Fisher Etkisi Hesaplama Aracı

Fisher Etkisi Hesaplama Aracı

Büyüyen AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Resmî değerSizin değerinizResmî değer: +%29,7 · Eurostat, European Commission ·

Formül

i=(1+Reel oran)(1+Enflasyon)−1i = \left(1 + \text{Reel oran}\right)\left(1 + \text{Enflasyon}\right) - 1
Hesaplama adımlarını göster (1)
  1. Fisher Etkisi (Yaklaşık)

    i≈Reel oran+Enflasyoni \approx \text{Reel oran} + \text{Enflasyon}

    Reel oran ile enflasyonun toplamı olarak yaklaşık nominal oran

Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Nominal Faiz Oranı (Kesin Fisher)
33,591%
(1 + Reel) × (1 + Enflasyon) − 1
Yaklaşık Nominal Oran 32,7%

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Fisher Etkisi Nedir?

Adını iktisatçı Irving Fisher'dan alan Fisher etkisi; nominal faiz oranı, reel faiz oranı ve beklenen enflasyon arasındaki ilişkiyi açıklar. Bu yaklaşıma göre nominal faiz oranı, enflasyona göre düzeltilmiş reel orana eşittir. Bu hesaplama aracı, reel faiz ve enflasyon oranını nominal orana dönüştürmek için kesin Fisher denklemini kullanır.

Reel faiz oranı ile enflasyonun birleşerek nominal faiz oranını oluşturduğunu gösteren diyagram
Fisher etkisi reel oranı, enflasyonu ve nominal faiz oranını birbirine bağlar.

Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?

Reel faiz oranını (enflasyona göre düzeltilmiş, beklediğiniz getiri) ve beklenen enflasyon oranını yüzde cinsinden girin. Araç, kesin bileşik formülünü kullanarak nominal faiz oranını verir; ayrıca karşılaştırma yapabilmeniz için yaygın kullanılan yaklaşık değeri de gösterir.

Formülün Açıklaması

Kesin ilişki \((1 + i) = (1 + r) \times (1 + \pi)\) şeklindedir; burada i nominal oranı, r reel oranı ve π enflasyon oranını ifade eder. Nominal oran için çözüldüğünde $$i = \left(1 + r\right)\left(1 + \pi\right) - 1$$ elde edilir. Düşük oranlarda bu, herkesin bildiği \(i \approx r + \pi\) yaklaşımına sadeleşir. Kesin formül \(r \times \pi\) çarpım terimini de hesaba kattığı için, oranlar yükseldikçe iki sonuç arasındaki fark büyür.

Reklam
Nominal, reel ve enflasyon faktörlerini içeren Fisher denklemi yapısının düz diyagramı
Fisher denklemi reel oran faktörünü enflasyon faktörüyle çarpar.

Örnek Hesaplama

Reel faiz oranının %3, beklenen enflasyonun ise %2 olduğunu varsayalım. Kesin nominal oran $$\left(1 + 0{,}03\right)\left(1 + 0{,}02\right) - 1 = 1{,}0506 - 1 = 0{,}0506$$ yani %5,06 olur. Yaklaşık hesap ise \(\%3 + \%2 = \%5\) verir. Aradaki küçük %0,06'lık fark, çarpım teriminden \((0{,}03 \times 0{,}02)\) kaynaklanır.

Merkez bankalarının politika faizleri

Büyük merkez bankalarının en güncel resmi politika faizleri, otomatik güncellenir — banka mevduat ve kredi faizlerinin izlediği referans.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası · Türkiye
%36,00
Tarih
2026-11-06
1 yıllık değişim
−3,50 puan

Son değişim Azaldı −100 baz puan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, 2026-10-23 tarihinde faizini değiştirdi: %37,00 → %36,00.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
Merkez bankasıPolitika faiziTarih1 yıllık değişim
Brezilya Merkez Bankası · Brezilya%13,752026-11-16−1,25 puan
Meksika Merkez Bankası · Meksika%6,252026-11-10−1,00 puan
Federal Rezerv · Amerika Birleşik Devletleri%3,75–4,002026-11-130 puan
Avrupa Merkez Bankası%2,502026-11-16+0,50 puan
İsveç Merkez Bankası · İsveç%2,002026-11-16+0,25 puan
Suudi Arabistan Merkez Bankası · Suudi Arabistan%4,502026-10-290 puan
Avustralya Merkez Bankası · Avustralya%4,602026-10-31+1,00 puan
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası · Türkiye%36,002026-11-06−3,50 puan
Rusya Merkez Bankası · Rusya%14,002026-11-10−2,50 puan
Çin Halk Bankası · Çin%3,002026-11-100 puan
Kanada Merkez Bankası · Kanada%2,502026-11-13+0,25 puan
Hindistan Merkez Bankası · Hindistan%5,502026-10-190 puan
İngiltere Merkez Bankası · Birleşik Krallık%4,002026-11-160 puan
Japonya Merkez Bankası · Japonya%1,252026-11-10+0,75 puan
Kore Merkez Bankası · Güney Kore%3,002026-11-02+0,50 puan

Türkiye için banka faiz oranları

Türkiye ticari bankalarının borç alanlardan ortalama olarak aldığı ve tasarruf sahiplerine ödediği faiz; merkez bankasının Dünya Bankası’na bildirdiği verilere göre (yıllık).

Mevduat faizi 2025
%57,60
YılKredi faiziMevduat faizi
2025—%57,60
2024—%71,04
2023—%51,33
2022—%27,04
2021—%20,70
2020—%13,36

Reel faiz, enflasyona (GSYH deflatörü) göre düzeltilmiş kredi faizidir. Belirli bir bankanın size sunduğu oran farklı olabilir.

En son veri: 2026-11-06 Veriler 2026-11-16 tarihinde güncellendi · güncel

Kaynak: Banco Central do Brasil ODbL; Bank for International Settlements (BIS) BIS istatistiklerinin kullanım koşulları; Board of Governors of the Federal Reserve System Kamu malı (ABD hükümeti eseri); European Central Bank ECB yeniden kullanım politikası; The World Bank Group CC BY 4.0; Sveriges Riksbank Riksbank açık veri koşulları; Reserve Bank of Australia 2026 RBA telif hakkı koşulları (Cash Rate); Bank of Canada Kanada Merkez Bankası kullanım koşulları; Bank of England Open Government Licence v3.0

Bir yıllık değişim bu verilerden CalculatorLib tarafından hesaplanmıştır. Etiketler CalculatorLib tarafından çevrilmiştir: BIS tarafından yapılmış resmî bir çeviri değildir.

Kaynak ayrıntıları ve yöntem

Türkiye: faiz oranları: tüm rakamlar ve geçmiş

Sıkça Sorulan Sorular

Neden basitçe toplamak yerine kesin formülü kullanmalıyım? \(r + \pi\) yaklaşımı, bileşik etkiden gelen çarpım terimini göz ardı eder ve nominal oranı olduğundan düşük gösterir; özellikle oranlar yüksekken (örneğin yüksek enflasyon dönemlerinde) bu fark belirginleşir.

Reel oranı da hesaplayabilir miyim? Evet — formülü \(r = (1 + i)/(1 + \pi) - 1\) şeklinde düzenlemeniz yeterli. Bu araç ise reel faiz ve enflasyon girdilerinden nominal oranı bulmaya odaklanır.

Negatif oranlar girilebilir mi? Evet. Negatif reel oranlar veya deflasyon (negatif enflasyon) girebilirsiniz; formül bu durumlarda da geçerlidir.

Son güncelleme:

Finansal kategorisinde en popüler

Tüm Finansal hesap makinelerini gör