Bu çevirici ne işe yarar?
Hicri Tarihten Miladi Tarihe Çevirici, İslami (hicri) takvimdeki bir tarihi, dünya genelinde kullanılan miladi takvimdeki karşılığına dönüştürür. Hicri tarihlerin belirlenmesinde herkesçe kabul görmüş tek bir yöntem bulunmadığından, bu araç kullanılacak hesaplama sistemini tam olarak seçmenize imkân tanır; bu seçim sonucu bir ya da iki gün kaydırabilir. Araç, birçok işletim sistemi ve yazılım kütüphanesinde de tercih edilen, iyi test edilmiş ICU (International Components for Unicode) IslamicCalendar altyapısı üzerine kuruludur.
Girmeniz gereken bilgiler
- Hicri Yıl – İslami yıl, örneğin 1446.
- Hicri Ay – on iki kameri aydan biri: Muharrem, Safer, Rebiülevvel, Rebiülahir, Cemaziyelevvel, Cemaziyelahir, Recep, Şaban, Ramazan, Şevval, Zilkade ve Zilhicce.
- Hicri Gün – ayın günü, 1 ile 29 veya 30 arasında.
- Takvim Sistemi – dört yöntemden biri (aşağıya bakın).
Dört takvim sistemi
- Ümmü'l-Kura (Suudi Arabistan) – Suudi Arabistan'ın resmi sivil takvimi olup, Mekke'de hilalin astronomik hesabına dayanır. Varsayılan seçenektir.
- Sivil (Cuma Başlangıçlı) – başlangıcı (epoch) 16 Temmuz 622 Cuma gününe denk gelen tablosal aritmetik takvimdir.
- Astronomik – sabit bir aritmetik tablo yerine gerçek kameri (gözleme dayalı) hesaplamayı kullanır.
- Tablosal (Perşembe Başlangıçlı) – başlangıcı bir gün önceye, 15 Temmuz 622 Perşembe gününe denk gelen aritmetik takvimdir.
Hesaplama nasıl yapılır?
Basit bir aritmetik formül yoktur. Araç arka planda bir ICU IslamicCalendar oluşturur, seçtiğiniz hesaplama türünü ayarlar, ardından girdiğiniz yıl, ay (0 tabanlı dizine çevrilir, yani Muharrem = 0) ve günü atar. ICU, ilgili hicri tarih için temel Jülyen Gün Numarasını hesaplar ve bunu eşleşen miladi yıl, ay ve güne dönüştürür.
Örnek hesaplama
Diyelim ki Ümmü'l-Kura sistemini kullanarak Yıl 1446, Ramazan (9. ay), Gün 1 bilgisini girdiniz. Çevirici, o yılın Ramazan başlangıcı olan yaklaşık 1 Mart 2025 tarihini verir. Tablosal (Perşembe Başlangıçlı) sisteme geçildiğinde sonuç bir gün önceye kayabilir; işte tam da bu yüzden sistem seçimi önemlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Aynı hicri tarih için neden farklı miladi tarihler çıkıyor? Her sistem ay uzunluklarını farklı tanımlar; Ümmü'l-Kura ve Astronomik sistemler hilali takip ederken, Sivil ve Tablosal sistemler farklı başlangıç noktalarına sahip sabit bir matematiksel düzen kullanır.
Hangi sistemi seçmeliyim? Suudi resmi tarihleri için Ümmü'l-Kura'yı kullanın. Tarihsel veya aritmetik dönüşümler içinse Sivil ya da Tablosal seçenekler yaygın standartlardır.
Gerçekte gözlemlenen tarih yine de farklı olabilir mi? Evet. Birçok ülkedeki yerel hilal gözlemi, dini tarihleri hesaplanan herhangi bir takvimden bir gün öteleyebilir. Türkiye'de Diyanet İşleri Başkanlığı genellikle astronomik hesaplama esas alır.