Karvonen Formülü Nedir?
Karvonen formülü, egzersiz sırasında hedef kalp atış hızınızı (nabzınızı) hesaplamak için yaygın olarak kullanılan bir yöntemdir. Yalnızca maksimum nabzın belirli bir yüzdesini baz alan daha basit yaklaşımların aksine, bu formül dinlenme nabzınızı da hesaba katar ve böylece kişisel kondisyon seviyenize özel sonuçlar verir. Yöntemin temelinde kalp atış hızı rezervi (HRR) yatar; yani maksimum nabzınız ile dinlenme nabzınız arasındaki fark.
Bu Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?
Yaşınızı, dinlenme nabzınızı (sabah uyanır uyanmaz, yataktan kalkmadan ölçülen değer) ve antrenman bölgenizi belirleyen alt ve üst yoğunluk yüzdelerini girin. Araç, bölgenin her iki ucu için hedef dakikadaki atış sayısını (bpm), ayrıca tahmini maksimum nabzınızı ve kalp atış hızı rezervinizi gösterir.
Formülün Açıklaması
Önce maksimum nabzı 220 − yaş şeklinde tahmin edin. Dinlenme nabzını çıkararak kalp atış hızı rezervini bulun. Bu rezervi seçtiğiniz yoğunlukla (ondalık olarak) çarpın ve ardından dinlenme nabzını tekrar ekleyin:
$$\text{Hedef Nabız} = \left(\left(220 - \text{yaş}\right) - \text{DinlenmeNabzı}\right) \times \text{Yoğunluk\%} + \text{DinlenmeNabzı}$$
Örnek Hesaplama
Diyelim ki 30 yaşındasınız, dinlenme nabzınız 60 bpm ve %70 yoğunlukta antrenman yapıyorsunuz. Maksimum nabız \(= 220 - 30 = 190\). Rezerv \(= 190 - 60 = 130\). Hedef:
$$\text{Hedef} = 130 \times 0{,}70 + 60 = 91 + 60 = \mathbf{151\ \text{bpm}}$$
%50–%85 bölgesi için aralık 125 bpm ile 170,5 bpm arasında olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Hangi yoğunluğu kullanmalıyım? Orta düzey aerobik antrenman genellikle HRR'nin %50–70'i; yüksek tempolu antrenman ise yaklaşık %70–85'i arasındadır.
220 − yaş formülü doğru mu? Bu, toplum geneline dayalı bir tahmindir ve kişiden kişiye ±10–12 bpm değişebilir. En isabetli sonuç için, elinizde varsa ölçülmüş bir maksimum nabız değeri kullanın.
Dinlenme nabzımı nasıl ölçerim? Sabah yataktan kalkmadan önce nabzınızı 60 saniye boyunca sayın; en iyisi bunu birkaç sabah tekrarlayıp ortalamasını almaktır.