Công cụ này dùng để làm gì
Với khoản vay trả góp, mỗi lần thanh toán đều được chia thành hai phần: tiền lãi (chi phí bạn phải trả khi vay) và tiền gốc (phần thực sự làm giảm số nợ bạn đang nợ). Công cụ này tách riêng một kỳ trả nợ để bạn thấy rõ tiền của mình đi về đâu trong kỳ hiện tại.
Cách sử dụng
Bạn chỉ cần nhập ba con số: dư nợ hiện tại, lãi suất theo năm (tính theo phần trăm) và số tiền trả hằng tháng. Công cụ sẽ cho biết tiền lãi của tháng này, tiền gốc đã trả, tỷ lệ phân chia giữa hai phần, cùng dư nợ còn lại sau khi khoản thanh toán được khấu trừ.
Giải thích công thức
Ngân hàng tính lãi dựa trên dư nợ còn lại của mỗi kỳ. Với khoản vay trả theo tháng, lãi suất kỳ bằng lãi suất năm chia cho 12 (và chia thêm cho 100 để đổi từ phần trăm sang số thập phân):
$$\text{Tiền lãi} = \text{Dư nợ} \times \frac{\text{lãi suất}}{1200}$$
Phần còn lại của khoản thanh toán sau khi đã trả lãi sẽ dùng để giảm dư nợ gốc:
$$\text{Tiền gốc} = \text{Số tiền trả} - \text{Tiền lãi}$$ và $$\text{Dư nợ mới} = \text{Dư nợ} - \text{Tiền gốc}$$
Ví dụ minh họa
Giả sử bạn đang nợ 200.000 USD với lãi suất 6%/năm và tháng này trả 1.199,10 USD. Lãi suất tháng là \(6 / 1200 = 0{,}005\). Tiền lãi \(= 200.000 \times 0{,}005 = 1.000\) USD. Tiền gốc \(= 1.199{,}10 - 1.000 = 199{,}10\) USD. Như vậy chỉ khoảng 17% của lần trả sớm này thực sự làm giảm nợ — phần còn lại là tiền lãi. Dư nợ của bạn giảm xuống còn 199.800,90 USD. (Ví dụ dùng đồng USD, nhưng công thức áp dụng được cho mọi loại tiền tệ, kể cả khoản vay bằng VND.)
Câu hỏi thường gặp
Vì sao tiền trả gốc lại ít đến vậy? Ở giai đoạn đầu của khoản vay, dư nợ còn rất cao nên phần lãi chiếm phần lớn. Khi dư nợ giảm dần, ngày càng nhiều phần của khoản trả cố định sẽ chuyển sang trả gốc.
Nếu số tiền trả nhỏ hơn tiền lãi thì sao? Khi đó phần gốc sẽ âm, nghĩa là dư nợ của bạn tăng lên (gọi là khấu hao âm). Hãy tăng số tiền trả để tránh tình trạng này.
Công cụ này dùng được cho mọi khoản vay không? Có — vay mua nhà, vay mua ô tô và vay tiêu dùng cá nhân, miễn là tính lãi theo tháng trên dư nợ còn lại, đều áp dụng công thức này.