Công cụ này dùng để làm gì
Công cụ này giúp bạn tính nồng độ cuối (C2) của dung dịch sau khi pha loãng, dựa trên công thức pha loãng đã biến đổi: $$C_2 = \frac{\text{C}_1 \times \text{V}_1}{\text{V}_2}$$ Đây là một quan hệ hóa học mang tính phổ quát, áp dụng được với bất kỳ đơn vị nồng độ nhất quán nào (nồng độ mol, mg/mL, % w/v, ppm), miễn là các đơn vị thể tích khớp với nhau.
Cách sử dụng
Nhập nồng độ ban đầu (C1) của dung dịch gốc, thể tích ban đầu (V1) bạn lấy ra từ dung dịch đó, và thể tích tổng cuối cùng (V2) sau khi thêm dung môi. Công cụ sẽ cho bạn nồng độ sau pha loãng C2, hệ số pha loãng \(V_2/V_1\) và lượng dung môi cần thêm vào \(V_2 - V_1\).
Giải thích công thức
Nguyên lý pha loãng cho biết: lượng chất tan không thay đổi trong quá trình pha loãng, chỉ có thể tích tăng lên. Vì lượng chất = nồng độ × thể tích, ta có \(C_1 \times V_1 = C_2 \times V_2\). Giải phương trình theo nồng độ cuối ta được $$C_2 = \frac{\text{C}_1 \times \text{V}_1}{\text{V}_2}$$ Do hai vế cùng mô tả một lượng mol (hoặc khối lượng) chất tan như nhau, nên chỉ cần đơn vị của C và của V mỗi loại tự nhất quán với nhau là đủ.
Ví dụ minh họa
Giả sử bạn pha loãng 10 mL dung dịch gốc 1 M lên tới thể tích cuối là 100 mL. Khi đó $$C_2 = \frac{1 \times 10}{100} = 0{,}1 \text{ M}$$ Hệ số pha loãng là \(100/10 = 10\) lần, và bạn cần thêm \(100 - 10 = 90\) mL dung môi.
Câu hỏi thường gặp
C1 và C2 có cần cùng đơn vị không? Có — dù bạn dùng đơn vị nào cho C1 (M, mg/mL, %) thì C2 cũng sẽ ra cùng đơn vị đó.
V1 và V2 có bắt buộc cùng đơn vị không? Có. Hãy dùng mL với mL, hoặc L với L; tỉ số sẽ triệt tiêu đơn vị.
Tôi có thể tính ngược ra thể tích dung dịch gốc cần lấy không? Có. Hãy biến đổi thành \(V_1 = \frac{C_2 \times V_2}{C_1}\) nếu bạn đã biết nồng độ mong muốn và thể tích cuối.
