Độ co giãn của cầu theo giá là gì?
Độ co giãn của cầu theo giá (PED) đo lường mức độ phản ứng của lượng cầu đối với một hàng hóa khi giá của nó thay đổi. Đây là một trong những khái niệm quan trọng nhất của kinh tế học vi mô, giúp doanh nghiệp định giá sản phẩm và giúp các nhà kinh tế hiểu được hành vi của thị trường. Độ co giãn cao cho thấy người mua rất nhạy cảm với biến động giá; độ co giãn thấp nghĩa là lượng cầu gần như không đổi dù giá tăng hay giảm.
Cách sử dụng công cụ này
Hãy nhập lượng cầu ban đầu và lượng cầu mới, sau đó nhập giá ban đầu và giá mới. Công cụ sẽ tính phần trăm thay đổi của lượng, phần trăm thay đổi của giá, rồi lấy hai giá trị này chia cho nhau để ra hệ số PED. Ngoài ra, công cụ còn cho bạn biết cầu thuộc loại co giãn, kém co giãn hay co giãn đơn vị dựa trên giá trị tuyệt đối.
Giải thích công thức
$$\text{PED} = \dfrac{\%\,\Delta Q}{\%\,\Delta P}$$
$$\%\,\Delta Q = \dfrac{\text{New Quantity} - \text{Initial Quantity}}{\text{Initial Quantity}} \times 100$$
$$\%\,\Delta P = \dfrac{\text{New Price} - \text{Initial Price}}{\text{Initial Price}} \times 100$$
PED = (% thay đổi lượng cầu) ÷ (% thay đổi giá). Mỗi phần trăm thay đổi được tính theo công thức (giá trị mới − giá trị cũ) ÷ giá trị cũ × 100. Vì giá và lượng thường biến động ngược chiều nhau, nên PED thường mang giá trị âm; các nhà kinh tế thường xét đến giá trị tuyệt đối của nó. Khi \(|\text{PED}| > 1\) thì cầu co giãn, khi \(|\text{PED}| < 1\) thì cầu kém co giãn, và khi \(|\text{PED}| = 1\) thì cầu co giãn đơn vị.
Ví dụ minh họa
Giả sử lượng cầu giảm từ 100 xuống 80 đơn vị khi giá tăng từ 10 USD lên 12 USD. Khi đó % thay đổi của lượng $$\%\,\Delta Q = \dfrac{80 - 100}{100} = -20\%.$$ Còn % thay đổi của giá $$\%\,\Delta P = \dfrac{12 - 10}{10} = +20\%.$$ Vậy $$\text{PED} = \dfrac{-20\%}{20\%} = -1,$$ tức là cầu co giãn đơn vị.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao PED thường mang giá trị âm? Do quy luật cầu: khi giá tăng, lượng cầu giảm, nên hai mức phần trăm thay đổi có dấu ngược nhau.
Cầu co giãn có ý nghĩa gì đối với việc định giá? Nếu cầu co giãn, việc tăng giá sẽ làm giảm tổng doanh thu, trong khi giảm giá lại có thể làm tăng doanh thu. Đối với những hàng hóa kém co giãn, tăng giá sẽ giúp tăng doanh thu.
Nếu gặp lỗi chia cho 0 thì sao? Nếu giá không thay đổi (% thay đổi giá bằng 0) hoặc giá trị ban đầu bằng 0, thì độ co giãn không xác định được; trong những trường hợp đặc biệt này, công cụ sẽ trả về kết quả là 0.
