SOFA Skoru Hesaplama Aracı

Hesaplamaya Girin

Solunum — PaO₂/FiO₂ (mmHg) ≥ 400 (0 puan) < 400 (1 pt) < 300 (2 pts) < 200 + respiratory support (3 pts) < 100 + respiratory support (4 pts)

Koagülasyon — Trombosit (×10³/µL) ≥ 150 (0 puan) < 150 (1 pt) < 100 (2 pts) < 50 (3 pts) < 20 (4 pts)

Karaciğer — Bilirubin (mg/dL) < 1.2 (0 pts) 1,2–1,9 (1 puan) 2,0–5,9 (2 puan) 6,0–11,9 (3 puan) ≥ 12,0 (4 puan)

Kardiyovasküler — MAP / vazopressörler MAP ≥ 70 mmHg (0 puan) MAP < 70 mmHg (1 pt) Dopamin ≤5 veya herhangi bir dozda dobutamin (2 puan) Dopamine >5, epi ≤0.1, norepi ≤0.1 (3 pts) Dopamine >15, epi >0.1, norepi >0.1 (4 pts)

MSS — Glasgow Koma Skalası 15 (0 puan) 13–14 (1 puan) 10–12 (2 puan) 6–9 (3 puan) < 6 (4 pts)

Böbrek — Kreatinin (mg/dL) / idrar çıkışı < 1.2 (0 pts) 1,2–1,9 (1 puan) 2,0–3,4 (2 puan) 3.5–4.9 or UO <500 mL/day (3 pts) ≥ 5.0 or UO <200 mL/day (4 pts)

Sonuç

Toplam SOFA Skoru

0

puan (0–24 aralığı)

Organ Sistemi	Alt Skor
Solunum	0
Koagülasyon	0
Karaciğer	0
Kardiyovasküler	0
Merkezi Sinir Sistemi	0
Böbrek	0
Yaklaşık yoğun bakım mortalitesi	0%

SOFA Skoru Nedir?

Sıralı Organ Yetmezliği Değerlendirmesi (Sequential Organ Failure Assessment, SOFA) skoru, dünya genelinde yoğun bakım ünitelerinde kritik hastalardaki organ disfonksiyonunun derecesini sayısallaştırmak için kullanılan bir klinik araçtır. Altı organ sistemini — solunum, koagülasyon, karaciğer, kardiyovasküler, merkezi sinir sistemi ve böbrek — değerlendirir ve her birine 0 (normal işlev) ile 4 (ağır yetmezlik) arasında bir alt skor verir. Toplam skor 0 ile 24 arasında değişir; yüksek skorlar daha yüksek morbidite ve mortalite ile ilişkilidir. Bu hesaplama aracı eğitim ve klinik karar desteği amaçlıdır; hekimin mesleki değerlendirmesinin yerine geçmez.

SOFA skoru altı organ alt skorunu toplar: solunum, pıhtılaşma, karaciğer, kardiyovasküler, merkezi sinir sistemi ve böbrek.

Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?

Altı organ sisteminin her biri için, hastanızın değerlendirme dönemi boyunca kaydedilen en anormal değerine (genellikle 24 saatlik pencere içindeki en kötü değer) karşılık gelen seçeneği işaretleyin. Araç, altı alt skoru toplayarak toplam SOFA skorunu üretir ve bu skora karşılık gelen yaklaşık yoğun bakım mortalite aralığını gösterir.

Formülün Açıklaması

Skor basit bir toplamadan ibarettir:

$$\text{SOFA} = \text{Solunum} + \text{Koagülasyon} + \text{Karaciğer} + \text{Kardiyovasküler} + \text{MSS} + \text{Böbrek}$$

Her bileşen, yayımlanmış eşik değerlere göre puanlanır — örneğin solunum alt skoru PaO₂/FiO₂ oranını, koagülasyon alt skoru trombosit sayısını, karaciğer alt skoru bilirubini, böbrek alt skoru ise kreatinin veya idrar çıkışını esas alır. Kardiyovasküler alt skor ortalama arter basıncına (MAP) ve vazopressör dozlarına bağlıdır; MSS alt skoru ise Glasgow Koma Skalası'nı kullanır.

Reklam

Altı organ sisteminin her biri 0–4 arasında puanlanır ve toplam SOFA skoru 0 ile 24 arasında olur.

Örnek Hesaplama

Solunum desteği altında PaO₂/FiO₂ < 200 olan (Solunum = 3), trombosit < 100 (Koagülasyon = 2), bilirubin 2,0–5,9 (Karaciğer = 2), MAP < 70 (Kardiyovasküler = 1), GKS 10–12 (MSS = 2) ve kreatinin 2,0–3,4 (Böbrek = 2) olan bir hastayı ele alalım. Toplam

$$\text{SOFA} = 3 + 2 + 2 + 1 + 2 + 2 = 12 \text{ puan}$$

olup, hastayı yüksek mortalite aralığına yerleştirir.

Sıkça Sorulan Sorular

Normal SOFA skoru kaçtır? 0 skoru organ disfonksiyonu olmadığını gösterir. Skor, organ yetmezliği kötüleştikçe yükselir.

Yüksek SOFA daha yüksek mortalite anlamına mı gelir? Evet — yüksek skorlar ve zaman içinde artan skorlar, daha yüksek yoğun bakım mortalitesiyle ilişkilidir.

SOFA ile qSOFA arasındaki fark nedir? qSOFA yalnızca üç ölçüt kullanan hızlı bir hasta başı tarama testidir; tam SOFA skoru ise laboratuvar değerleri gerektirir ve çok daha ayrıntılıdır.