Máy Tính Hiệu Hai Bình Phương

Máy Tính Hiệu Hai Bình Phương

Đang tăng trưởng AI Skill PRO

Nhập phép tính

Nhập một nhị thức, ví dụ 4x^2 - 36y^4 (dùng ^ cho số mũ).

Công thức

Biểu thức=a2−b2=(a+b)(a−b)\text{Biểu thức} = a^2 - b^2 = \left(a + b\right)\left(a - b\right)
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Kết quả
4(x + 3y^2)(x - 3y^2)

Lời giải

Factor out the GCF 4: 4(x^2 - 9y^4)
Identify a = sqrt(x^2) = x, b = sqrt(9y^4) = 3y^2
Apply a^2 - b^2 = (a + b)(a - b): (x + 3y^2)(x - 3y^2)
Final answer: 4(x + 3y^2)(x - 3y^2)

Báo lỗi nội dung trang này

Hiệu hai bình phương là gì?

Hiệu hai bình phương là biểu thức có dạng \(a^2 - b^2\) — tức là một số chính phương trừ đi một số chính phương khác. Đây là một trong những hằng đẳng thức hữu ích nhất trong đại số, bởi nó luôn phân tích được gọn gàng thành tích của một tổng và một hiệu: $$a^2 - b^2 = \left(a + b\right)\left(a - b\right)$$ Công cụ này nhận biểu thức nhị thức bạn nhập vào, đặt nhân tử chung lớn nhất (ƯCLN) ra ngoài, kiểm tra xem hai hạng tử còn lại có phải số chính phương hay không, rồi trả về kết quả đã phân tích hoàn chỉnh cùng từng bước giải.

Cách sử dụng

Nhập biểu thức gồm hai hạng tử vào ô, dùng dấu mũ ^ cho số mũ, ví dụ 4x^2 - 36y^4. Hai hạng tử phải nối với nhau bằng dấu cộng hoặc dấu trừ. Nhấn tính để nhận dạng đã phân tích cùng lời giải chi tiết. Công cụ xử lý trực tiếp dạng một số chính phương dương trừ một số chính phương dương, tự sắp xếp lại dạng có hệ số đầu âm như -4y^2 + 36 thành 36 - 4y^2, và lặp lại phép phân tích khi một nhân tử thu được (chẳng hạn \(x^2 - 4\)) tự nó cũng là một hiệu hai bình phương.

Giải thích công thức

Để khai căn bậc hai một hạng tử chính phương, hãy lấy căn bậc hai nguyên của hệ số và chia đôi mọi số mũ của biến: \(\sqrt{9y^4} = 3y^2\). Gọi căn thứ nhất là a và căn thứ hai là b; khi đó hằng đẳng thức cho ta \(\left(a + b\right)\left(a - b\right)\). Một hệ số chỉ là số chính phương khi căn nguyên đúng của nó bình phương lên trả lại chính số đó, và một lũy thừa \(v^n\) chỉ là số chính phương khi \(n\) là số chẵn.

Quảng cáo
Chứng minh hình học a bình phương trừ b bình phương bằng (a+b)(a−b) bằng cách sắp xếp lại diện tích
Hằng đẳng thức \(a^2 - b^2 = \left(a + b\right)\left(a - b\right)\) biểu diễn bằng diện tích: phần còn lại tạo thành một hình chữ nhật.

Ví dụ minh họa

Phân tích \(4x^2 - 36y^4\). ƯCLN của 4 và 36 là 4, ta đưa ra ngoài còn \(4\left(x^2 - 9y^4\right)\). Ở đây \(a = \sqrt{x^2} = x\) và \(b = \sqrt{9y^4} = 3y^2\). Áp dụng hằng đẳng thức: $$x^2 - 9y^4 = \left(x + 3y^2\right)\left(x - 3y^2\right)$$ Gắn lại nhân tử chung, ta được \(4\left(x + 3y^2\right)\left(x - 3y^2\right)\).

Sơ đồ phân tích a bình phương trừ b bình phương thành hai nhân tử nhị thức
Phân tích hiệu hai bình phương thành tích của tổng và hiệu của a và b.

