Công cụ tính nguy cơ theo vòng eo là gì?
Công cụ này ước tính nguy cơ béo bụng (béo phì trung tâm) của bạn bằng cách so sánh số đo vòng eo với các ngưỡng lâm sàng được sử dụng phổ biến. Lượng mỡ dư thừa quanh vùng bụng có liên hệ chặt chẽ với bệnh tiểu đường tuýp 2, cao huyết áp và bệnh tim mạch — và thường dự báo nguy cơ tốt hơn cả cân nặng tổng thể hay chỉ số BMI. Các mốc giới hạn ở đây dựa theo hướng dẫn được trích dẫn rộng rãi của NIH/WHO dành cho người trưởng thành gốc Âu. Lưu ý quan trọng cho người Việt: với nhiều quần thể châu Á, ngưỡng cảnh báo thường thấp hơn, nên bạn hãy xem đây là công cụ sàng lọc tổng quát chứ không phải kết quả chẩn đoán.
Cách sử dụng
Dùng thước dây đo vòng eo ngang mức rốn, đo sau khi thở ra bình thường, không kéo thước quá chặt. Chọn giới tính và đơn vị bạn đã đo (xăng-ti-mét hoặc inch), nhập con số rồi bấm xem kết quả. Công cụ sẽ tự quy đổi giá trị của bạn về xăng-ti-mét và phân loại thành nguy cơ Thấp, Tăng cao hoặc Cao.
Giải thích các ngưỡng
Đối với nam giới, vòng eo từ 94 cm (37 inch) trở lên cho thấy nguy cơ tăng cao, và từ 102 cm (40 inch) trở lên là nguy cơ cao. Đối với nữ giới, ngưỡng nguy cơ tăng cao là 80 cm (31,5 inch) và ngưỡng nguy cơ cao là 88 cm (35 inch). Số đo bằng inch được quy đổi theo công thức \(1\ \text{inch} = 2{,}54\ \text{cm}\).
$$\text{Waist}_{cm} = \text{Waist (in)} \times 2.54, \qquad \text{Risk} = \begin{cases} \text{High} & \text{Waist}_{cm} \ge 102 \\ \text{Increased} & 94 \le \text{Waist}_{cm} < 102 \\ \text{Low} & \text{Waist}_{cm} < 94 \end{cases}$$
$$\text{Waist}_{cm} = \text{Waist (in)} \times 2.54, \qquad \text{Risk} = \begin{cases} \text{High} & \text{Waist}_{cm} \ge 88 \\ \text{Increased} & 80 \le \text{Waist}_{cm} < 88 \\ \text{Low} & \text{Waist}_{cm} < 80 \end{cases}$$
Ví dụ minh họa
Một nam giới có vòng eo 41 inch. Quy đổi: \(41 \times 2{,}54 = 104{,}14\ \text{cm}\). Vì 104,14 cm lớn hơn ngưỡng nguy cơ cao 102 cm, kết quả sẽ là Nguy cơ cao.
$$\text{Waist}_{cm} = 41 \times 2.54 = 104.14 \ge 102 \Rightarrow \text{High}$$
Câu hỏi thường gặp
Đo vòng eo có tốt hơn BMI không? Vòng eo phản ánh được lượng mỡ bụng mà BMI có thể bỏ sót, vì vậy nên dùng kết hợp cả hai để đánh giá chính xác hơn.
Đo chính xác ở vị trí nào? Thường là ngang mức đỉnh xương hông / ngang rốn, đo trực tiếp trên da, thở ra bình thường.
Các ngưỡng này áp dụng cho tất cả mọi người không? Đây là hướng dẫn chung cho người trưởng thành; một số nhóm dân tộc (gồm cả người châu Á) được khuyến nghị dùng ngưỡng thấp hơn, và các ngưỡng này không áp dụng cho trẻ em hay phụ nữ mang thai.