Công cụ chuyển đổi đơn vị tỉ lệ

Công cụ chuyển đổi đơn vị tỉ lệ

Phổ biến AI Skill PRO

Nhập phép tính

Kết quả

Phần trăm
1
%
Đơn vị Giá trị
Không đơn vị (số thuần) 0,01
Phần trăm (%) 1
Phần nghìn 10
Phần vạn (điểm cơ bản) 100
ppm (phần triệu) 10.000
ppb (phần tỉ) 10.000.000
ppt (phần nghìn tỉ) 10.000.000.000
ppq (phần triệu tỉ) 10.000.000.000.000

Công thức

Kết quả=Giá trị tỉ lệ×10ein−eratrong đó{ein=Số mũ của đơn vị đầu vàoera=Số mũ của đơn vị đích\begin{gathered} \text{Kết quả} = \text{Giá trị tỉ lệ} \times 10^{\,e_{\text{in}}\,-\,e_{\text{ra}}} \\[1.5em] \text{trong đó}\quad \left\{ \begin{aligned} e_{\text{in}} &= \text{Số mũ của đơn vị đầu vào} \\ e_{\text{ra}} &= \text{Số mũ của đơn vị đích} \end{aligned} \right. \end{gathered}
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Báo lỗi nội dung trang này

Công cụ chuyển đổi đơn vị tỉ lệ là gì?

Đây là một công cụ toán học vạn năng giúp bạn chuyển đổi một tỉ lệ không thứ nguyên từ đơn vị này sang tất cả các đơn vị tỉ lệ phổ biến khác cùng một lúc: không đơn vị (số thuần), phần trăm (%), phần nghìn (permille), phần vạn (điểm cơ bản / phần mười nghìn), ppm, ppb, ppt và ppq (số phần trên một triệu, một tỉ, một nghìn tỉ và một triệu tỉ). Vì tất cả các đơn vị này đều chỉ là cùng một phân số thuần được nhân với một lũy thừa của mười, nên các phép chuyển đổi luôn chính xác tuyệt đối và áp dụng được ở mọi nơi — không phụ thuộc vào quy định riêng của bất kỳ quốc gia nào.

Trục số hiển thị các đơn vị tỉ lệ phần trăm, phần nghìn, ppm, ppb cách nhau theo lũy thừa của mười
Mỗi đơn vị tỉ lệ khác đơn vị tiếp theo một lũy thừa cố định của mười.

Cách sử dụng

Nhập con số bạn đang có vào ô Giá trị tỉ lệ, sau đó chọn đơn vị tương ứng trong danh sách thả xuống Đơn vị đầu vào. Công cụ sẽ hiển thị ngay giá trị tương đương ở mọi đơn vị khác. Ví dụ, nhập 1 và chọn Phần trăm (%) để thấy rằng 1% bằng 10 phần nghìn, 100 điểm cơ bản, 10.000 ppm, v.v.

Giải thích công thức

Mỗi đơn vị tương ứng với một số mũ của mười. Không đơn vị = \(10^0\), phần trăm = \(10^{-2}\), phần nghìn = \(10^{-3}\), phần vạn = \(10^{-4}\), ppm = \(10^{-6}\), ppb = \(10^{-9}\), ppt = \(10^{-12}\) và ppq = \(10^{-15}\). Trước tiên, giá trị đầu vào được quy về một phân số chuẩn \(f = \text{giá trị} \times 10^{e_{\text{vào}}}\). Sau đó, mọi đơn vị đầu ra U được tính bằng:

$$\text{out}_U = \text{giá trị} \times 10^{\,e_{\text{vào}}\,-\,e_U}$$

Việc làm việc với hiệu của các số mũ giúp tránh sai số làm tròn dấu phẩy động.

Quảng cáo
Sơ đồ công thức chuyển đổi nhân giá trị đầu vào với mười lũy thừa hiệu số mũ
Kết quả bằng giá trị nhân với mười lũy thừa hiệu số mũ.

