Peşin Ödemeli Anüite Nedir?
Peşin ödemeli anüite (annuity due), eşit tutardaki ödemelerin her dönemin başında yapıldığı bir ödeme dizisidir; dönem sonunda yapılmaz. Kira, leasing taksitleri ve birçok sigorta primi bu mantıkla çalışır. Her ödeme, normal (dönem sonu) anüiteye göre bir dönem erken geldiğinden, her ödeme bir dönem daha fazla faiz kazanır (ya da bir dönem daha fazla iskontoya tabi tutulur). Bu hesaplayıcı, peşin ödemeli anüitenin hem gelecek değerini (GD) hem de bugünkü değerini (BD) hesaplar. Araç evrenseldir; faiz oranı ile dönem sayısı aynı dönem uzunluğunu kullandığı sürece her para birimi ve her bileşik faiz sıklığı için çalışır.
Nasıl Kullanılır?
Her dönem yapılan ödemeyi (PMT), dönem başına faiz oranını yüzde olarak ve toplam dönem sayısını (n) girin. Ödemeler aylıksa ve yıllık oranınız %6 ise, ayda %0,5 oranını ve ay sayısını kullanın. Hesaplayıcı; gelecek değeri, bugünkü değeri, toplam katkınızı ve kazanılan faizi gösterir.
Formül Açıklaması
Peşin ödemeli anüite formülleri, aslında normal anüite formüllerinin, bir dönem erken yapılan ödemeyi hesaba katan ek bir (1 + r) çarpanıyla çarpılmış halidir:
$$\text{BD} = \text{PMT} \cdot \frac{1-(1+r)^{-\text{n}}}{r} \cdot (1+r)$$
Burada \(r\) dönemsel orandır (yıllık oran ÷ yıldaki dönem sayısı) ve \(n\) toplam ödeme sayısıdır.
Örnek Hesap
Diyelim ki 10 yıl boyunca her yılın başında 1.000 $ yatırıyorsunuz ve yıllık %5 getiri elde ediyorsunuz. \(r = 0{,}05\) ve \(n = 10\) için: $$\text{GD} = 1000 \cdot \frac{1{,}05^{10} - 1}{0{,}05} \cdot 1{,}05 \approx 13{.}206{,}79\ \$$$ Toplam katkınız 10.000 $ olduğundan, kazanılan faiz yaklaşık 3.206,79 $ olur. Aynı ödeme dizisinin bugünkü değeri ise yaklaşık 8.107,82 $'dır.
Merkez bankalarının politika faizleri
Büyük merkez bankalarının en güncel resmi politika faizleri, otomatik güncellenir — banka mevduat ve kredi faizlerinin izlediği referans.
- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası · Türkiye
- %36,00
- Tarih
- 2026-11-06
- 1 yıllık değişim
- −3,50 puan
Son değişim Azaldı −100 baz puan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, 2026-10-23 tarihinde faizini değiştirdi: %37,00 → %36,00.
| Merkez bankası | Politika faizi | Tarih | 1 yıllık değişim |
|---|---|---|---|
| Brezilya Merkez Bankası · Brezilya | %13,75 | 2026-11-16 | −1,25 puan |
| Meksika Merkez Bankası · Meksika | %6,25 | 2026-11-10 | −1,00 puan |
| Federal Rezerv · Amerika Birleşik Devletleri | %3,75–4,00 | 2026-11-13 | 0 puan |
| Avrupa Merkez Bankası | %2,50 | 2026-11-16 | +0,50 puan |
| İsveç Merkez Bankası · İsveç | %2,00 | 2026-11-16 | +0,25 puan |
| Suudi Arabistan Merkez Bankası · Suudi Arabistan | %4,50 | 2026-10-29 | 0 puan |
| Avustralya Merkez Bankası · Avustralya | %4,60 | 2026-10-31 | +1,00 puan |
| Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası · Türkiye | %36,00 | 2026-11-06 | −3,50 puan |
| Rusya Merkez Bankası · Rusya | %14,00 | 2026-11-10 | −2,50 puan |
| Çin Halk Bankası · Çin | %3,00 | 2026-11-10 | 0 puan |
| Kanada Merkez Bankası · Kanada | %2,50 | 2026-11-13 | +0,25 puan |
| Hindistan Merkez Bankası · Hindistan | %5,50 | 2026-10-19 | 0 puan |
| İngiltere Merkez Bankası · Birleşik Krallık | %4,00 | 2026-11-16 | 0 puan |
| Japonya Merkez Bankası · Japonya | %1,25 | 2026-11-10 | +0,75 puan |
| Kore Merkez Bankası · Güney Kore | %3,00 | 2026-11-02 | +0,50 puan |
Türkiye için banka faiz oranları
Türkiye ticari bankalarının borç alanlardan ortalama olarak aldığı ve tasarruf sahiplerine ödediği faiz; merkez bankasının Dünya Bankası’na bildirdiği verilere göre (yıllık).
- Mevduat faizi 2025
- %57,60
| Yıl | Kredi faizi | Mevduat faizi |
|---|---|---|
| 2025 | — | %57,60 |
| 2024 | — | %71,04 |
| 2023 | — | %51,33 |
| 2022 | — | %27,04 |
| 2021 | — | %20,70 |
| 2020 | — | %13,36 |
Reel faiz, enflasyona (GSYH deflatörü) göre düzeltilmiş kredi faizidir. Belirli bir bankanın size sunduğu oran farklı olabilir.
En son veri: 2026-11-06 Veriler 2026-11-16 tarihinde güncellendi · güncel
Kaynak: Banco Central do Brasil ODbL; Bank for International Settlements (BIS) BIS istatistiklerinin kullanım koşulları; Board of Governors of the Federal Reserve System Kamu malı (ABD hükümeti eseri); European Central Bank ECB yeniden kullanım politikası; The World Bank Group CC BY 4.0; Sveriges Riksbank Riksbank açık veri koşulları; Reserve Bank of Australia 2026 RBA telif hakkı koşulları (Cash Rate); Bank of Canada Kanada Merkez Bankası kullanım koşulları; Bank of England Open Government Licence v3.0
Bir yıllık değişim bu verilerden CalculatorLib tarafından hesaplanmıştır. Etiketler CalculatorLib tarafından çevrilmiştir: BIS tarafından yapılmış resmî bir çeviri değildir.
Kaynak ayrıntıları ve yöntem
- Banco Central do Brasil
- Bank for International Settlements (BIS) — Central bank policy rates
- Board of Governors of the Federal Reserve System
- European Central Bank
- The World Bank Group — World Development Indicators (FR.INR.DPST)
- Sveriges Riksbank
- Reserve Bank of Australia 2026
- Bank of Canada
- Bank of England
Sık Sorulan Sorular
Peşin ödemeli anüite, normal anüiteden nasıl ayrılır? Ödemeler dönem sonunda değil dönem başında gelir; bu nedenle her ödeme bir dönem daha fazla faiz kazanır ve GD ile BD, \((1 + r)\) çarpanı kadar daha yüksek olur.
Hangi oranı girmeliyim? Tek bir döneme ait oranı kullanın. %12 yıllık oranla aylık ödemeler için 1 girin (yani ayda %1) ve dönem sayısını ay sayısı olarak ayarlayın.
Faiz oranı %0 ise ne olur? Bu durumda hem GD hem de BD basitçe \(\text{PMT} \times n\)'e eşittir; çünkü ne büyüme ne de iskonto söz konusudur.