Hình Sân Vận Động Là Gì?
Hình sân vận động — còn gọi là discorectangle (hình chữ nhật bo tròn) — là một hình phẳng được tạo thành từ một hình chữ nhật và hai nửa hình tròn ở hai đầu. Cái tên này bắt nguồn từ đường chạy điền kinh trong các sân vận động, vốn có đúng đường viền như vậy. Công cụ này giúp bạn tính diện tích và chu vi của hình sân vận động dựa trên hai số đo: bán kính \(r\) của hai đầu nửa tròn và chiều dài \(a\) của mỗi cạnh thẳng.
Cách Sử Dụng
Nhập bán kính \(r\) của hai đầu bo tròn và chiều dài cạnh thẳng \(a\) (chiều dài của cạnh trên và cạnh dưới phẳng). Cả hai giá trị phải dùng cùng một đơn vị. Nhấn nút tính để xem diện tích phần bao trong (đơn vị bình phương) và tổng chu vi (đơn vị dài).
Giải Thích Công Thức
Hình sân vận động thực chất chỉ là một hình chữ nhật có kích thước \(a \times 2r\) với một nửa hình tròn gắn vào mỗi cạnh ngắn. Hai nửa hình tròn này ghép lại tạo thành một hình tròn hoàn chỉnh bán kính \(r\), do đó:
Diện tích:
$$A = \pi r^2 + 2ra$$— gồm hình tròn (\(\pi r^2\)) cộng với hình chữ nhật (chiều dài a, chiều cao 2r).
Chu vi:
$$P = 2\pi r + 2a$$— bằng chu vi hình tròn đầy đủ (\(2\pi r\)) cộng với hai cạnh thẳng (\(2a\)).
Ví Dụ Minh Họa
Giả sử r = 5 và a = 10. Diện tích:
$$A = \pi(5^2) + 2(5)(10) = 25\pi + 100 \approx 78{,}5398 + 100 = 178{,}5398 \text{ đơn vị vuông.}$$Chu vi:
$$P = 2\pi(5) + 2(10) = 10\pi + 20 \approx 31{,}4159 + 20 = 51{,}4159 \text{ đơn vị.}$$Diện tích và chu vi của hình sân vận động và các hình thông dụng
Hình sân vận động (discorectangle) là một hình chữ nhật có chiều rộng \(2r\) và chiều dài \(a\), với một nửa hình tròn bán kính \(r\) ở mỗi trong hai đầu đối diện nhau. Diện tích của nó là \(A = \pi r^2 + 2ra\) và chu vi là \(P = 2\pi r + 2a\). Các giá trị có cùng đơn vị với đầu vào (diện tích tính theo đơn vị vuông) và được làm tròn đến hai chữ số thập phân.
| Hình dạng | Bán kính r | Cạnh thẳng a | Chiều rộng 2r | Tổng chiều dài a + 2r | Diện tích | Chu vi |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Hình tròn (a = 0) | 5 | 0 | 10 | 10 | 78.54 | 31.42 |
| Sân vận động nhỏ | 5 | 10 | 10 | 20 | 178.54 | 51.42 |
| Sân vận động trung bình | 10 | 20 | 20 | 40 | 714.16 | 102.83 |
| Đường chạy khoảng 400 m | 36.5 | 84.39 | 73 | 157.39 | 10,345.86 | 398.12 |
| Đường chạy 400 m, đo theo đường làn 1 | 36.8 | 84.39 | 73.6 | 157.99 | 10,465.57 | 400.00 |
Ví dụ kiểm tra với r = 10, a = 20
\(A = \pi(10)^2 + 2(10)(20) = 314.16 + 400 = 714.16\)
\(P = 2\pi(10) + 2(20) = 62.83 + 40 = 102.83\)
Ghi chú về đường chạy
Đường chạy điền kinh tiêu chuẩn 400 m có hai đoạn thẳng dài khoảng 84.39 m và hai khúc cua bán nguyệt. Chiều dài 400 m được đo dọc theo một đường cách mép bó vỉa (kerb) bên trong khoảng 0.30 m, tương ứng với bán kính khoảng 36.8 m. Với r = 36.5, chu vi là 398.12 m, gần 400 m nhưng không chính xác. Với r = 36.8, chu vi là 400.00 m. Bán kính mép bó vỉa và bán kính đường đo khác nhau, vì vậy hãy dùng bán kính đường đo khi bạn muốn có con số 400 m.
Thuật ngữ chính và biến số
- Sân vận động (discorectangle): một hình 2D gồm một hình chữ nhật với một nửa hình tròn gắn vào mỗi trong hai cạnh đối diện. Nó còn được gọi là obround hoặc đôi khi là hình viên thuốc (capsule).
- Bán kính r: bán kính của mỗi đầu bán nguyệt. Đây cũng là một nửa chiều rộng của hình.
- Chiều dài cạnh thẳng a: chiều dài của mỗi cạnh phẳng song song. Đây chỉ là đoạn phẳng, không phải tổng chiều dài của hình.
- Đầu bán nguyệt: nửa hình tròn bán kính \(r\) khép kín mỗi đầu. Hai đầu cùng nhau tạo thành một hình tròn đầy đủ có diện tích \(\pi r^2\) và chu vi \(2\pi r\).
- Tổng chiều dài: khoảng cách tổng thể từ đầu này đến đầu kia, \(a + 2r\).
- Chiều rộng: khoảng cách giữa hai cạnh thẳng, \(2r\).
- Diện tích: phần bề mặt được hình bao quanh, \(A = \pi r^2 + 2ra\). Nó là tổng diện tích hình tròn và diện tích hình chữ nhật \(2r \times a\).
- Chu vi: khoảng cách quanh đường viền, \(P = 2\pi r + 2a\). Nó là tổng chu vi hình tròn và hai cạnh thẳng.
Quan trọng: \(a\) là chiều dài của đoạn phẳng, không phải tổng chiều dài. Nếu bạn đo tổng chiều dài \(L\), hãy dùng \(a = L - 2r\).
Câu Hỏi Thường Gặp
Nếu a = 0 thì sao? Hình sân vận động trở thành một hình tròn hoàn chỉnh: diện tích \(= \pi r^2\) và chu vi \(= 2\pi r\).
Chiều rộng của hình sân vận động có phải là 2r không? Đúng vậy — tổng chiều cao (cạnh ngắn) bằng đường kính của hai nửa hình tròn, tức là \(2r\).
Công cụ này dùng đơn vị nào? Bất kỳ đơn vị nhất quán nào. Nếu r và a tính bằng mét thì diện tích tính bằng mét vuông và chu vi tính bằng mét.