Ví dụ minh họa

Nhập giá trị = 500 với Đơn vị đầu vào = ppm (\(e = -6\)). Phân số là $$f = 500 \times 10^{-6} = 0{,}0005.$$ Quy ra phần trăm thì đó là \(0{,}0005 / 0{,}01 = 0{,}05\%\), quy ra phần nghìn là \(0{,}5\), và dưới dạng phân số thuần là \(0{,}0005\). Đổi ngược \(0{,}05\%\) này về lại ppm thì bạn lại nhận được 500.

Thêm các ví dụ đã giải

Mọi ví dụ đều dùng cùng một quy tắc. Mỗi đơn vị là một lũy thừa của 10, viết là \(10^{e}\). Để quy đổi, nhân giá trị với 10 mũ (số mũ đầu vào trừ số mũ đầu ra):

$$\text{Đầu ra} = \text{Giá trị} \times 10^{\,e_{\text{vào}} - e_{\text{ra}}}$$

Các số mũ là: phân số thông thường 0, phần trăm −2, phần nghìn −3, phần mười nghìn (điểm cơ sở) −4, ppm −6, ppb −9, ppt −12 và ppq −15.

Ví dụ 1: 25 điểm cơ sở sang phần trăm và sang phân số thông thường

  1. Đơn vị đầu vào: điểm cơ sở (phần mười nghìn), nên \(e_{\text{vào}} = -4\).
  2. Sang phần trăm: \(e_{\text{ra}} = -2\). Hiệu số mũ là \(-4 - (-2) = -2\).
  3. \(25 \times 10^{-2} = 0.25\), nên 25 bp = 0.25%.
  4. Sang phân số thông thường: \(e_{\text{ra}} = 0\). Hiệu số mũ là \(-4 - 0 = -4\).
  5. \(25 \times 10^{-4} = 0.0025\), nên 25 bp = 0.0025 dưới dạng phân số.

Ví dụ, nếu lãi suất tăng 25 bp thì nó tăng 0.25 điểm phần trăm.

Ví dụ 2: độ mặn nước biển 35‰ sang phần trăm và ppm

  1. Đơn vị đầu vào: phần nghìn, nên \(e_{\text{vào}} = -3\).
  2. Sang phần trăm: \(e_{\text{ra}} = -2\). Hiệu số mũ là \(-3 - (-2) = -1\).
  3. \(35 \times 10^{-1} = 3.5\), nên 35‰ = 3.5%.
  4. Sang ppm: \(e_{\text{ra}} = -6\). Hiệu số mũ là \(-3 - (-6) = 3\).
  5. \(35 \times 10^{3} = 35{,}000\), nên 35‰ = 35,000 ppm.

Điều này có nghĩa là độ mặn nước biển thông thường khoảng 35‰ tương đương khoảng 3.5% muối hòa tan, hoặc 35,000 ppm theo khối lượng.

Ví dụ 3: 0.5 ppb sang ppt và ppm

  1. Đơn vị đầu vào: ppb, nên \(e_{\text{vào}} = -9\).
  2. Sang ppt (phần nghìn tỷ): \(e_{\text{ra}} = -12\). Hiệu số mũ là \(-9 - (-12) = 3\).
  3. \(0.5 \times 10^{3} = 500\), nên 0.5 ppb = 500 ppt.
  4. Sang ppm: \(e_{\text{ra}} = -6\). Hiệu số mũ là \(-9 - (-6) = -3\).
  5. \(0.5 \times 10^{-3} = 0.0005\), nên 0.5 ppb = 0.0005 ppm.

Kiểm tra nhanh: khi quy đổi sang đơn vị nhỏ hơn (ppb sang ppt), con số trở nên lớn hơn. Khi quy đổi sang đơn vị lớn hơn (ppb sang ppm), con số trở nên nhỏ hơn.

Quảng cáo

Định nghĩa và ghi chú về các đơn vị dễ gây nhầm lẫn

Đơn vị Ký hiệu Ý nghĩa Lũy thừa của 10
Phần trăm % Phần trăm (phần trên một trăm) \(10^{-2}\)
Phần nghìn ‰ Phần nghìn (phần trên một nghìn) \(10^{-3}\)
Phần mười nghìn / điểm cơ sở (basis point) ‱, bp Phần mười nghìn (một phần trăm của một phần trăm) \(10^{-4}\)
Phần triệu ppm Phần triệu \(10^{-6}\)
Phần tỷ ppb Phần tỷ (thang số ngắn, \(10^{9}\)) \(10^{-9}\)
Phần nghìn tỷ ppt Phần nghìn tỷ (thang số ngắn, \(10^{12}\)) \(10^{-12}\)
Phần triệu tỷ ppq Phần triệu tỷ (thang số ngắn, \(10^{15}\)) \(10^{-15}\)

