Công cụ này giúp gì cho bạn
Khi mang song thai, mức tăng cân được khuyến nghị trong thai kỳ sẽ cao hơn so với khi mang một bé. Công cụ này dựa vào chỉ số khối cơ thể (BMI) trước khi mang thai của bạn để tra khoảng tăng cân tổng thường được khuyến nghị cho thai đôi, theo hướng dẫn của Viện Y học Hoa Kỳ (Institute of Medicine - IOM) đang được áp dụng tại Mỹ. Lưu ý đây là hướng dẫn được công bố ở Hoa Kỳ; tại Việt Nam, bác sĩ sản khoa có thể áp dụng các mốc tham chiếu khác. Công cụ chỉ mang tính tham khảo, giáo dục — bạn hãy luôn tuân theo chỉ định của bác sĩ sản khoa đang theo dõi thai kỳ của mình.
Cách sử dụng
Nhập cân nặng ngay trước khi mang thai (đơn vị kilôgam) và chiều cao (đơn vị xăngtimét). Công cụ sẽ tính chỉ số BMI, xếp bạn vào nhóm tương ứng (thiếu cân, bình thường, thừa cân hoặc béo phì), rồi hiển thị khoảng tăng cân tổng được khuyến nghị (tính bằng pound - lb). Với BMI dưới 18.5, công cụ không đưa ra khoảng nào vì IOM không có đủ dữ liệu để đặt khoảng cho phụ nữ thiếu cân mang thai đôi.
Giải thích công thức
Trước tiên, BMI được tính bằng cân nặng (kg) chia cho bình phương chiều cao (mét). Khoảng tăng cân tổng được khuyến nghị cho thai đôi theo từng nhóm như sau: cân nặng bình thường (BMI 18.5–24.9) tăng 37–54 lb; thừa cân (BMI 25–29.9) tăng 31–50 lb; và béo phì (BMI từ 30 trở lên) tăng 25–42 lb. Đây là các khoảng tạm thời, và không có khoảng nào cho phụ nữ thiếu cân (BMI dưới 18.5).
$$\text{BMI} = \frac{\text{Weight (kg)}}{\left(\dfrac{\text{Height (cm)}}{100}\right)^2} \;\Rightarrow\; \text{Gain (lb)} = \begin{cases} 37 - 54 & 18{,}5 \le \text{BMI} < 25 \\ 31 - 50 & 25 \le \text{BMI} < 30 \\ 25 - 42 & \text{BMI} \ge 30 \end{cases}$$
Ví dụ minh họa
Một phụ nữ nặng 60 kg, cao 165 cm tức 1,65 m, nên BMI = 60 / (1,65 × 1,65) = 22,0.
$$\text{BMI} = \frac{60}{1{,}65 \times 1{,}65} = 22{,}0$$
Đây là mức cân nặng bình thường, tương ứng với khoảng tăng cân tổng khuyến nghị là 37–54 lb.
Diễn giải Kết quả của Bạn
Con số mà máy tính này cung cấp là một khoảng hướng dẫn ở mức dân số được rút ra từ các khuyến cáo tạm thời về thai kép của Viện Y học của Hoa Kỳ (IOM, hiện là Bộ phận Sức khỏe và Y học của Viện Hàn lâm Quốc gia), được công bố trong báo cáo năm 2009 của nó về tăng cân trong thai kỳ. Đây không phải là một mục tiêu cá nhân, một chỉ dẫn y tế, hoặc một dự đoán về sự phát triển khỏe mạnh của bạn. Có một số điểm quan trọng khi bạn đọc kết quả.
- Khoảng này là một dải, không phải một con số lý tưởng. Đối với BMI trước thai kỳ từ 18.5 đến 24.9, khoảng thai kép của IOM là 37–54 lb; đối với BMI 25–29.9 là 31–50 lb; đối với BMI 30 và trên là 25–42 lb. Mỗi khoảng này là khoảng mà đánh giá của IOM về bằng chứng thai kép xác định là liên kết với các kết quả cân nặng sơ sinh thai kép thuận lợi. Không có điểm nào bên trong khoảng được xác định là tốt hơn so với các điểm khác, và chính IOM đã gắn nhãn các khoảng thai kép này là tạm thời vì cơ sở bằng chứng cơ bản mỏng hơn so với các thai kỳ đơn.
- Tăng cân bao gồm nhiều thứ khác ngoài chất béo. Tổng số này bao gồm hai thai nhi, hai nhau thai, thể tích dịch ối tăng lên, máu mẹ và thể tích dịch ngoài tế bào mở rộng, mô tử cung và vú mở rộng, cùng với dự trữ mỡ của mẹ. Vì một phần lớn của nó là mô thai nhi và dịch, con số trên cân không tương ứng trực tiếp với thành phần cơ thể.
- Ranh giới BMI là những điểm cắt sắc nét. Các danh mục sử dụng giá trị ngưỡng WHO/IOM là BMI 25 và BMI 30. Chúng là những sự thay đổi từng bước, không phải những gradient: BMI trước thai kỳ 24.9 tương ứng với khoảng 37–54 lb trong khi 25.1 tương ứng với 31–50 lb. Nếu BMI của bạn gần một ranh giới (khoảng một đơn vị), thì hợp lý khi xem kết quả của bạn là nằm giữa hai khoảng liền kề, chứ không phải chính xác ở một khoảng. Những khác biệt nhỏ trong cách đo chiều cao và cân nặng trước thai kỳ có thể thay đổi một giá trị biên giới sang một ranh giới khác.
Diễn giải quỹ đạo cân nặng cá nhân của bạn — và bất kỳ quyết định hoặc hành động nào dựa trên nó — nên được thực hiện với nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sản khoa của bạn, người có thể xem xét tính chất nhau thai, các tình trạng sức khỏe trước thai kỳ, dinh dưỡng, các phép đo tăng trưởng thai nhi và quỹ đạo thực tế của thai kỳ của bạn. Phần này là thông tin chung về cách các con số hướng dẫn được xây dựng và không cung cấp lời khuyên y tế.
Câu hỏi thường gặp
Mang thai đôi tăng cân nhiều hơn có bình thường không? Có — thai đôi cần nhiều năng lượng hơn và mô phát triển nhiều hơn, vì vậy hướng dẫn khuyến nghị mức tăng cân cao hơn so với mang một bé.
Vì sao lại dùng đơn vị pound (lb)? Hướng dẫn của IOM về thai đôi được công bố bằng pound; bạn có thể nhân với 0,4536 để quy đổi sang kilôgam.
Công cụ này có áp dụng cho phụ nữ thiếu cân không? Không. IOM không có đủ dữ liệu để đặt dù chỉ một khoảng tạm thời cho phụ nữ thiếu cân (BMI dưới 18.5) mang thai đôi, nên công cụ không đưa ra khoảng nào cho trường hợp này — bạn nên trao đổi với bác sĩ để biết mục tiêu phù hợp với riêng mình.