Bu hesaplayıcı ne işe yarar?
Bu araç, radyan cinsinden ölçülen bir theta açısının altı trigonometrik fonksiyonunu hesaplar: sinüs, kosinüs, tanjant, kosekant (csc), sekant (sec) ve kotanjant (cot). Fonksiyon menüsünden tek bir fonksiyonu, sin/cos/tan üçlüsünü ya da ters fonksiyon üçlüsü olan csc/sec/cot'u seçebilirsiniz. Tamamen matematikseldir ve her yerde aynı şekilde geçerlidir.
Nasıl kullanılır?
Fonksiyon seçicisinden istediğiniz fonksiyonları seçin. Ardından açıyı Theta açısı alanına yazın. Girdi zaten radyan cinsinden olduğundan herhangi bir derece dönüşümü yapılmaz. 0.5236 gibi düz bir ondalık sayı girebilir ya da pi ifadesinin pi sabitini temsil ettiği sembolik bir ifade yazabilirsiniz; örneğin pi/6, 2pi, pi/4 veya 3pi/2. Hesaplayıcı ifadeyi çözümler, pi değerini yerine koyar ve istenen fonksiyon değerlerini gösterir.
Formüllerin açıklaması
Sinüs ve kosinüs temel fonksiyonlardır. Tanjant ise bunların oranıdır: \(\tan\theta=\frac{\sin\theta}{\cos\theta}\). Ters fonksiyonlar şöyledir:
$$\csc\theta=\frac{1}{\sin\theta},\quad \sec\theta=\frac{1}{\cos\theta},\quad \cot\theta=\frac{\cos\theta}{\sin\theta}$$Tanjant ve sekant, \(\cos\theta=0\) olan her noktada (\(\theta=\pi/2+k\pi\)) tanımsızdır; kosekant ve kotanjant ise \(\sin\theta=0\) olan her noktada (\(\theta=k\pi\)) tanımsızdır. Bu durumlarda hesaplayıcı sıfıra bölme yapmak yerine "tanımsız" sonucunu verir. Tam sıfırlara yakın oluşan küçük kayan nokta artıkları temizlenir, böylece sonuçlar derli toplu kalır.
Çözümlü örnek
Fonksiyon sin, cos, tan olarak ayarlandığında ve Açı pi/6 olarak girildiğinde \(\theta=0.5235987756\) rad olur. Bu durumda \(\sin\theta=0.5\), \(\cos\theta=0.8660254038\) (yani 3'ün kareköküne bölü 2) ve
(yani 3'ün kökünün tersi) olur. Aynı açı için csc, sec, cot üçlüsüne geçildiğinde \(\csc=2\), \(\sec=1.1547005384\) ve \(\cot=1.7320508076\) (3'ün karekökü) elde edilir.
Sık sorulan sorular
Girdiler derece mi yoksa radyan cinsinden mi? Radyan cinsindendir. Elinizde derece varsa önce \(\pi/180\) ile çarpın (örneğin 30 derece = \(\pi/6\)).
Neden "tanımsız" yazıyor? Çünkü istenen fonksiyon, o açıda sıfır olan bir niceliğe bölünür; örneğin pi/2'de tan ve sec, ya da 0 veya pi'de csc ve cot.
İfade yazabilir miyim? Evet. pi sabiti için pi ifadesini çarpma ve bölme işlemleriyle birlikte kullanın; örneğin pi/3 veya 2pi/3.
Yaygın Açılar ve Kesin Trigonometrik Değerler
Tabloda radyan cinsinden standart açılar (0 ila 2π), kesin değerler ve ondalık yaklaşımlar (4 ondalık basamak) verilmiştir. Ters fonksiyonlar, paydaları sıfır olan yerlerde tanımsızdır: \(\csc\theta = 1/\sin\theta\), \(\sec\theta = 1/\cos\theta\), \(\cot\theta = \cos\theta/\sin\theta\).
| Açı θ (kesin) | θ (ondalık rad) | sin θ | cos θ | tan θ | csc θ | sec θ | cot θ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | tanımsız | 1 | tanımsız |
| π/6 | 0.5236 | 1/2 = 0.5 | √3/2 ≈ 0.8660 | √3/3 ≈ 0.5774 | 2 | 2√3/3 ≈ 1.1547 | √3 ≈ 1.7321 |
| π/4 | 0.7854 | √2/2 ≈ 0.7071 | √2/2 ≈ 0.7071 | 1 | √2 ≈ 1.4142 | √2 ≈ 1.4142 | 1 |
| π/3 | 1.0472 | √3/2 ≈ 0.8660 | 1/2 = 0.5 | √3 ≈ 1.7321 | 2√3/3 ≈ 1.1547 | 2 | √3/3 ≈ 0.5774 |
| π/2 | 1.5708 | 1 | 0 | tanımsız | 1 | tanımsız | 0 |
| 2π/3 | 2.0944 | √3/2 ≈ 0.8660 | −1/2 = −0.5 | −√3 ≈ −1.7321 | 2√3/3 ≈ 1.1547 | −2 | −√3/3 ≈ −0.5774 |
| 3π/4 | 2.3562 | √2/2 ≈ 0.7071 | −√2/2 ≈ −0.7071 | −1 | √2 ≈ 1.4142 | −√2 ≈ −1.4142 | −1 |
| 5π/6 | 2.6180 | 1/2 = 0.5 | −√3/2 ≈ −0.8660 | −√3/3 ≈ −0.5774 | 2 | −2√3/3 ≈ −1.1547 | −√3 ≈ −1.7321 |
| π | 3.1416 | 0 | −1 | 0 | tanımsız | −1 | tanımsız |
| 3π/2 | 4.7124 | −1 | 0 | tanımsız | −1 | tanımsız | 0 |
| 2π | 6.2832 | 0 | 1 | 0 | tanımsız | 1 | tanımsız |
“Tanımsız”, sıfıra bölme anlamına gelir: tan ve sec, cos θ = 0 olduğunda tanımsızdır; csc ve cot ise sin θ = 0 olduğunda tanımsızdır.
