Máy Tính Điểm IAAF dùng để làm gì
Máy Tính Điểm IAAF (hiện được áp dụng theo bảng điểm của World Athletics) quy đổi một thành tích điền kinh thành một con số điểm duy nhất. Hệ điểm này giúp bạn so sánh kết quả giữa các nội dung khác nhau — ví dụ, một lần chạy 100m hết 10,5 giây có "giá trị" hơn một cú nhảy xa 7,50m hay không. Công cụ hỗ trợ ba nội dung (chạy 100m, nhảy xa và đẩy tạ), với bảng điểm riêng cho nam và nữ, biến thành tích thô của bạn thành điểm từng nội dung dùng để tính điểm các môn phối hợp (mười môn, bảy môn). Bảng xếp hạng thế giới dùng một hệ khác: World Athletics Scoring Tables of Athletics.
Những thông tin bạn cần nhập
- Nội dung – chọn 100m, Nhảy xa hoặc Đẩy tạ.
- Giới tính – Nam hoặc Nữ, vì mỗi nội dung dùng hệ số khác nhau.
- Thành tích – kết quả của bạn: giây cho cự ly 100m, mét cho nhảy xa và mét cho đẩy tạ.
Giải thích công thức
Cách tính điểm theo dạng tiêu chuẩn sau:
\(\text{Điểm IAAF} = A \times (B - \text{Thành tích})^C\)
Mỗi cặp nội dung/giới tính có bộ hằng số A, B và C riêng. Khác biệt mấu chốt nằm ở chiều tính. Với các nội dung chạy (100m), thời gian càng nhỏ càng tốt, nên công thức dùng (B − Thành tích). Với các nội dung ném/nhảy (nhảy xa, đẩy tạ), thành tích càng lớn càng tốt, nên công thức đảo lại thành (Thành tích − B). Thành tích nhảy xa trước tiên được đổi từ mét sang xăng-ti-mét rồi mới tính điểm. Kết quả cuối cùng được làm tròn xuống (floor) thành số điểm nguyên.
- 100m Nam: A=25.4347, B=18, C=1.81
- 100m Nữ (bảng mười môn phối hợp nữ): A=17.857, B=21, C=1.81
- Nhảy xa Nam: A=0.14354, B=220, C=1.40
- Nhảy xa Nữ (bảng bảy môn phối hợp): A=0.188807, B=210, C=1.41
- Đẩy tạ Nam: A=51.39, B=1.5, C=1.05
- Đẩy tạ Nữ (bảng bảy môn phối hợp): A=56.0211, B=1.5, C=1.05
Ví dụ minh họa
Giả sử một vận động viên nam chạy 100m hết 11,00 giây. Áp dụng A=25.4347, B=18, C=1.81:
Điểm = 25.4347 × (18 − 11,00)1.81 = 25.4347 × 71.81 ≈ 25.4347 × 33,86 ≈ 861 điểm (sau khi làm tròn xuống).
Với một nữ vận động viên nhảy xa đạt 6,00m, thành tích này đổi thành 600 cm: 0.188807 × (600 − 210)1.41 ≈ 0.188807 × 4502 ≈ 850 điểm.
Các Mẫu Thành Tích và Điểm Số IAAF của Họ
Tất cả các số liệu dưới đây đến từ các hệ số sự kiện kết hợp tiêu chuẩn của World Athletics (bộ năm 2001), được áp dụng một cách nhất quán. Các sự kiện đường chạy đếm ngược từ ngưỡng và các sự kiện cấp trường đếm lên:
$$\text{Đường chạy: } S=\left\lfloor A\,(B-P)^{C}\right\rfloor \qquad \text{Cấp trường: } S=\left\lfloor A\,(P-B)^{C}\right\rfloor$$
Các hằng số được sử dụng ở đây là: 100 m nam \(A=25.4347,\ B=18,\ C=1.81\) (giây); 100 m nữ \(A=17.857,\ B=21,\ C=1.81\) (giây); nhảy xa nam \(A=0.14354,\ B=220,\ C=1.40\) và nữ \(A=0.188807,\ B=210,\ C=1.41\) (khoảng cách tính bằng xentimet); ném tạ nam \(A=51.39,\ B=1.5,\ C=1.05\) và nữ \(A=56.0211,\ B=1.5,\ C=1.05\) (khoảng cách tính bằng mét).
