Tam Kare Üç Terimli (Trinom) Hesaplama Aracı

Tam Kare Üç Terimli (Trinom) Hesaplama Aracı

Büyüyen AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

ax2+bx+c=(ax±c)2ancak ve ancakb2=4ac\text{a}\,x^{2} + \text{b}\,x + \text{c} = \left(\sqrt{\text{a}}\,x \pm \sqrt{\text{c}}\right)^{2} \quad\text{ancak ve ancak}\quad \text{b}^{2} = 4\,\text{a}\,\text{c}
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Tam Kare Üç Terimli
Evet ✓
Çarpanlara ayrılışı ( x + 3 )²
b² 36
4ac 36
Diskriminant (b² − 4ac) 0
√a 1
√c 3

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Tam Kare Üç Terimli Nedir?

Tam kare üç terimli (trinom), bir iki terimlinin (binomun) karesi şeklinde yazılabilen ikinci dereceden bir ifadedir; örneğin \((a + b)^2 = a^2 + 2ab + b^2\) ya da \((a - b)^2 = a^2 - 2ab + b^2\). Genel biçimdeki \(ax^2 + bx + c\) üç terimlisi için bu durum, ancak ve ancak diskriminantı sıfıra eşit olduğunda yani \(b^2 = 4ac\) koşulu sağlandığında gerçekleşir. Bu araç, girdiğiniz üç katsayıyı kullanarak ifadenin tam kare olup olmadığını anında söyler ve çarpanlarına ayrılmış halini verir.

Tam kare üç terimlinin kare oluşturduğu cebir karoları diyagramı
Tam kare üç terimli, kenarı \((x + c)\) olan bir kareye yerleşir; \(a^2 + 2ab + b^2 = (a + b)^2\) gösterilir.

Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?

a katsayısını (x²'nin önündeki sayı), b katsayısını (x'in önündeki sayı) ve c sabit terimini girin. Araç \(b^2\) ve \(4ac\) değerlerini hesaplar, bunları karşılaştırır ve "Evet" ya da "Hayır" yanıtını verir. İfade tam kareyse, b'nin işaretine göre belirlenen \((\sqrt{a}\cdot x \pm \sqrt{c})^2\) çarpanlı biçimi de gösterilir.

Formülün Açıklaması

\((\sqrt{a}\cdot x + \sqrt{c})^2\) ifadesini açtığımızda \(a\cdot x^2 + 2\sqrt{ac}\cdot x + c\) elde ederiz. Ortadaki katsayının eşleşmesi için \(b = 2\sqrt{ac}\) olması gerekir; her iki tarafın karesini aldığımızda \(b^2 = 4ac\) sonucuna ulaşırız. Dolayısıyla $$\text{a}\,x^{2} + \text{b}\,x + \text{c} = \left(\sqrt{\text{a}}\,x \pm \sqrt{\text{c}}\right)^{2} \quad\text{iff}\quad \text{b}^{2} = 4\,\text{a}\,\text{c}$$ \(b^2 = 4ac\) koşulunu kontrol etmek, ikinci dereceden ifadenin çift (katlı) köke sahip olup olmadığını kontrol etmekle tamamen aynıdır ki bu da tam kare üç terimliyi tanımlayan temel özelliktir.

Reklam
Tam kareyi test etmek için b kare ile 4ac karşılaştırması
\(b^2 = 4ac\) testi: eşit değerler tam kare üç terimliyi doğrular.

Çözümlü Örnek

\(x^2 + 6x + 9\) ifadesini ele alalım. Burada \(a = 1\), \(b = 6\), \(c = 9\)'dur. Buna göre \(b^2 = 36\) ve \(4ac = 4 \times 1 \times 9 = 36\) olur. \(36 = 36\) olduğundan ifade tam karedir. \(\sqrt{a} = 1\), \(\sqrt{c} = 3\) ve ortadaki terim pozitif olduğundan ifade \((x + 3)^2\) şeklinde çarpanlarına ayrılır. Kontrol edelim: \((x + 3)^2 = x^2 + 6x + 9\). ✓

Reklam

Daha Fazla Çözümlü Örnek

Test, \(b^{2} = 4ac\) eşitliğinin sağlanıp sağlanmadığıdır. Bu sağlandığında (\(a\) ve \(c\) pozitifken), üç terimli \((\sqrt{a}\,x \pm \sqrt{c})^{2}\) değerine eşittir ve işaret \(b\)'nin işaretiyle aynıdır.

