Máy tính này cho biết điều gì
Máy tính này ước tính nhịp tim tối đa của bạn dựa trên tuổi, rồi chia thành năm vùng tập luyện bắt đầu ở các mức 50%, 60%, 70%, 80% và 90% của nhịp tim tối đa đó, theo cách chia năm vùng do Edwards mô tả. Mỗi vùng được đặt tên theo các thuật ngữ cường độ của American College of Sports Medicine (ACSM), giúp bạn biết một mức nhịp tim được xếp vào vận động nhẹ, vừa phải hay mạnh.
Mọi con số ở đây đều dựa trên nhịp tim tối đa ước tính. Nhịp tim tối đa thực của bạn là giá trị đo được qua một bài kiểm tra gắng sức tối đa, và giá trị này thường lệch so với ước tính từ 10 nhịp/phút trở lên.
Hai cách ước tính nhịp tim tối đa
Bạn có thể chọn một trong hai công thức tính theo tuổi:
- 220 − tuổi (cổ điển). Đây là cách ước tính phổ biến nhất, cũng là công thức dùng trong các bảng nhịp tim mục tiêu thông dụng như bảng của MSD Manual: 200 nhịp/phút ở tuổi 20, 180 nhịp/phút ở tuổi 40.
- 208 − 0,7 × tuổi (Tanaka 2001). Tanaka, Monahan và Seals xây dựng công thức này từ một phân tích gộp 351 nghiên cứu với 18.712 người, rồi xác nhận lại trong một nghiên cứu tại phòng thí nghiệm trên 514 người trưởng thành khỏe mạnh. Theo dữ liệu của họ, nhịp tim tối đa chủ yếu phụ thuộc vào tuổi và không khác biệt giữa nam với nữ hay giữa người ít và nhiều vận động. Các tác giả kết luận rằng công thức 220 − tuổi đánh giá thấp nhịp tim tối đa ở người lớn tuổi.
Hai công thức cho cùng kết quả ở tuổi 40 (180 nhịp/phút). Dưới 40 tuổi, công thức Tanaka cho nhịp tim tối đa thấp hơn; trên 40 tuổi thì cao hơn: ở tuổi 20 là 194 nhịp/phút thay vì 200, ở tuổi 60 là 166 nhịp/phút thay vì 160.
Mức độ chính xác của ước tính
Cả hai công thức đều dự đoán giá trị trung bình của những người cùng tuổi với bạn, chứ không phải nhịp tim tối đa của riêng bạn. Trong HERITAGE Family Study, nghiên cứu đã đo nhịp tim tối đa của 762 người trưởng thành ít vận động, sai số chuẩn của ước lượng là 12,4 nhịp/phút với công thức 220 − tuổi và 11,4 nhịp/phút với công thức Tanaka (Sarzynski et al., 2013). Vì vậy, nhịp tim tối đa thực cao hơn hoặc thấp hơn ước tính khoảng 11 đến 12 nhịp/phút là chuyện bình thường, và chênh lệch lớn hơn vẫn có thể xảy ra. Mọi ngưỡng vùng đều dịch chuyển theo, nên hãy coi các vùng này là mốc tham khảo ban đầu.
Năm vùng và tên gọi cường độ theo ACSM
Mỗi ngưỡng vùng là một tỷ lệ cố định của nhịp tim tối đa ước tính:
$$\text{Zone bound} = \text{HR}_{\max} \times 50\%,\ 60\%,\ 70\%,\ 80\%,\ 90\%$$ACSM phân loại cường độ theo phần trăm nhịp tim tối đa (ACSM Guidelines, ấn bản thứ 10, theo bảng tổng hợp của Fahey et al., 2022). Tên các vùng trong kết quả được lấy từ những mức cường độ ACSM mà mỗi vùng bao phủ:
| Vùng | % nhịp tim tối đa | Cường độ ACSM trong khoảng này |
|---|---|---|
| Vùng 1 | 50–60% | rất nhẹ (dưới 57%) đến nhẹ (57–63%) |
| Vùng 2 | 60–70% | nhẹ (57–63%) đến vừa phải (64–76%) |
| Vùng 3 | 70–80% | vừa phải (64–76%) đến mạnh (77–95%) |
| Vùng 4 | 80–90% | mạnh (77–95%) |
| Vùng 5 | 90–100% | mạnh (77–95%) đến rất mạnh và tối đa (96–100%) |
Ví dụ minh họa
Một người 30 tuổi dùng công thức 220 − tuổi:
$$\text{HR}_{\max} = 220 - 30 = 190\ \text{bpm}$$Các ngưỡng vùng là 0,5 × 190 = 95, 0,6 × 190 = 114, 0,7 × 190 = 133, 0,8 × 190 = 152 và 0,9 × 190 = 171 nhịp/phút.
Cũng người đó nhưng dùng công thức Tanaka:
$$\text{HR}_{\max} = 208 - 0.7 \times 30 = 187\ \text{bpm}$$Khi đó các ngưỡng là 93,5; 112,2; 130,9; 149,6 và 168,3 nhịp/phút.
Các vùng dựa trên nhịp tim lúc nghỉ
Máy tính này chỉ dùng phần trăm của nhịp tim tối đa. Một phương pháp khác, phương pháp nhịp tim dự trữ (Karvonen), còn dùng thêm nhịp tim lúc nghỉ của bạn: các tỷ lệ phần trăm được áp dụng cho hiệu số giữa nhịp tim tối đa và nhịp tim lúc nghỉ, và các mức cường độ ACSM cho phương pháp này cũng khác (ví dụ, vừa phải là 40–59% và mạnh là 60–84% nhịp tim dự trữ). Với phương pháp đó, hãy dùng máy tính vùng nhịp tim mục tiêu.
Câu hỏi thường gặp
Tôi nên chọn công thức nào?
Cả hai đều là ước tính theo quần thể với mức sai số tương đương. Công thức Tanaka được xây dựng trên lượng dữ liệu lớn hơn nhiều và cho giá trị cao hơn ở người lớn tuổi, nhóm mà các tác giả nhận thấy công thức 220 − tuổi cho kết quả quá thấp. Nhịp tim tối đa đo được qua bài kiểm tra gắng sức phản ánh trực tiếp cơ thể bạn, còn cả hai công thức chỉ phản ánh mức trung bình ở độ tuổi của bạn.
Tôi có dùng được các vùng này nếu đang dùng thuốc thường xuyên hoặc có bệnh tim không?
Hãy hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dựa vào các mức mục tiêu này. Đây là những ước tính chung dành cho người trưởng thành khỏe mạnh.
Máy tính này chỉ cung cấp thông tin chung, không phải lời khuyên y khoa. Hãy trao đổi với bác sĩ trước khi bắt đầu một chương trình tập luyện mới nếu bạn có vấn đề sức khỏe hoặc chưa chắc chắn về thể lực của mình.