Máy Tính Điểm Sương Giá

Máy Tính Điểm Sương Giá

Dẫn đầu AI Skill PRO

Nhập phép tính

Công thức

Tf=cγb−γtrong đó{γ=ln⁡(RH (%)100)+bNhiệt độ (°C)c+Nhiệt độ (°C)b=22.46c=272.62\begin{gathered} T_f = \frac{c\,\gamma}{b - \gamma} \\[1.5em] \text{trong đó}\quad \left\{ \begin{aligned} \gamma &= \ln\!\left(\frac{\text{RH (\%)}}{100}\right) + \frac{b\,\text{Nhiệt độ (°C)}}{c + \text{Nhiệt độ (°C)}} \\ b &= 22.46 \\ c &= 272.62 \end{aligned} \right. \end{gathered}
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Nhiệt độ điểm sương giá
-12,87
°C (trên băng)
Đại lượng trung gian γ (gamma) -1,1128

Báo lỗi nội dung trang này

Điểm Sương Giá Là Gì?

Điểm sương giá là nhiệt độ mà không khí phải hạ xuống — với áp suất và hàm lượng hơi nước không đổi — để hơi nước kết tủa trực tiếp thành sương giá (băng) thay vì ngưng tụ thành sương lỏng. Đây chính là "phiên bản dưới 0 °C" của điểm sương, và nó sử dụng các giá trị bão hòa được tính trên bề mặt băng thay vì trên nước lỏng. Điểm sương giá đóng vai trò quan trọng trong khí tượng học, dự báo đóng băng trong hàng không, kỹ thuật kho lạnh, và lập kế hoạch chống sương giá cho nông nghiệp.

Sơ đồ cho thấy hơi nước ngưng tụ thành tinh thể sương giá trên bề mặt lạnh dưới điểm đóng băng
Điểm sương giá là nhiệt độ mà không khí bão hòa đối với băng, tạo thành sương giá.

Cách Sử Dụng Máy Tính

Nhập nhiệt độ không khí hiện tại theo độ C và độ ẩm tương đối theo phần trăm (0,01–100). Máy tính sẽ trả về nhiệt độ điểm sương giá tính bằng °C, áp dụng phép xấp xỉ Magnus-Tetens với các hệ số được hiệu chỉnh cho trạng thái bão hòa trên băng. Điểm sương giá có ý nghĩa vật lý rõ ràng nhất khi nhiệt độ không khí ở dưới 0 °C.

Giải Thích Công Thức

Trước tiên, ta tính một đại lượng trung gian \(\gamma\) kết hợp tỷ số độ ẩm với nhiệt độ:

$$\gamma = \ln\!\left(\frac{\text{RH (\%)}}{100}\right) + \frac{22{,}46 \times T}{272{,}62 + T}$$

Sau đó, điểm sương giá là:

$$T_f = \frac{272{,}62 \times \gamma}{22{,}46 - \gamma}$$

Các hằng số 22,46 và 272,62 °C là hệ số Magnus dành cho pha băng (theo dạng hiệu chỉnh Sonntag/Alduchov). Tại độ ẩm tương đối 100%, \(\ln(1) = 0\) và \(T_f\) trở về xấp xỉ bằng \(T\), đúng như dự đoán.

Quảng cáo
Đồ thị các đường áp suất hơi bão hòa trên nước và trên băng gặp nhau tại không độ
Dưới 0 °C, độ bão hòa trên băng thấp hơn trên nước, nên điểm sương giá khác với điểm sương.

Ví Dụ Minh Họa

Giả sử \(T = -5\) °C và RH = 80%. Đầu tiên, $$\gamma = \ln(0{,}80) + \frac{22{,}46 \times -5}{272{,}62 - 5} = -0{,}22314 + \frac{-112{,}3}{267{,}62} = -0{,}22314 - 0{,}41962 = -0{,}64276.$$ Tiếp theo, $$T_f = \frac{272{,}62 \times -0{,}64276}{22{,}46 + 0{,}64276} = \frac{-175{,}25}{23{,}10276} \approx -7{,}59 \text{ °C}.$$ Như vậy, sương giá sẽ hình thành trên các bề mặt được làm lạnh xuống khoảng −7,6 °C.

So sánh điểm sương giá và điểm sương trên các điều kiện mẫu

Bảng áp dụng công thức Magnus đối với băng, \(T_f = \frac{c\,\gamma}{b-\gamma}\) với \(\gamma = \ln(RH/100) + \frac{bT}{c+T}\), \(b = 22.46\) và \(c = 272.62\). Để so sánh, cột cuối cùng sử dụng các hệ số Magnus đối với nước lỏng (17.62 và 243.12 °C) theo cùng dạng. Tất cả nhiệt độ được tính bằng °C và làm tròn đến hai chữ số thập phân.

