Khấu hao theo tổng số năm sử dụng là gì?
Phương pháp tổng số năm sử dụng (Sum of Years Digits – SYD) là một kỹ thuật khấu hao nhanh, trong đó chi phí khấu hao được phân bổ nhiều hơn vào những năm đầu của vòng đời tài sản và giảm dần về sau. Phương pháp này phù hợp với những tài sản mất giá nhanh hoặc phát huy hiệu quả cao nhất khi còn mới, chẳng hạn như xe cộ hay thiết bị công nghệ. Công cụ này dùng được với mọi loại tiền tệ — bạn chỉ cần coi ký hiệu đô la là đơn vị tiền tệ của mình.
Cách sử dụng máy tính
Hãy nhập nguyên giá ban đầu của tài sản, giá trị thanh lý (giá trị còn lại) ước tính khi hết thời gian sử dụng, tổng thời gian sử dụng tính bằng năm, và năm cụ thể mà bạn muốn tính chi phí khấu hao. Công cụ sẽ trả về mức khấu hao của năm đó, mẫu số tổng số năm sử dụng, khấu hao lũy kế tính đến hết năm đã chọn, cùng giá trị còn lại của tài sản.
Giải thích công thức
Trước tiên, hãy xác định cơ sở khấu hao: nguyên giá trừ đi giá trị thanh lý. Tiếp theo, tính tổng số năm sử dụng theo công thức:
$$\text{SYD} = \dfrac{n(n+1)}{2}$$Với năm thứ \(t\), số năm còn lại là \(n - t + 1\). Chi phí khấu hao của năm đó bằng cơ sở khấu hao nhân với tỷ lệ (số năm còn lại ÷ SYD).
$$D_t = (C - S)\times\dfrac{n - t + 1}{\frac{n(n+1)}{2}}$$Mỗi năm, tỷ lệ này nhỏ dần, nên chi phí khấu hao cũng giảm theo thời gian.
Ví dụ minh họa
Giả sử một tài sản có nguyên giá 10.000 $, giá trị thanh lý 1.000 $ và thời gian sử dụng 5 năm. Cơ sở khấu hao là 9.000 $ và \(\text{SYD} = 5\times 6/2 = 15\). Trong năm thứ 1, số năm còn lại là 5, nên khấu hao:
$$9{.}000 \times \dfrac{5}{15} = 3{.}000\ \$$$Sang năm thứ 2, mức khấu hao giảm còn \(9{.}000 \times 4/15 = 2{.}400\ \$\), và cứ thế cho đến năm thứ 5 (\(9{.}000 \times 1/15 = 600\ \$\)). Sau năm thứ 1, giá trị còn lại là \(10{.}000\ \$ - 3{.}000\ \$ = 7{.}000\ \$\).
Câu hỏi thường gặp
Tại sao nên dùng SYD thay vì khấu hao đường thẳng? SYD dồn phần khấu hao lớn vào những năm đầu, phù hợp hơn với những tài sản có giá trị cao nhất khi còn mới và giúp doanh nghiệp được khấu trừ thuế sớm hơn.
Tổng khấu hao có thể vượt quá nguyên giá không? Không. Trong suốt vòng đời, tổng khấu hao theo SYD đúng bằng nguyên giá trừ giá trị thanh lý, nên giá trị còn lại không bao giờ thấp hơn giá trị thanh lý.
Nếu giá trị thanh lý bằng 0 thì sao? Khi đó toàn bộ nguyên giá sẽ được khấu hao; bạn chỉ cần nhập 0 vào ô giá trị thanh lý.
