Bu hesaplayıcı ne işe yarar?
Bu araç, bir çözeltiyi istediğiniz hedef yüzde konsantrasyona indirmek için tam olarak ne kadar konsantre stok çözelti ölçmeniz ve üzerine ne kadar su (ya da başka bir seyreltici) eklemeniz gerektiğini söyler. Standart seyreltme bağıntısı olan \(\text{C}_1 \cdot \text{V}_1 = \text{C}_2 \cdot \text{V}_2\) ilişkisini kullanır; burada C konsantrasyonu, V ise hacmi ifade eder.
Nasıl kullanılır?
Başlangıç stok çözeltinizin konsantrasyonunu (C1, % cinsinden), ulaşmak istediğiniz konsantrasyonu (C2, % cinsinden) ve ihtiyacınız olan son hacmi (V2, mL cinsinden) girin. Hesaplayıcı size kullanmanız gereken stok hacmini (V1) ve V2'ye ulaşmak için eklemeniz gereken su miktarını verir.
Formülün açıklaması
Seyreltme sırasında çözünen madde miktarı korunduğu için \(\text{C}_1 \cdot \text{V}_1 = \text{C}_2 \cdot \text{V}_2\) eşitliği geçerlidir. Stok hacmini yalnız bırakacak şekilde çözdüğümüzde $$\text{V}_1 = \frac{\text{C}_2 \times \text{V}_2}{\text{C}_1}$$ elde edilir. Son hacim sabit olduğundan, eklemeniz gereken seyreltici basitçe \(\text{V}_2 - \text{V}_1\)'dir. C1 ve C2 aynı ölçeği kullandığı sürece yüzde birimleri birbirini götürür; bu nedenle sonuç yalnızca bu ikisinin oranına bağlıdır.
Örnek hesaplama
Elinizde %10'luk bir stok var ve 500 mL'lik %2'lik bir çözelti hazırlamak istiyorsunuz. $$\text{V}_1 = \frac{2 \times 500}{10} = 100 \text{ mL stok.}$$ Eklenecek su \(= 500 - 100 = 400\) mL. Yani 100 mL stok ölçün ve su ekleyerek hacmi 500 mL'ye tamamlayın.
Sık sorulan sorular
Herhangi bir hacim birimi kullanabilir miyim? Evet — mL, L veya oz hepsi işe yarar; yeter ki V2 ve sonuçta çıkan V1 aynı birimi kullansın.
C1 ve C2'nin mutlaka yüzde cinsinden olması gerekir mi? Birbiriyle eşleşen herhangi bir konsantrasyon birimi olabilir (%, mg/mL, M); önemli olan yalnızca orandır.
Hedefim stoktan daha yüksekse ne olur? Seyreltme yoluyla konsantrasyon artıramazsınız. C2, C1'den büyükse sonuçta V1, V2'yi aşar; bu da stokunuzun yeterince güçlü olmadığını gösterir.