Üç değişkenli yüzde denklemi nedir?
Temel her yüzde problemi tek bir oran olarak yazılabilir: \(\text{pay} / \text{bütün} = \text{yüzde} / 100\). Bu ilişki çoğu zaman sözlü olarak "parça, bütüne nasıl oransa; yüzde de yüze öyle orantılıdır" şeklinde ifade edilir. Üç bilinmeyen ve bir denklem olduğundan, bunlardan herhangi ikisini biliyorsanız üçüncüsünü her zaman bulabilirsiniz. Bu hesaplayıcı tam olarak bunu yapar: iki sayıyı girersiniz, hangi değerin eksik olduğunu seçersiniz; araç da cevabı tüm değerlerle birlikte gösterir.
Nasıl kullanılır?
Önce neyi hesaplamak istediğinizi seçin: Yüzde, Pay ya da Bütün. Ardından bildiğiniz iki alanı doldurun ve bilinmeyen alanı boş bırakın. Hesapla'ya tıkladığınızda araç, formülün uygun düzenlemesini uygular. Sonuç kutusunda bulunan değer görünür; hemen altındaki tablo ise oranın doğru çıktığını teyit edebilmeniz için her üç sayıyı yeniden listeler.
Formülün açıklaması
\(\text{pay}/\text{bütün} = \text{yüzde}/100\) ifadesinden yola çıkarak basit cebirle üç farklı düzenleme elde edilir:
• Yüzdeyi bulmak için: $$\text{yüzde} = \frac{\text{pay}}{\text{bütün}} \times 100.$$
• Payı bulmak için: $$\text{pay} = \frac{\text{bütün} \times \text{yüzde}}{100}.$$
• Bütünü bulmak için: $$\text{bütün} = \frac{\text{pay} \times 100}{\text{yüzde}}.$$
Hesaplayıcı, seçiminize göre doğru formülü uygular ve sıfıra bölme hatalarına karşı koruma sağlar.
Çözümlü örnek
Diyelim ki bir sınıfta 25 öğrenci A notu aldı ve bunun yüzdesini öğrenmek istiyorsunuz. Burada pay 25, bütün ise 200'dür. Yüzdeyi bulalım: $$(25 \div 200) \times 100 = \%12{,}5.$$ Tersine, yüzdenin %12,5 ve bütünün 200 olduğunu biliyor olsaydınız, payı şöyle bulurdunuz: $$200 \times 12{,}5 \div 100 = 25.$$
Sıkça Sorulan Sorular
Yüzde artışı veya azalışı hesaplamak istersem ne yapmalıyım? Bu araç temel oranı çözer. Değişim için önce farkı hesaplayın, sonra bu farkı pay olarak kullanın.
Pay, bütünden büyük olabilir mi? Evet — bu durumda yalnızca 100'den büyük bir yüzde elde edersiniz ki bu tamamen geçerlidir.
Cevabım neden sıfır çıkıyor? Yüzdeyi veya bütünü hesaplamak için sıfırdan farklı bir bölen gerekir; ilgili bölen boş ya da sıfır ise sonuç sıfır olarak gösterilir.
