Công cụ tính tuổi thọ là gì?
Công cụ này đưa ra ước tính mang tính tham khảo về tuổi thọ của một người, dựa trên mức tuổi thọ cơ bản theo giới tính cùng một loạt điều chỉnh từ các thói quen sống. Đây không phải là dự đoán y khoa hay tính toán bảo hiểm — tuổi thọ thực tế còn phụ thuộc vào di truyền, điều kiện chăm sóc sức khỏe, môi trường sống và cả yếu tố may rủi — nhưng nó cho thấy thói quen hằng ngày có thể thay đổi đáng kể "cán cân" này như thế nào.
Cách sử dụng
Hãy nhập tuổi hiện tại, chọn giới tính và trả lời các câu hỏi về lối sống: bạn có hút thuốc không, mức độ vận động ra sao, chất lượng chế độ ăn thế nào và mức tiêu thụ rượu bia của bạn. Công cụ sẽ trả về tuổi thọ ước tính (tính theo năm), mức điều chỉnh do lối sống và số năm bạn có thể còn lại.
Giải thích công thức
Chúng ta khởi đầu từ mức trung bình toàn cầu — khoảng 76 tuổi với nam và 81 tuổi với nữ. Sau đó, mỗi yếu tố lối sống sẽ cộng hoặc trừ thêm số năm. Hút thuốc làm giảm khoảng 10 năm. Vận động tích cực cộng thêm tối đa 3,5 năm, trong khi lối sống ít vận động trừ đi 2 năm. Chế độ ăn lành mạnh cộng 3 năm; chế độ ăn kém cộng trừ 2,5 năm. Uống rượu bia nhiều trừ 4 năm. Tổng tuổi thọ bằng mức cơ bản cộng tất cả các điều chỉnh, và số năm còn lại bằng con số đó trừ đi tuổi hiện tại của bạn (không bao giờ nhỏ hơn 0).
$$\begin{gathered} E = B + \Delta - \text{Age} \\[1.5em] \text{where}\quad \left\{ \begin{aligned} B &= 76\ (\text{Male}),\quad 81\ (\text{Female}) \\ \Delta &= \Delta_{\text{smoke}} + \Delta_{\text{exercise}} + \Delta_{\text{diet}} + \Delta_{\text{alcohol}} \end{aligned} \right. \end{gathered}$$
Ví dụ minh họa
Một phụ nữ 40 tuổi không hút thuốc, vận động ở mức vừa phải (+1,5), ăn uống lành mạnh (+3) và uống rượu bia ở mức nhẹ (0) có mức cơ bản là 81. Cộng các điều chỉnh, ta được \(81 + 4{,}5 = 85{,}5\) năm. Với tuổi hiện tại là 40, số năm còn lại ước tính của cô ấy là:
$$85{,}5 - 40 = 45{,}5 \text{ năm}$$
Câu hỏi thường gặp
Đây có phải dự đoán y khoa không? Không. Đây là một mô hình tham khảo được đơn giản hóa, sử dụng số liệu trung bình của dân số và các trọng số ước lượng cho từng yếu tố.
Vì sao giới tính làm thay đổi mức cơ bản? Về mặt thống kê, phụ nữ sống thọ hơn nam giới ở hầu hết mọi quốc gia, nên mô hình sử dụng hai mức cơ bản riêng biệt.
Con số của tôi có thể vượt mức cơ bản không? Có — những thói quen tích cực mạnh mẽ (vận động đều đặn, ăn uống lành mạnh) có thể đẩy ước tính vượt lên trên con số cơ bản.