Bu Hesaplama Aracı Ne İşe Yarar?
Bu araç, bir dairenin çevresini biliyorsanız çapını bulmanızı sağlar. Çevre, dairenin çepeçevre uzunluğudur; çap ise merkezden geçerek daireyi bir uçtan diğer uca kesen doğru parçasının uzunluğudur. Çevre her zaman çapın π katı olduğundan, bu ilişkiyi tersine çevirerek çapı doğrudan hesaplayabilirsiniz.
Nasıl Kullanılır?
Dairenizin ölçtüğünüz çevre değerini istediğiniz birimde (cm, inç, metre vb.) girin ve hesapla düğmesine basın. Hesaplayıcı, çapı aynı birimde verir; ek olarak yarıçapı ve alanı da hesaplar. Çevre değerini tek ve tutarlı bir birimle girdiğinizden emin olun.
Formülün Açıklaması
Çevre ile çap arasındaki temel bağıntı \(\text{Ç} = \pi \times d\) şeklindedir. Çapı yalnız bırakmak için bu eşitliği düzenlediğimizde şunu elde ederiz:
$$d = \frac{\text{Ç}}{\pi}$$
Burada \(\pi \approx 3{,}14159\)'dur. Çapı bulduktan sonra yarıçap basitçe \(r = \frac{d}{2}\) olur ve alan da \(A = \pi \times r^2\) formülünden hesaplanır.
Örnek Çözüm
Diyelim ki yuvarlak bir masanın çevresi 31,4159 cm. Bunu π'ye böldüğümüzde: $$d = \frac{31{,}4159}{3{,}14159} \approx 10 \text{ cm}$$ bulunur. Yarıçap 5 cm, alan ise \(\pi \times 5^2 \approx 78{,}54 \text{ cm}^2\) olur. Yani masa bir uçtan diğer uca 10 cm genişliğindedir.
Sık Sorulan Sorular
Çap ile yarıçap arasındaki fark nedir? Çap, merkezden geçer ve dairenin iki kenarına da değer; yarıçap ise bunun yarısıdır ve merkezden kenara kadar ölçülür.
Herhangi bir birim kullanabilir miyim? Evet. Çap, çevreyi hangi birimde girdiyseniz o birimde çıkar.
Neden π'ye bölüyoruz? Çevre, çapın π katına eşit olduğundan, çevreyi π'ye bölmek bu işlemi tersine çevirir ve çapı geri verir.
Yaygın Çevre-Çap Referans Değerleri
Her satır \(d = C/\pi\), \(r = d/2\) ve \(A = \pi r^2 = C^2/(4\pi)\) formüllerini kullanır; \(\pi \approx 3.14159265\). Değerler 2 ondalık basamağa yuvarlanmıştır. Uzunluklar C ile aynı birimdedir, alanlar ise bu birimin karesi cinsindendir.
| Çevre (C) | Çap (d) | Yarıçap (r) | Alan (A) |
|---|---|---|---|
| 10 cm | 3.18 cm | 1.59 cm | 7.96 cm² |
| 20 cm | 6.37 cm | 3.18 cm | 31.83 cm² |
| 25 cm | 7.96 cm | 3.98 cm | 49.74 cm² |
| 50 cm | 15.92 cm | 7.96 cm | 198.94 cm² |
| 100 cm | 31.83 cm | 15.92 cm | 795.77 cm² |
| 12 in | 3.82 in | 1.91 in | 11.46 in² |
| 24 in | 7.64 in | 3.82 in | 45.84 in² |
| 36 in | 11.46 in | 5.73 in | 103.13 in² |
Oran \(d/C = 1/\pi \approx 0.31831\) her daire için aynıdır. Çap, her zaman çevrenin yaklaşık %31.8'i kadardır.
Kurallar ve sınır durumları
Aşağıdaki her durum bu hesaplayıcıda gerçekten çalıştırıldı; sonuç sütunu aracın döndürdüğü değerin kendisidir.
| Durum | Girdi | Sonuç |
|---|---|---|
| Ondalık değer (2,5) | 2.5 | Çap: 0,8 |
| Negatif uzunluk | -5 | Uzunluk negatif olamaz. 0 veya pozitif bir sayı girin. |
| Tipik değer (10) | 10 | Çap: 3,18 |
| Sıfır: dejenere çember | 0 | Çap: 0 |
2026-11-08 tarihinde kontrol edildi
Farklı Çevreler Arasında Sonuçların Karşılaştırılması
Tablo, üç farklı π değeri kullanılarak üç çevre için \(d = C/\pi\) değerini göstermektedir. Yüzde fark, 3.14159265 sonucuna göre ölçülmüştür.
| C | π = 3.14 | π = 22/7 | π = 3.14159265 |
|---|---|---|---|
| 10 | 3.1847 | 3.1818 | 3.1831 |
| 50 | 15.9236 | 15.9091 | 15.9155 |
| 100 | 31.8471 | 31.8182 | 31.8310 |
| Kesin değere göre fark | +0.0507% | −0.0402% | 0% (referans) |
Yüzde fark, her çevre için aynıdır. π'nin yuvarlanması sonucu sabit bir çarpanla ölçeklendirir, bu nedenle yalnızca mutlak hata boyutla birlikte büyür. C = 100 için 3.14 ile elde edilen sonuç yaklaşık 0.016 kadar fazla, 22/7 ile elde edilen sonuç ise yaklaşık 0.013 kadar azdır.
Ölçekleme etkisi: Çevreyi iki katına çıkarmak, \(d\) değeri \(C\) ile orantılı olduğundan çapı da iki katına çıkarır. Alan \(d^2\) değerine bağlı olduğundan dört katına çıkar. Örneğin, C = 50 (alan ≈ 198.94) değerinden C = 100 (alan ≈ 795.77) değerine geçildiğinde alan 4 katına çıkar.