Enflasyonda 72 Kuralı Nedir?
72 Kuralı, bir değerin kendini ikiye katlamasının ne kadar süreceğini — ya da enflasyon söz konusu olduğunda paranızın alım gücünün ne kadar sürede yarıya düşeceğini — kafadan hesaplamanızı sağlayan pratik bir kısayoldur. Tek yapmanız gereken 72'yi yıllık enflasyon oranına (yüzde olarak) bölmek. Çıkan sonuç, paranızın bugün aldığının ancak yarısını alabileceği yaklaşık yıl sayısını verir.
Bu Hesaplayıcıyı Nasıl Kullanırsınız?
Beklediğiniz ortalama yıllık enflasyon oranını yüzde olarak girin (örneğin %3 için 3 yazın). Hesaplayıcı 72'yi bu orana anında bölerek paranızın gerçek değerinin kaç yılda yarıya ineceğini, ayrıca bunun ay cinsinden karşılığını gösterir.
Formül Nasıl İşliyor?
Formül şudur:
$$\text{Yıl} = \frac{72}{r}$$burada r yüzde cinsinden enflasyon oranıdır. Bu yöntem üstel azalmanın matematiğinden gelir: 2'nin doğal logaritması yaklaşık \(0{,}693\)'tür; bu değer 100 ile çarpılıp tipik oranlara göre düzenlendiğinde 72, kolayca bölünebilen ve özellikle %2 ile %10 arasındaki oranlarda oldukça isabetli sonuç veren pratik bir yaklaşıklık haline gelir.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki enflasyon yılda istikrarlı bir şekilde %4 olsun. 72'yi 4'e böldüğünüzde 18 çıkar:
$$\frac{72}{4} = 18$$Yani yastık altında tuttuğunuz para, yaklaşık 18 yıl sonra bugün aldığının ancak yarısını alabilecek. Enflasyon %6 olsaydı bu süre yalnızca \(72 \div 6 = 12\) yıl olurdu. Türkiye gibi yüksek enflasyonun yaşandığı dönemlerde bu sürenin çok daha kısaldığını unutmayın; örneğin %36 enflasyonda para sadece 2 yılda alım gücünün yarısını kaybeder.
Türkiye enflasyonu: resmi veriler
Türkiye için resmi tüketici fiyatları verileri, otomatik güncellenir. Bu rakamları yukarıdaki hesaplayıcıda girdi olarak kullanabilirsiniz.
- 12 aylık değişim, Eylül 2026
- +%29,7
- Enflasyon 2025
- %34,9
- Kümülatif 2016–2025
- %1.033,4
- Yıllık ortalama
- %31,0
Son değişim Azaldı −1,8 puan Eylül 2026: +%29,7; Ağustos 2026 döneminde +%31,5.
Son ay (Eylül 2026): Türkiye tüketici fiyatları 12 ayda +%29,7 değişti (Uyumlaştırılmış Tüketici Fiyat Endeksi, HICP). Aşağıdaki yıllık rakamlar yıllık ortalamalardır.
Türkiye fiyatları 2016 ile 2025 arasında %1.033,4 değişti, yılda ortalama %31,0: 2016 yılında 100 TRY olan bir şey 2025 yılında yaklaşık 1.133 TRY oldu.
| Yıl | TÜFE (2010 = 100) | Enflasyon | Dünya |
|---|---|---|---|
| 2025 | 1.784,3 | %34,9 | %3,0 |
| 2024 | 1.322,9 | %58,5 | %3,0 |
| 2023 | 834,6 | %53,9 | %5,7 |
| 2022 | 542,4 | %72,3 | %8,0 |
| 2021 | 314,8 | %19,6 | %3,5 |
| 2020 | 263,2 | %12,3 | %1,9 |
| 2019 | 234,4 | %15,2 | %2,2 |
| 2018 | 203,5 | %16,3 | %2,5 |
| 2017 | 175,0 | %11,1 | %2,3 |
| 2016 | 157,4 | %7,8 | %1,6 |
Türkiye ve diğer ülkeler
Enflasyon, tüketici fiyatları (yıllık %) — her ülkenin yayımlanmış en son yılı.
- Türkiye %34,9 (2025)
- Rusya %8,7 (2025)
- Meksika %3,8 (2025)
- Vietnam %3,3 (2025)
- Japonya %3,2 (2025)
- Dünya %3,0 (2025)
- Amerika Birleşik Devletleri %2,9 (2024)
- Hindistan %2,4 (2025)
- Güney Kore %2,1 (2025)
- Suudi Arabistan %2,0 (2025)
- Fransa %0,9 (2025)
- Çin %0,1 (2025)
Tayvan için henüz yayımlanmış bir rakam yok.
Satırlar arasında yıllar farklı olabilir: her rakam kendi yılıyla gösterilir. Her ülke için aynı Dünya Bankası göstergesi.
En son veri: 2026-09 Veriler 2026-10-18 tarihinde güncellendi · güncel
Kaynak: The World Bank Group CC BY 4.0; Eurostat, HICP — monthly data (annual rate of change) CC BY 4.0
Kümülatif değişim, yıllık ortalama oran ve fiyat karşılaştırması bu verilerden CalculatorLib tarafından hesaplanmıştır.
Kaynak ayrıntıları ve yöntem
- The World Bank Group — World Development Indicators (FP.CPI.TOTL.ZG, FP.CPI.TOTL)
- Eurostat, HICP — monthly data (annual rate of change) (prc_hicp_minr)
Sıkça Sorulan Sorular
72 Kuralı tam olarak doğru sonuç verir mi? Hayır — bu bir yaklaşıklıktır. Kesin sonuç logaritma kullanılarak bulunur, ancak 72 Kuralı orta düzeydeki enflasyon oranlarında şaşırtıcı derecede yakın çıkar.
Maaş artışını veya faiz getirisini hesaba katıyor mu? Hayır. Bu hesaplama, atıl bekleyen nakdin değer kaybını ölçer. Birikiminiz enflasyonun üzerinde faiz getiriyorsa alım gücünüz hiç düşmeyebilir.
Neden 70 değil de 72? 72 sayısının çok sayıda böleni vardır (2, 3, 4, 6, 8, 9, 12); bu da kafadan hesaplamayı kolaylaştırır. Üstelik sık karşılaşılan enflasyon oranlarına yakın değerlerde isabetli sonuç verir.