| Sự kiện | Giới tính | Thành tích | Điểm IAAF |
|---|---|---|---|
| 100 m | Nam | 10.00 s | 1096 |
| 100 m | Nam | 11.00 s | 861 |
| 100 m | Nam | 12.00 s | 651 |
| 100 m | Nam | 13.00 s | 468 |
| 100 m | Nữ | 11.50 s | 1050 |
| 100 m | Nữ | 12.50 s | 859 |
| 100 m | Nữ | 13.50 s | 684 |
| 100 m | Nữ | 15.00 s | 457 |
| Nhảy xa | Nam | 5.00 m | 382 |
| Nhảy xa | Nam | 6.00 m | 587 |
| Nhảy xa | Nam | 7.00 m | 814 |
| Nhảy xa | Nam | 8.00 m | 1061 |
| Nhảy xa | Nữ | 4.50 m | 428 |
| Nhảy xa | Nữ | 5.50 m | 700 |
| Nhảy xa | Nữ | 6.00 m | 850 |
| Nhảy xa | Nữ | 6.50 m | 1007 |
| Ném tạ | Nam | 10.00 m | 486 |
| Ném tạ | Nam | 14.00 m | 728 |
| Ném tạ | Nam | 18.00 m | 975 |
| Ném tạ | Nam | 21.00 m | 1162 |
| Ném tạ | Nữ | 9.00 m | 464 |
| Ném tạ | Nữ | 13.00 m | 727 |
| Ném tạ | Nữ | 16.00 m | 928 |
| Ném tạ | Nữ | 19.00 m | 1131 |
Ví dụ làm việc — 100 m nam trong 10.00 s. Thay thế vào công thức đường chạy:
$$S=\left\lfloor 25.4347\times(18-10.00)^{1.81}\right\rfloor=\left\lfloor 25.4347\times 8^{1.81}\right\rfloor=\left\lfloor 25.4347\times 43.111\right\rfloor=\left\lfloor 1096.5\right\rfloor=1096$$
Ví dụ làm việc — nhảy xa nam 7.00 m. Bước nhảy được chuyển đổi thành 700 cm trước tiên, vì \(B\) cho nhảy xa được biểu thị bằng xentimet:
$$S=\left\lfloor 0.14354\times(700-220)^{1.40}\right\rfloor=\left\lfloor 0.14354\times 480^{1.40}\right\rfloor=\left\lfloor 0.14354\times 5672.0\right\rfloor=\left\lfloor 814.2\right\rfloor=814$$
Chú ý cách các điểm được cách nhau không đều. Giữa 13.00 s và 12.00 s, một vận động viên chạy 100 m nam đạt được 183 điểm, nhưng giữa 11.00 s và 10.00 s, cùng một cải thiện thời gian một giây lại có giá trị 235 điểm — số mũ \(C>1\) làm cho mỗi gia số bổ sung gần đỉnh của thang điểm có giá trị ngày càng lớn.