Bảng tham chiếu các số chính phương

Hiệu hai bình phương \(a^2 - b^2\) chỉ áp dụng được khi cả hai số hạng đều là số chính phương. Hãy dùng bảng này để nhận ra chúng nhanh chóng.

n n² n n²
1 1 11 121
2 4 12 144
3 9 13 169
4 16 14 196
5 25 15 225
6 36 16 256
7 49 17 289
8 64 18 324
9 81 19 361
10 100 20 400

Lũy thừa biến

Số chính phương Căn bậc hai
\(x^2\) \(x\)
\(x^4\) \(x^2\)
\(x^6\) \(x^3\)
\(x^8\) \(x^4\)

Lưu ý: một lũy thừa của biến chỉ là số chính phương khi số mũ của nó là số chẵn. Các hạng tử như \(x^3\), \(x^5\) hoặc \(x^7\) không phải số chính phương, nên biểu thức như \(x^3 - 9\) không khớp trực tiếp với công thức này.

Quảng cáo

Thêm các ví dụ đã giải

Ví dụ 1: Áp dụng lặp lại, \(x^4 - 16\)

  1. Viết mỗi số hạng dưới dạng bình phương: \(x^4 = (x^2)^2\) và \(16 = 4^2\).
  2. Áp dụng công thức với \(a = x^2\) và \(b = 4\): $$x^4 - 16 = (x^2)^2 - 4^2 = (x^2 + 4)(x^2 - 4)$$
  3. Thừa số thứ hai \(x^2 - 4 = x^2 - 2^2\) lại là hiệu hai bình phương: \((x+2)(x-2)\).
  4. Kết quả: $$x^4 - 16 = (x^2 + 4)(x + 2)(x - 2)$$ Thừa số \(x^2 + 4\) là tổng hai bình phương và không phân tích được thêm trên tập số thực.

Ví dụ 2: Số hạng đầu âm, \(-4y^2 + 36\)

  1. Sắp xếp lại để bình phương dương đứng trước: \(36 - 4y^2\).
  2. Đưa ƯCLN, tức 4, ra ngoài: \(4(9 - y^2)\).
  3. Viết phần trong dấu ngoặc dưới dạng bình phương: \(9 - y^2 = 3^2 - y^2\), nên \(a = 3\), \(b = y\).
  4. Phân tích thành nhân tử: $$4(9 - y^2) = 4(3 + y)(3 - y)$$
  5. Kiểm tra: \((3+y)(3-y) = 9 - y^2\), và \(4(9 - y^2) = 36 - 4y^2\), khớp với biểu thức ban đầu.

Ví dụ 3: Một trường hợp không áp dụng được, \(x^2 + 25\)

Ở đây các số hạng được cộng, không phải trừ. Thử \((x+5)(x-5)\) cho \(x^2 - 25\), và \((x+5)^2 = x^2 + 10x + 25\); không cái nào bằng \(x^2 + 25\). Tổng hai bình phương không phân tích được trên tập số thực, nên công thức không áp dụng.

Tương tự, \(3x^2 - 10\) là một hiệu, nhưng cả 3 và 10 đều không phải số chính phương, nên không thể phân tích với hệ số nguyên bằng công thức này. (Với số vô tỉ, bạn có thể viết \((\sqrt{3}x + \sqrt{10})(\sqrt{3}x - \sqrt{10})\), nhưng đây thường không phải điều được hiểu khi phân tích trên tập số nguyên.)

Câu hỏi thường gặp

Tổng hai bình phương có phân tích được không? Không. \(a^2 + b^2\) không có cách phân tích trên tập số thực, nên công cụ sẽ báo rằng đây không phải hiệu hai bình phương.

Nếu một hệ số không phải số chính phương thì sao? Sau khi đã đưa ƯCLN ra ngoài, cả hai hệ số bên trong đều phải là số chính phương (như 1, 4, 9, 16). Nếu có một hệ số không phải, thì nhị thức không thể phân tích theo dạng này.

Vì sao phải đặt ƯCLN ra ngoài trước? Việc đưa nhân tử chung ra ngoài làm các hạng tử bên trong nhỏ lại, nhờ đó những số chính phương đang ẩn (chẳng hạn \(x^2 - 4\) trong \(3x^2 - 12\)) sẽ lộ rõ.

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Toán học và Thống kê

Xem tất cả máy tính Toán học và Thống kê