Örnek 1: 4x² − 12x + 9

  1. \(a = 4,\ b = -12,\ c = 9\) değerlerini belirleyin.
  2. \(b^{2} = (-12)^{2} = 144\) değerini hesaplayın.
  3. \(4ac = 4 \cdot 4 \cdot 9 = 144\) değerini hesaplayın.
  4. Değerler eşit olduğundan, bu tam kare bir ifadedir. \(\sqrt{4} = 2\) ve \(\sqrt{9} = 3\) olup \(b\) negatiftir, dolayısıyla çarpanlara ayrılmış biçim \((2x - 3)^{2}\) olur.

Kontrol: \((2x-3)^{2} = 4x^{2} - 12x + 9\).

Örnek 2: 9x² + 12x + 4

  1. \(a = 9,\ b = 12,\ c = 4\) değerlerini belirleyin.
  2. \(b^{2} = 12^{2} = 144\) değerini hesaplayın.
  3. \(4ac = 4 \cdot 9 \cdot 4 = 144\) değerini hesaplayın.
  4. Değerler eşit olduğundan, bu tam kare bir ifadedir. \(\sqrt{9} = 3\) ve \(\sqrt{4} = 2\) olup \(b\) pozitiftir, dolayısıyla çarpanlara ayrılmış biçim \((3x + 2)^{2}\) olur.

Kontrol: \((3x+2)^{2} = 9x^{2} + 12x + 4\).

Örnek 3 (tam kare değil): x² + 5x + 6

  1. \(a = 1,\ b = 5,\ c = 6\) değerlerini belirleyin.
  2. \(b^{2} = 5^{2} = 25\) değerini hesaplayın.
  3. \(4ac = 4 \cdot 1 \cdot 6 = 24\) değerini hesaplayın.
  4. \(25 \neq 24\) olduğundan, bu tam kare değildir.
  5. Diskriminant \(b^{2} - 4ac = 25 - 24 = \)1 olup pozitiftir; bu nedenle iki farklı gerçek kök vardır.

Yine de çarpanlara ayrılabilir, yalnızca kare biçiminde değil: \(x^{2} + 5x + 6 = (x+2)(x+3)\), kökleri \(x = \frac{-5 \pm 1}{2}\), yani \(x = -2\) ve \(x = -3\) değerleridir.

Sıkça Sorulan Sorular

a veya c negatifse ne olur? Reel sayılarda standart bir tam kare üç terimlinin geçerli olması için a ve c'nin negatif olmaması gerekir; böylece karekökler reel değer alır. \(b^2 = 4ac\) testi yine de diskriminantı işaret eder, ancak gösterilen binom çarpanlarına ayırma işlemi köklerin reel olduğunu varsayar.

b'nin işareti önemli mi? Yalnızca çarpanlı biçim için: negatif bir b \((\sqrt{a}\cdot x - \sqrt{c})^2\), pozitif bir b ise \((\sqrt{a}\cdot x + \sqrt{c})^2\) verir. Tam kare testinin kendisi \(b^2\) değerini kullandığından işaret, ifadenin tam kare sayılıp sayılmamasını etkilemez.

b² neden tam olarak 4ac'ye eşit olmalı? Çünkü tam karenin çift kökü vardır; diskriminantın bunun dışındaki herhangi bir değeri iki farklı kök (veya hiç kök olmadığı) anlamına gelir, dolayısıyla üç terimli tek bir kareli binoma indirgenemez.

Son güncelleme:

Matematik ve İstatistik kategorisinde en popüler

Tüm Matematik ve İstatistik hesap makinelerini gör