Công cụ này làm gì?
Đây là bài toán quen thuộc trong phòng thí nghiệm: nếu bạn có một lượng dung dịch gốc cố định, vậy phải pha loãng đến thể tích cuối là bao nhiêu để đạt được nồng độ (thấp hơn) như mong muốn? Công cụ sẽ biến đổi phương trình pha loãng \(C_1 V_1 = C_2 V_2\) để giải ra thể tích cuối \(V_2\), rồi cho bạn biết chính xác cần thêm bao nhiêu dung môi (chất pha loãng).
Cách sử dụng
Nhập nồng độ dung dịch gốc (C1), thể tích dung dịch gốc bạn định dùng (V1) và nồng độ mục tiêu bạn muốn đạt (C2). Hãy giữ cả hai giá trị nồng độ ở cùng một đơn vị (ví dụ: mol/L, mg/mL, %) và cả hai giá trị thể tích ở cùng một đơn vị (mL, L). Kết quả sẽ cho biết tổng thể tích cuối \(V_2\) và lượng dung môi bạn cần thêm vào (bằng \(V_2\) trừ đi \(V_1\)).
Giải thích công thức
Nguyên lý pha loãng dựa trên việc lượng chất tan không đổi: nồng độ nhân thể tích trước khi pha bằng nồng độ nhân thể tích sau khi pha. Viết thành \(C_1 V_1 = C_2 V_2\) và giải tìm thể tích cuối chưa biết:
$$V_2 = \frac{\text{C1} \times \text{V1}}{\text{C2}}$$Vì bạn đang pha loãng (làm dung dịch loãng hơn), nên \(C_2\) nhỏ hơn \(C_1\), do đó \(V_2\) luôn lớn hơn \(V_1\).
Ví dụ minh họa
Bạn có 5 mL dung dịch gốc 10 M và cần pha ra dung dịch 2 M.
$$V_2 = \frac{10 \times 5}{2} = 25 \text{ mL}$$Vậy hãy pha loãng 5 mL dung dịch gốc lên thành tổng cộng 25 mL, tức là cần thêm \(25 - 5 = 20\) mL dung môi.
Câu hỏi thường gặp
Các đơn vị có bắt buộc phải giống nhau không? Có. \(C_1\) và \(C_2\) phải dùng cùng đơn vị, còn \(V_1\) và \(V_2\) thu được cũng phải cùng đơn vị. Công cụ này không tự quy đổi đơn vị giúp bạn.
Tôi có thể nhận được thể tích cuối nhỏ hơn không? Không. Nếu \(C_2\) lớn hơn \(C_1\) thì nghĩa là bạn đang cô đặc chứ không phải pha loãng, và điều này không thể thực hiện bằng cách thêm dung môi. Hãy đảm bảo \(C_2\) nhỏ hơn \(C_1\).
"Lượng dung môi cần thêm" nghĩa là gì? Đó là phần chất pha loãng (nước, dung dịch đệm, v.v.) bạn trộn thêm vào dung dịch gốc để tổng thể tích đạt đến \(V_2\).