Tốc Độ Mặt Đất Là Gì?
Tốc độ mặt đất (Ground Speed – GS) là vận tốc thực tế của máy bay so với mặt đất, khác với tốc độ thực (True Airspeed – TAS) là vận tốc so với khối không khí xung quanh. Vì bản thân khối không khí cũng di chuyển theo gió, nên gió xuôi (tailwind) sẽ đẩy máy bay đi nhanh hơn trên mặt đất, còn gió ngược (headwind) lại làm chậm lại. Máy Tính Tốc Độ Mặt Đất này kết hợp TAS, tốc độ gió (WS) và góc gió (\(\theta\)) thành một vận tốc tổng hợp duy nhất dựa trên tam giác vận tốc.
Cách Sử Dụng Máy Tính
Nhập tốc độ thực của bạn theo knot, tốc độ gió theo knot và góc gió \(\theta\) theo độ. Góc này được đo giữa hướng bay của máy bay và hướng mà gió đang thổi tới. Dùng \(\theta = 0°\) cho gió xuôi hoàn toàn, \(\theta = 180°\) cho gió ngược hoàn toàn, và 90° cho gió tạt ngang trực tiếp. Bấm nút tính để nhận tốc độ mặt đất cùng với mức chênh lệch nhanh hơn hay chậm hơn so với tốc độ bay của bạn.
Giải Thích Công Thức
Tam giác gió được giải bằng định lý cosin:
$$\text{GS} = \sqrt{\text{TAS}^{2} + \text{WS}^{2} - 2\,\text{TAS}\cdot\text{WS}\cdot\cos\!\left(\theta\right)}$$Cách này xem vector tốc độ bay và vector gió như hai cạnh của một tam giác, rồi tìm độ lớn của tổng hai vector đó. Khi \(\theta = 0°\), \(\cos\theta = 1\) và công thức rút gọn thành tốc độ cộng thêm phần gió xuôi; khi \(\theta = 180°\), \(\cos\theta = -1\) cho ra \(\text{GS} = \text{TAS} + \text{WS}\). Số hạng cosin xử lý mượt mà mọi trường hợp gió tạt ngang ở khoảng giữa.
Ví Dụ Minh Họa
Giả sử TAS = 120 kt, gió = 20 kt và \(\theta = 90°\) (gió tạt ngang trực tiếp). Khi đó $$\text{GS} = \sqrt{120^{2} + 20^{2} - 2\cdot120\cdot20\cdot\cos 90°} = \sqrt{14400 + 400 - 0} = \sqrt{14800} \approx 121{,}66 \text{ kt}.$$ Gió tạt ngang gần như không đổi tốc độ của bạn nhưng đẩy máy bay lệch sang một bên, đòi hỏi phải có góc hiệu chỉnh gió.
Câu Hỏi Thường Gặp
Cái này có giống tam giác gió của E6B không? Đúng vậy — nó giải cùng một tam giác vận tốc mà máy tính bay E6B dùng để tìm độ lớn tốc độ mặt đất.
Tôi nên dùng đơn vị nào? Bất kỳ đơn vị nào nhất quán đều được; kết quả trả về theo cùng đơn vị bạn nhập (thường là knot).
Công cụ này có cho góc hiệu chỉnh gió không? Không, công cụ này chỉ trả về độ lớn tốc độ mặt đất. Góc lệch/hiệu chỉnh cần một bước lượng giác riêng.