Hệ số khả năng trả lãi vay là gì?
Hệ số khả năng trả lãi vay (Interest Coverage Ratio – ICR), còn được gọi là hệ số thanh toán lãi vay (Times Interest Earned – TIE), cho biết doanh nghiệp có thể chi trả lãi vay từ lợi nhuận hoạt động được bao nhiêu lần. Đây là một trong những chỉ số đánh giá khả năng thanh toán và tín nhiệm được theo dõi nhiều nhất, giúp ngân hàng, trái chủ và chuyên viên phân tích cổ phiếu nhìn nhận rủi ro vỡ nợ của doanh nghiệp.
Cách dùng công cụ này
Bạn chỉ cần nhập EBIT (lợi nhuận trước lãi vay và thuế, hay còn gọi là lợi nhuận hoạt động) cùng tổng chi phí lãi vay trong cùng một kỳ. Công cụ sẽ lấy hai con số chia cho nhau và trả về hệ số dưới dạng số lần. Hệ số càng cao thì khả năng trả lãi càng thoải mái.
Công thức tính chi tiết
Công thức rất đơn giản:
$$\text{Hệ số khả năng trả lãi vay} = \frac{\text{EBIT}}{\text{Chi phí lãi vay}}$$
EBIT là phần lợi nhuận dùng để trả nợ trước khi trừ chi phí tài chính và thuế. Khi chia con số này cho chi phí lãi vay, ta biết được lợi nhuận có thể "gánh" được khoản lãi vay bao nhiêu lần. Hệ số bằng \(1{,}0\) nghĩa là lợi nhuận chỉ vừa đủ trả lãi, không còn dư.
Ví dụ minh họa
Giả sử một doanh nghiệp có EBIT là 500.000 USD và chi phí lãi vay là 100.000 USD. Hệ số sẽ là $$500{.}000 \text{ USD} \div 100{.}000 \text{ USD} = \mathbf{5{,}0}$$ Điều này có nghĩa là lợi nhuận hoạt động có thể trả lãi vay tới năm lần — một mức thường được xem là lành mạnh.
Câu hỏi thường gặp
Hệ số khả năng trả lãi vay bao nhiêu là tốt? Hệ số trên \(2{,}0\)–\(2{,}5\) thường được coi là chấp nhận được, còn trên \(3{,}0\) là khá an toàn. Dưới \(1{,}5\) đã đáng lo ngại, và dưới \(1{,}0\) nghĩa là doanh nghiệp không kiếm đủ lợi nhuận để trả lãi.
Hệ số khả năng trả lãi vay có giống "times interest earned" không? Có. "Times interest earned" (TIE) chỉ là một tên gọi khác cho đúng phép tính EBIT ÷ chi phí lãi vay này.
Nếu chi phí lãi vay bằng 0 thì sao? Nếu doanh nghiệp không có lãi vay nào, hệ số sẽ không xác định (do chia cho 0); trên thực tế khả năng trả lãi là vô hạn. Trong trường hợp này, công cụ trả về 0 để tránh báo lỗi — bạn nên hiểu đó là "không áp dụng".
