nợ ngắn hạn là 100.000 USD. Tỷ số thanh toán hiện hành sẽ là
$$150.000 \div 100.000 = \mathbf{1{,}5}$$và vốn lưu động là
$$150.000 - 100.000 = \mathbf{50.000 \text{ USD}}$$Điều này nghĩa là doanh nghiệp có 1,50 USD tài sản ngắn hạn cho mỗi 1,00 USD nợ ngắn hạn — một vị thế nhìn chung là khá lành mạnh.
Câu Hỏi Thường Gặp
Tỷ số thanh toán hiện hành bao nhiêu là tốt? Nhiều nhà phân tích cho rằng tỷ số trong khoảng 1,5 đến 3,0 là lành mạnh, mặc dù mức lý tưởng còn tùy thuộc vào từng ngành. Tỷ số quá cao có thể cho thấy doanh nghiệp đang để tài sản "nằm không", chưa sử dụng hiệu quả.
Tỷ số dưới 1 có ý nghĩa gì? Nó cho thấy nợ ngắn hạn vượt quá tài sản ngắn hạn, một dấu hiệu cảnh báo doanh nghiệp có thể gặp khó khăn trong việc thanh toán các nghĩa vụ ngắn hạn.
Tỷ số thanh toán hiện hành khác gì với tỷ số thanh toán nhanh (quick ratio)? Tỷ số thanh toán nhanh loại trừ hàng tồn kho và các tài sản ngắn hạn kém thanh khoản khác, cho ra một thước đo thanh khoản thận trọng hơn.