Công cụ tính tỉ số của 2 số là gì?
Công cụ này nhận vào hai số bất kỳ là A và B, rồi biểu diễn mối quan hệ giữa chúng dưới dạng tỉ số đã được rút gọn về dạng tối giản. Tỉ số là cách so sánh hai đại lượng — ví dụ 18:24 rút gọn thành 3:4, nghĩa là cứ 3 đơn vị của A thì tương ứng với 4 đơn vị của B. Việc rút gọn tỉ số giúp bạn dễ đọc, dễ so sánh và dễ chia tỉ lệ hơn.
Cách sử dụng
Nhập số thứ nhất vào ô A và số thứ hai vào ô B, sau đó xem kết quả. Công cụ sẽ hiển thị tỉ số đã rút gọn (A:B ở dạng tối giản), ước chung lớn nhất (ƯCLN) dùng để rút gọn, và tỉ số biểu diễn dưới dạng một số thập phân (A ÷ B). Công cụ cũng hỗ trợ số thập phân — các giá trị này được nhân lên thành số nguyên trước khi rút gọn, nên 1,5:2 sẽ trở thành 3:4.
Giải thích công thức
Để rút gọn một tỉ số, ta tìm g — ước chung lớn nhất của hai số — bằng thuật toán Euclid. Sau đó chia mỗi số cho g:
$$\text{Ratio} = \frac{\text{A}}{\gcd(\text{A},\text{B})} : \frac{\text{B}}{\gcd(\text{A},\text{B})}$$
Thuật toán Euclid liên tục thay số lớn hơn bằng số dư của phép chia giữa hai giá trị, cho đến khi một số bằng 0; số còn lại chính là ƯCLN.
Ví dụ minh họa
Lấy A = 18 và B = 24. Các ước của 18 là 1, 2, 3, 6, 9, 18 và các ước của 24 là 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24. Ước chung lớn nhất là 6. Chia cả hai số ta được \(18 \div 6 = 3\) và \(24 \div 6 = 4\), vậy tỉ số rút gọn là 3:4. Ở dạng thập phân, \(3 \div 4 = 0{,}75\).
Câu hỏi thường gặp
Tôi có thể dùng số thập phân không? Có. Công cụ sẽ nhân cả hai giá trị nhập vào với một lũy thừa của 10 để chuyển thành số nguyên, rồi mới rút gọn. Ví dụ 0,5:0,2 sẽ trở thành 5:2.
Nếu một trong hai số bằng 0 thì sao? Nếu B bằng 0 thì giá trị thập phân không xác định và được hiển thị là 0; tỉ số vẫn được rút gọn dựa trên số khác 0.
Thứ tự có quan trọng không? Có — A:B không giống B:A. Tỉ số 3:4 mô tả một mối quan hệ khác với 4:3.
