Tỷ Lệ Eo/Hông Là Gì?
Tỷ lệ eo/hông (WHR) là một thước đo đơn giản cho biết mỡ phân bố quanh cơ thể bạn như thế nào. Nó so sánh số đo vòng eo với số đo vòng hông. Tỷ lệ càng cao nghĩa là mỡ tích tụ nhiều ở vùng bụng (dáng "quả táo"), và nhiều nghiên cứu cho thấy điều này làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, tiểu đường tuýp 2 cùng nhiều vấn đề sức khỏe khác, so với việc tích mỡ ở vùng hông và đùi (dáng "quả lê").
Cách Sử Dụng Công Cụ
Hãy đo vòng eo ở chỗ nhỏ nhất (thường là ngay trên rốn) và đo vòng hông ở chỗ rộng nhất của mông, giữ thước dây vừa khít nhưng không siết chặt vào da. Nhập cả hai số đo theo cùng một đơn vị — centimét hoặc inch — rồi chọn giới tính của bạn. Công cụ sẽ chia vòng eo cho vòng hông và hiển thị ngay tỷ lệ cùng nhóm rủi ro sức khỏe tương ứng.
Giải Thích Công Thức
Phép tính rất đơn giản:
$$\text{WHR} = \dfrac{\text{Vòng eo}}{\text{Vòng hông}}$$Vì cả hai số đo dùng cùng một đơn vị nên đơn vị triệt tiêu lẫn nhau, và kết quả là một tỷ lệ thuần túy. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) phân loại rủi ro theo giới tính: với nam giới, từ 0,95 trở xuống là rủi ro thấp, 0,96–1,0 là trung bình, và trên 1,0 là cao; với nữ giới, từ 0,80 trở xuống là thấp, 0,81–0,85 là trung bình, và trên 0,85 là cao.
Ví Dụ Cụ Thể
Giả sử một người nam có vòng eo 90 cm và vòng hông 100 cm. Khi đó
$$\text{WHR} = 90 \div 100 = 0{,}90$$Vì 0,90 nằm ở mức bằng hoặc thấp hơn ngưỡng 0,95 dành cho nam, anh ấy thuộc nhóm rủi ro thấp.
Câu Hỏi Thường Gặp
Dùng inch hay centimét có khác nhau không? Không — miễn là cả hai số đo dùng cùng một đơn vị thì tỷ lệ vẫn giống hệt nhau.
WHR có tốt hơn BMI không? WHR phản ánh được sự phân bố mỡ mà BMI bỏ sót, nên hai chỉ số này thường được dùng kết hợp để có cái nhìn toàn diện hơn về sức khỏe.
Bao lâu nên đo một lần? Đo vài tuần một lần trong điều kiện tương tự nhau (cùng thời điểm trong ngày, tư thế thoải mái) sẽ cho xu hướng đáng tin cậy nhất.