Công cụ tính Độ Phút Giây là gì?
Công cụ này giúp bạn chuyển đổi một góc viết theo định dạng độ–phút–giây (DMS) sang độ thập phân và radian. Định dạng DMS được dùng phổ biến trong hàng hải, trắc địa, thiên văn học và tọa độ địa lý (vĩ độ và kinh độ), trong đó mỗi độ được chia thành 60 phút (cung) và mỗi phút lại chia thành 60 giây (cung). Trong khi đó, độ thập phân lại tiện lợi hơn nhiều khi sử dụng với máy tính, bảng tính hay phần mềm bản đồ.
Cách sử dụng
Nhập giá trị độ nguyên (dùng số âm cho vĩ độ Nam hoặc kinh độ Tây), phút (0–59) và giây (0–59,999). Công cụ sẽ trả về giá trị độ thập phân tương ứng, đồng thời hiển thị cùng góc đó dưới dạng radian.
Giải thích công thức
Phép chuyển đổi thực chất chỉ là một tổng có trọng số đơn giản:
$$\text{Độ thập phân} = \text{Độ} + \frac{\text{Phút}}{60} + \frac{\text{Giây}}{3600}$$
Vì 1 phút = 1/60 độ và 1 giây = 1/3600 độ, nên khi lấy mỗi đơn vị nhỏ chia cho giá trị vị trí của nó rồi cộng lại, ta sẽ dựng lại được góc đầy đủ. Để đổi sang radian, bạn chỉ cần nhân kết quả với \(\frac{\pi}{180}\).
Ví dụ minh họa
Lấy vĩ độ 40° 26′ 46″ làm ví dụ. Tính \(26 \div 60 = 0{,}43333\ldots\) và \(46 \div 3600 = 0{,}012777\ldots\). Cộng lại: $$40 + 0{,}43333 + 0{,}012777 = \mathbf{40{,}446111°}$$ Đổi sang radian: $$40{,}446111 \times \frac{\pi}{180} \approx \mathbf{0{,}705919 \text{ rad}}$$
Câu hỏi thường gặp
Xử lý tọa độ âm như thế nào? Bạn chỉ cần đặt dấu trừ vào ô độ. Phần phút và giây luôn để giá trị dương; công cụ sẽ tự động áp dụng dấu cho toàn bộ kết quả.
Phút hoặc giây có thể lớn hơn 60 không? Theo đúng quy ước DMS thì chúng phải nhỏ hơn 60, nhưng phép tính vẫn cho kết quả chính xác nếu bạn nhập giá trị lớn hơn — phần dư sẽ được cộng dồn vào tổng số độ.
Độ thập phân và radian khác nhau ở điểm nào? Độ thập phân biểu diễn góc trên thang 0–360, còn radian biểu diễn trên thang 0–2π và là đơn vị bắt buộc cho hầu hết các hàm lượng giác trong lập trình.