Các Thuật Ngữ Chính và Các Biến
| Thuật ngữ | Ý nghĩa |
|---|---|
| Bảng điểm IAAF / World Athletics | Bảng điểm chính thức của cơ quan quản lý thể thao quốc tế, được gọi là IAAF (Liên đoàn Điền kinh Quốc tế) cho đến khi nó được đổi tên thành World Athletics vào năm 2019. Các bảng được sửa đổi định kỳ; các hệ số sự kiện kết hợp được trích dẫn rộng rãi nhất — và được sử dụng trong máy tính này — là phiên bản năm 2001. Vì chúng là một tiêu chuẩn quốc tế, chúng không bị ràng buộc với các quy tắc của bất kỳ quốc gia nào. |
| Thành tích (\(P\)) | Thành tích thô được ghi điểm: một thời gian chính thức tính bằng giây cho các sự kiện đường chạy, hoặc khoảng cách được đo cho các nhảy và ném. Các thành tích phải hợp pháp để điểm có ý nghĩa trong cạnh tranh (ví dụ, kết quả chạy nước rút được hỗ trợ gió và kết quả nhảy xa được ghi điểm theo cùng một cách số học nhưng không hợp lệ cho các kỷ lục). |
| \(A\) — hệ số nhân | Một hệ số tỷ lệ cụ thể cho sự kiện. Nó kéo dãn hoặc nén toàn bộ đường cong sao cho một thành tích hạng thế giới trong mọi sự kiện đạt gần 1000 điểm. \(A\) lớn hơn có nghĩa là nhiều điểm hơn cho cùng một khoảng cách từ ngưỡng. |
| \(B\) — ngưỡng (điểm không) | Thành tích mà tại đó điểm được ghi chính xác bằng không: một thời gian tính bằng giây cho các sự kiện đường chạy (18 s cho 100 m nam, 21 s cho 100 m nữ), và một khoảng cách tính bằng xentimet cho các nhảy (220 cm nhảy xa nam) hoặc mét cho các ném (1.5 m ném tạ). Bất cứ thứ gì ở hoặc vượt quá \(B\) theo hướng sai sẽ tạo ra không — một thời gian chậm hơn \(B\) hoặc một khoảng cách ngắn hơn \(B\) không thể kiếm được điểm. |
| \(C\) — số mũ | Kiểm soát độ dốc của đường cong tăng lên. Vì \(C>1\) trong mọi sự kiện, các điểm gia tăng nhanh: cải thiện từ một thành tích tốt thành một thành tích xuất sắc kiếm được nhiều điểm hơn so với cùng một cải thiện tuyệt đối được thực hiện ở cấp độ khiêm tốn. Các giá trị điển hình nằm trong khoảng từ khoảng 1.05 (ném tạ) đến khoảng 1.81 (100 m). |
| Hướng đường chạy so với cấp trường | Đối với các sự kiện chạy, một số thấp hơn là tốt hơn, vì vậy công thức sử dụng \(B-P\). Đối với các nhảy và ném, một số cao hơn là tốt hơn, vì vậy nó sử dụng \(P-B\). Đây là sự khác biệt cấu trúc duy nhất giữa hai hình thức. |
| Sự kiện kết hợp | Cuộc thi đa kỷ luật — lệnh thập công (10 sự kiện trong hai ngày) của nam và thất công (7 sự kiện) của nữ — nơi vị trí của một vận động viên được quyết định bởi tổng các điểm số cho mỗi sự kiện. Tổng hợp này là toàn bộ lý do tồn tại của các bảng, và đây là lý do tại sao một điểm số có thể so sánh được giữa các sự kiện không giống nhau. |
| Làm tròn sàn | Điểm cuối cùng được cắt xuống thành một số nguyên, được viết \(\lfloor x \rfloor\). Một giá trị thô 999.97 ghi 999 điểm, không phải 1000. Các tổng sự kiện kết hợp là tổng của các giá trị đã làm tròn sàn này, không phải sàn của tổng. |
Câu hỏi thường gặp
Tôi nên nhập theo đơn vị nào? Giây cho cự ly 100m, và mét cho nhảy xa và đẩy tạ. Công cụ tự động đổi nhảy xa sang xăng-ti-mét bên trong, nên bạn luôn nhập theo mét (ví dụ 6.50).
Vì sao nam và nữ nhận điểm khác nhau cho cùng một thành tích? Mỗi giới tính có bộ hệ số A, B và C riêng, phản ánh các mốc thành tích cơ sở khác nhau, nên cùng một kết quả thô sẽ cho ra điểm số khác nhau.
Điểm có thể bằng 0 hoặc âm không? Có — nếu thành tích của bạn kém hơn ngưỡng B (ví dụ chạy 100m chậm hơn 18 giây với nam), kết quả sẽ làm tròn về giá trị rất thấp hoặc bằng 0, vì bạn đang nằm dưới khoảng được tính điểm.