Dereceden Radyana Dönüşüm Tablosu
Dereceyi radyana çevirmek için π/180 ile çarpın:
$$\text{radyan} = \text{derece} \times \frac{\pi}{180}$$
Örneğin, \(150^\circ \times \pi/180 = 5\pi/6 \approx 2.6180\) rad.
| Derece | Radyan (π'nin katı) | Radyan (ondalık) |
|---|---|---|
| 0° | 0 | 0 |
| 30° | π/6 | 0.5236 |
| 45° | π/4 | 0.7854 |
| 60° | π/3 | 1.0472 |
| 90° | π/2 | 1.5708 |
| 120° | 2π/3 | 2.0944 |
| 135° | 3π/4 | 2.3562 |
| 150° | 5π/6 | 2.6180 |
| 180° | π | 3.1416 |
| 210° | 7π/6 | 3.6652 |
| 225° | 5π/4 | 3.9270 |
| 240° | 4π/3 | 4.1888 |
| 270° | 3π/2 | 4.7124 |
| 300° | 5π/3 | 5.2360 |
| 315° | 7π/4 | 5.4978 |
| 330° | 11π/6 | 5.7596 |
| 360° | 2π | 6.2832 |
Geri dönüştürmek için radyanı 180/π ile çarpın.
Sonuçların Yorumlanması: İşaretler, Bölgeler ve Periyodiklik
Bölgelere göre işaretler (ASTC kuralı)
“All Students Take Calculus” (Tüm Öğrenciler Kalkülüs Alır) ifadesi, pozitif x ekseninden başlayarak saat yönünün tersine gidildiğinde I. ila IV. bölgelerde hangi fonksiyonların pozitif olduğunu gösterir.
| Bölge | Açı aralığı (rad) | Pozitif fonksiyonlar | Negatif fonksiyonlar |
|---|---|---|---|
| I | 0 ila π/2 | Altısı da | Yok |
| II | π/2 ila π | sin, csc | cos, sec, tan, cot |
| III | π ila 3π/2 | tan, cot | sin, csc, cos, sec |
| IV | 3π/2 ila 2π | cos, sec | sin, csc, tan, cot |
Değer aralıkları
- sin θ ve cos θ her zaman \([-1, 1]\) aralığındadır.
- csc θ ve sec θ, \(|\csc\theta| \ge 1\) ve \(|\sec\theta| \ge 1\) koşullarını sağlar; −1 ile 1 arasındaki değerleri asla almazlar.
- tan θ ve cot θ, çok negatiften çok pozitife kadar her gerçek değeri alabilir.
Periyodiklik
- sin, cos, csc ve sec her \(2\pi\) aralığında tekrar eder: \(\sin(\theta + 2\pi) = \sin\theta\).
- tan ve cot her \(\pi\) aralığında tekrar eder: \(\tan(\theta + \pi) = \tan\theta\).
Dolayısıyla \(7\pi/6\) gibi bir açı, \(7\pi/6 - 2\pi = -5\pi/6\) açısıyla aynı sin ve cos değerlerini verir.
Büyük değerler ve asimptotlar
Çok büyük bir sonuç, açının bir dikey asimptota yakın olduğu anlamına gelir. tan ve sec, \(\pi/2 + k\pi\) yakınlarında (burada cos θ = 0) sonsuza doğru büyür; csc ve cot ise \(k\pi\) yakınlarında (burada sin θ = 0) sonsuza doğru büyür. Örneğin, 1.57, \(\pi/2\)'nin yaklaşık 0.0008 rad altında olduğu için \(\tan(1.57) \approx 1255.77\) değerini verir. Bilgisayarlar π'yi yalnızca yaklaşık olarak saklar; bu nedenle pi/2 değerini tan fonksiyonuna girmek, “tanımsız” yerine çok büyük bir sayı (yaklaşık \(10^{16}\)) döndürebilir. Tam matematikte bu tür bir değeri tanımsız kabul edin.