Công cụ này dùng để làm gì
Inch và hệ đo lường Anh – Mỹ (imperial) là chuẩn ít dùng tại Việt Nam, nhưng lại rất phổ biến trong bản vẽ kỹ thuật, máy móc nhập khẩu và phụ kiện nước ngoài. Công cụ này giúp bạn đổi một phân số inch — chẳng hạn 3/8", 11/16" hay 1‑1/2" — sang giá trị inch thập phân, đồng thời quy đổi sang milimét và centimét theo hệ mét quen thuộc. Rất tiện cho nghề mộc, gia công cơ khí, may vá, in 3D và bất kỳ công việc nào cần chuyển số đo phân số kiểu Anh – Mỹ sang con số thập phân hoặc hệ mét chính xác.
Cách sử dụng
Nhập tử số (số ở trên) và mẫu số (số ở dưới) của phân số. Nếu số đo còn có phần inch nguyên, hãy điền vào ô "Số inch nguyên" — nếu không thì để là 0. Công cụ sẽ trả về giá trị tương ứng theo inch thập phân, theo milimét và theo centimét.
Giải thích công thức
Bản chất một phân số chính là một phép chia: phần phân số bằng tử số a chia cho mẫu số b. Cộng thêm số inch nguyên w sẽ ra tổng giá trị theo inch thập phân:
$$\text{Inches} = \text{Whole} + \frac{\text{Numerator}}{\text{Denominator}}$$Vì 1 inch được quy ước chính xác bằng 25,4 milimét, nên giá trị hệ mét là
$$\text{mm} = \text{Inches} \times 25.4 \qquad \text{cm} = \frac{\text{mm}}{10}$$và centimét đơn giản là \(\text{mm} \div 10\).
Ví dụ minh họa
Đổi 3/8 inch. Phân số \(3 \div 8 = 0{,}375\), vậy giá trị thập phân là 0,375 inch. Theo hệ mét,
$$0{,}375 \times 25{,}4 = 9{,}525 \text{ mm}$$tức 0,9525 cm. Với số đo 1‑1/2", bạn nhập số nguyên = 1, tử số = 1, mẫu số = 2: kết quả là 1,5 inch, tương đương 38,1 mm.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao 1 inch lại đúng bằng 25,4 mm? Từ năm 1959, inch quốc tế được định nghĩa chính xác bằng 25,4 milimét, nên đây là con số chuyển đổi tuyệt đối, không phải làm tròn.
Tôi có thể nhập hỗn số (số nguyên kèm phân số) không? Được — bạn đặt phần số nguyên vào ô "Số inch nguyên" và phần phân số vào ô tử số/mẫu số.
Nếu tôi nhập mẫu số bằng 0 thì sao? Phép chia cho 0 là không xác định, nên phân số sẽ được coi như bằng 0 để tránh báo lỗi; hãy bảo đảm mẫu số là một giá trị hợp lệ như 2, 4, 8, 16 hoặc 32.