Nhiệt độ không khí (°C) RH (%) Điểm sương giá (°C) Điểm sương trên nước lỏng (°C)
-10 50 -17.58 -18.47
-10 80 -12.49 -12.80
-10 95 -10.58 -10.65
-5 50 -12.87 -13.83
-2 80 -4.64 -4.99
-20 80 -22.30 -22.56

Kiểm tra mẫu cho hàng đầu tiên: \(\gamma = \ln(0.50) + \frac{22.46\times(-10)}{272.62-10} = -0.6931 - 0.8552 = -1.5484\), nên \(T_f = \frac{272.62\times(-1.5484)}{22.46+1.5484} \approx -17.58\) °C.

Trong mọi hàng, điểm sương giá luôn cao hơn (ấm hơn) một chút so với điểm sương tính trên nước lỏng. Khoảng chênh lệch này tăng lên khi không khí khô hơn.

Diễn giải kết quả điểm sương giá

  • Độ chênh lệch: Hiệu số giữa nhiệt độ không khí và điểm sương giá cho biết không khí cách trạng thái bão hòa đối với băng bao xa. Hiệu số nhỏ nghĩa là không khí gần với trạng thái bão hòa băng.
  • RH 100%: Khi điểm sương giá bằng nhiệt độ không khí, độ ẩm tương đối (đối với băng) là 100%. Bất kỳ bề mặt nào ở hoặc dưới nhiệt độ đó đều có thể bám sương giá.
  • Khoảng chênh lệch lớn hơn: Điểm sương giá thấp hơn nhiều so với nhiệt độ không khí nghĩa là không khí khô hơn. Bề mặt phải được làm lạnh thêm nhiều hơn trước khi sương giá có thể đọng trên đó.
  • Nhiệt độ bề mặt so với không khí: Bề mặt có thể xuống thấp hơn nhiệt độ không khí do làm lạnh bức xạ, chẳng hạn dưới bầu trời đêm quang đãng. Vì vậy, sương giá vẫn có thể hình thành trên bề mặt ngay cả khi nhiệt độ không khí đo được cao hơn điểm sương giá.
  • Điểm sương giá so với điểm sương: Với không khí có nhiệt độ dưới điểm đóng băng, điểm sương giá bằng hoặc cao hơn điểm sương tính trên nước lỏng. Điều này là do áp suất hơi bão hòa trên băng thấp hơn so với nước lỏng quá lạnh ở cùng nhiệt độ. Hai giá trị trùng nhau ở 0 °C.

Kết quả chỉ mô tả trạng thái của không khí. Kết quả không dự báo liệu sương giá có thực sự hình thành trên một vật thể nhất định hay không, vì điều đó còn phụ thuộc vào nhiệt độ bề mặt, luồng không khí và nguồn ẩm.

Quảng cáo

Các hằng số dùng trong công thức Magnus đối với băng

Ký hiệu Giá trị Ý nghĩa
\(b\) 22.46 (không thứ nguyên) Hệ số Magnus cho sự bão hòa trên băng
\(c\) 272.62 °C Hệ số nhiệt độ Magnus cho sự bão hòa trên băng
\(\ln\) logarit tự nhiên Chuyển tỷ số độ ẩm \(RH/100\) thành số hạng \(\ln(RH/100)\)
  • Khoảng nhiệt độ hợp lệ: khoảng -45 °C đến 0 °C. Ngoài khoảng này, phép xấp xỉ kém tin cậy hơn.
  • Khoảng độ ẩm hợp lệ: \(0 < RH \le 100\)%. RH phải lớn hơn 0 vì \(\ln(0)\) không xác định.
  • Khác biệt với phiên bản nước lỏng: Các hệ số Magnus thông dụng cho bão hòa trên nước lỏng là \(b = 17.62\) và \(c = 243.12\) °C. Các hệ số đối với băng lớn hơn vì băng có áp suất hơi bão hòa thấp hơn và phụ thuộc nhiệt độ khác (nhiệt thăng hoa lớn hơn nhiệt hóa hơi).

Công thức là một phép xấp xỉ thực nghiệm, vì vậy kết quả tốt nhất nên được xem là chính xác trong phạm vi một phần nhỏ của độ đối với khoảng đã nêu.

Câu Hỏi Thường Gặp

Điểm sương giá khác điểm sương như thế nào? Khi nhiệt độ dưới 0 °C, hơi nước có thể kết tủa thành băng. Điểm sương giá dùng các hệ số bão hòa trên băng và thường cao hơn một chút so với điểm sương trên nước lỏng trong cùng điều kiện.

Tôi có thể dùng máy tính này khi nhiệt độ trên 0 °C không? Phép tính vẫn chạy được, nhưng kết quả chỉ có ý nghĩa vật lý với không khí dưới mức đóng băng, nơi trạng thái bão hòa trên băng áp dụng. Khi nhiệt độ trên 0 °C, hãy dùng máy tính điểm sương thông thường.

Vì sao độ ẩm phải lớn hơn 0%? Công thức lấy logarit tự nhiên của \(\text{RH}/100\), vốn không xác định tại giá trị 0; vì vậy chúng tôi giới hạn các giá trị quá nhỏ để tránh lỗi.

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Thời tiết và Khí hậu

Xem tất cả máy tính Thời tiết và Khí hậu