Công cụ chuyển đổi hệ cơ số là gì?
Công cụ chuyển đổi hệ cơ số (hay còn gọi là cơ số đếm) giúp bạn đổi một con số được viết ở hệ đếm vị trí này sang hệ đếm khác. Bốn hệ cơ số phổ biến nhất trong tin học là nhị phân (cơ số 2), bát phân (cơ số 8), thập phân (cơ số 10) và thập lục phân (cơ số 16). Công cụ vạn năng này hoạt động với cả bốn hệ trên và luôn hiển thị thêm giá trị thập phân tương ứng để bạn dễ tham chiếu.
Cách sử dụng
Nhập con số của bạn, chọn hệ cơ số mà số đó đang được viết ("Từ hệ cơ số"), rồi chọn hệ cơ số bạn muốn chuyển sang ("Sang hệ cơ số"). Hệ thập lục phân chấp nhận các chữ cái A–F (không phân biệt hoa thường). Kết quả hiện ra ngay tức thì, kèm theo giá trị thập phân để bạn dễ dàng kiểm tra lại phép chuyển đổi.
Giải thích công thức
Khi chuyển sang hệ thập phân, ta dùng cách biểu diễn theo vị trí: mỗi chữ số được nhân với cơ số lũy thừa theo chỉ số vị trí của nó (đếm từ 0 tính từ bên phải), rồi cộng tất cả lại:
$$V = \sum d_i \times b^{\,i}$$Khi chuyển từ hệ thập phân sang hệ đích, ta dùng phép chia liên tiếp — chia cho cơ số đích, ghi lại số dư, lặp lại với thương cho đến khi thương bằng 0, sau đó đọc các số dư theo thứ tự ngược lại.
Ví dụ minh họa
Chuyển số nhị phân 1010 sang thập phân:
$$1\times2^3 + 0\times2^2 + 1\times2^1 + 0\times2^0 = 8 + 0 + 2 + 0 = 10$$Bây giờ đổi số 10 sang thập lục phân: \(10 \div 16 = 0\) dư \(10\), mà chữ số 10 chính là "A", nên kết quả hex là A.
Câu hỏi thường gặp
Công cụ có xử lý số âm không? Có — dấu trừ ở đầu sẽ được giữ nguyên trong suốt quá trình chuyển đổi.
Có chuyển đổi được phân số hay số thập phân (có dấu phẩy) không? Không, công cụ này chỉ chuyển đổi các số nguyên.
Vì sao hệ thập lục phân lại có chữ cái? Các hệ cơ số lớn hơn 10 cần thêm ký hiệu; A–F đại diện cho các giá trị từ 10 đến 15.