Các từ viết tắt dễ gây nhầm lẫn và thang số

“ppt” có hai nghĩa. Trong máy tính này, ppt nghĩa là phần nghìn tỷ (\(10^{-12}\)). Tuy nhiên, trong một số lĩnh vực, “ppt” lại có nghĩa là phần nghìn (parts per thousand), tương đương với phần nghìn (‰, \(10^{-3}\)). Dữ liệu độ mặn đại dương cũ là một ví dụ phổ biến, trong đó “35 ppt” nghĩa là 35‰. Hai nghĩa này chênh nhau \(10^{9}\) lần. Hãy kiểm tra ngữ cảnh trước khi quy đổi.

Thang số ngắn và thang số dài. Máy tính này dùng thang số ngắn, là chuẩn trong tiếng Anh. Theo thang này, một tỷ (billion) là \(10^{9}\) và một nghìn tỷ (trillion) là \(10^{12}\). Nhiều ngôn ngữ châu Âu dùng thang số dài, trong đó “billion” (và các từ tương tự như Billion hoặc billón) có nghĩa là \(10^{12}\), còn “trillion” có nghĩa là \(10^{18}\). Vì vậy, các tài liệu đã dịch có thể gắn nhãn sai ppb và ppt, nên cách an toàn nhất để nêu giá trị là dùng lũy thừa của 10.

Cơ sở khối lượng, thể tích hoặc số mol

ppm, ppb và các đơn vị tương tự là tỷ số không thứ nguyên, nhưng tỷ số đó có thể so sánh khối lượng, thể tích hoặc lượng chất (số mol). Luôn nêu rõ cơ sở:

  • ppmw (hoặc ppm theo khối lượng): ví dụ, mg chất tan trên kg mẫu.
  • ppmv (hoặc ppm theo thể tích): phổ biến với chất khí trong không khí. Với khí lý tưởng, phân số thể tích bằng phân số mol.
  • Phân số mol: µmol/mol.

Cùng một mẫu có thể cho các con số khác nhau theo cơ sở khối lượng và cơ sở thể tích. Máy tính này chỉ dịch chuyển lũy thừa của 10. Nó không quy đổi giữa các cơ sở.

mg/L và ppm

Với dung dịch nước loãng, 1 mg/L ≈ 1 ppm theo khối lượng, vì một lít dung dịch như vậy có khối lượng khoảng 1 kg (1 mg/kg = 1 ppm). Cách tính tắt này không còn đúng với dung dịch đậm đặc, chất lỏng khác nước và chất khí.

Thực hành được khuyến nghị

Tài liệu SI (SI Brochure) của BIPM và IUPAC không khuyến khích dùng ppm, ppb và các thuật ngữ tương tự vì chúng phụ thuộc vào ngôn ngữ và không nêu rõ cơ sở. Thay vào đó, họ khuyến nghị dùng tỷ số tường minh kèm đơn vị, chẳng hạn µg/g, ng/g, mg/kg hoặc µmol/mol, hoặc các giá trị viết bằng lũy thừa của 10 (ví dụ \(2 \times 10^{-6}\)). Phần trăm vẫn được chấp nhận rộng rãi.

Câu hỏi thường gặp

Điểm cơ bản có giống phần vạn không? Đúng vậy. Một điểm cơ bản chính là một phần mười nghìn (\(10^{-4}\)), nên 100 điểm cơ bản = 1%.

"Không đơn vị / số thuần" nghĩa là gì? Đó chính là bản thân phân số gốc, trong đó 1,0 đại diện cho 100% (toàn bộ).

Tôi có thể nhập giá trị âm không? Được. Tỉ lệ thường là số không âm, nhưng vì phép toán biến đổi tuyến tính nên các số âm cũng được chuyển đổi chính xác.

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Toán học và Thống kê

Xem tất cả máy tính Toán học và Thống kê