Giá trị hiện tại của dòng tiền đều là gì?
Dòng tiền đều (annuity) là chuỗi các khoản thanh toán bằng nhau được thực hiện theo những khoảng thời gian cố định. Giá trị hiện tại (PV) của dòng tiền đều chính là giá trị hôm nay của toàn bộ chuỗi thanh toán tương lai đó, sau khi đã chiết khấu từng khoản theo giá trị thời gian của tiền. Một đồng nhận được trong tương lai sẽ có giá trị thấp hơn một đồng ở hiện tại, vì vậy các khoản thanh toán tương lai bị "thu nhỏ" lại theo lãi suất chiết khấu mỗi kỳ. Công cụ này tính theo dòng tiền đều thông thường (ordinary annuity), tức là các khoản thanh toán phát sinh vào cuối mỗi kỳ.
Cách sử dụng công cụ
Bạn cần nhập ba giá trị: khoản thanh toán mỗi kỳ (PMT), lãi suất mỗi kỳ tính theo phần trăm, và số kỳ (n). Hãy lưu ý cho lãi suất và số kỳ dùng chung một đơn vị thời gian — nếu thanh toán theo tháng thì dùng lãi suất tháng và tổng số tháng. Kết quả sẽ hiển thị giá trị hiện tại, cùng với tổng số tiền nhận được trong suốt vòng đời của dòng tiền và phần chênh lệch giữa hai con số này, vốn chính là phần chiết khấu do giá trị thời gian của tiền.
Giải thích công thức
Công thức cốt lõi là:
$$PV = \text{PMT} \cdot \dfrac{1 - \left(1 + r\right)^{-\text{n}}}{r} \qquad r = \dfrac{\text{Rate (\%)}}{100}$$
Trong đó \(r\) là lãi suất mỗi kỳ viết dưới dạng số thập phân (5% trở thành 0,05). Thành phần \((1 + r)^{-n}\) chiết khấu khoản thanh toán cuối cùng về hiện tại, còn toàn bộ phân số được gọi là "hệ số dòng tiền đều" (annuity factor) — gom tất cả các khoản đã chiết khấu thành một hệ số nhân duy nhất. Nếu \(r\) bằng 0, công thức rút gọn thành \(PV = \text{PMT} \times n\).
Ví dụ minh họa
Giả sử bạn sẽ nhận được 1.000 USD vào cuối mỗi năm trong 10 năm, và lãi suất chiết khấu là 5% mỗi năm. Khi đó \(r = 0{,}05\) và \(n = 10\). Hệ số dòng tiền đều là $$\dfrac{1 - 1{,}05^{-10}}{0{,}05} \approx 7{,}7217.$$ Nhân với 1.000 USD ta được giá trị hiện tại khoảng 7.721,73 USD. Mặc dù tổng cộng bạn nhận được 10.000 USD, nhưng giá trị của nó ở thời điểm hôm nay chỉ là 7.721,73 USD.
Tỷ lệ và kỳ hạn thay đổi giá trị hiện tại như thế nào
Bảng cho thấy giá trị hiện tại của niên kim thường (các khoản thanh toán vào cuối mỗi kỳ) với mức $1,000 mỗi kỳ, sử dụng \(PV = PMT \times \dfrac{1-(1+r)^{-n}}{r}\). Lãi suất là lãi suất theo từng kỳ và giống nhau ở mọi hàng. Các giá trị được làm tròn đến xu.
| Số kỳ (n) | Tổng số khoản thanh toán | PV ở 3% | PV ở 5% | PV ở 8% | PV ở 10% |
|---|---|---|---|---|---|
| 5 | $5,000 | $4,579.71 | $4,329.48 | $3,992.71 | $3,790.79 |
| 10 | $10,000 | $8,530.20 | $7,721.73 | $6,710.08 | $6,144.57 |
| 20 | $20,000 | $14,877.47 | $12,462.21 | $9,818.15 | $8,513.56 |
| 30 | $30,000 | $19,600.44 | $15,372.45 | $11,257.78 | $9,426.91 |
Có hai xu hướng đáng chú ý. Thứ nhất, với cùng một kỳ hạn, lãi suất cao hơn cho giá trị hiện tại thấp hơn. Thứ hai, kéo dài kỳ hạn làm tăng giá trị hiện tại ngày càng ít: ở mức 10%, tăng từ 20 lên 30 kỳ làm tổng thanh toán tăng thêm $10,000 nhưng giá trị hiện tại chỉ tăng khoảng $913. Khi n tăng, hệ số tiến dần đến \(1/r\), tức là 10 với lãi suất 10%.
Các thuật ngữ và biến số chính
- PMT: khoản thanh toán cố định được thực hiện trong mỗi kỳ.
- r (lãi suất theo kỳ): lãi suất hoặc lãi suất chiết khấu theo mỗi kỳ, dưới dạng số thập phân. Lãi suất phần trăm được chia cho 100, nên 5% trở thành \(r = 0.05\). Lãi suất phải khớp với tần suất thanh toán, chẳng hạn lãi suất hàng tháng cho các khoản thanh toán hàng tháng.
- n (số kỳ): tổng số khoản thanh toán được thực hiện.
- Giá trị hiện tại (PV): khoản tiền một lần tại thời điểm hiện nay, tương đương với dòng thanh toán trong tương lai theo lãi suất đã chọn.
- Hệ số niên kim: biểu thức \(\dfrac{1-(1+r)^{-n}}{r}\). Nhân với PMT sẽ được PV. Ví dụ, hệ số với 5% và 10 kỳ khoảng 7.7217.
- Lãi suất chiết khấu: lãi suất dùng để quy đổi các khoản tiền trong tương lai về giá trị hôm nay. Nó phản ánh lợi nhuận kỳ vọng, chi phí vay hoặc tỷ suất sinh lời yêu cầu.
- Niên kim thường so với niên kim đầu kỳ: niên kim thường trả vào cuối mỗi kỳ, và công cụ tính này giả định thời điểm đó. Niên kim đầu kỳ trả vào đầu mỗi kỳ, nên mỗi khoản thanh toán được chiết khấu ít hơn một kỳ và PV của nó bằng PV niên kim thường nhân với \((1+r)\).
- Giá trị thời gian của tiền: nguyên tắc cho rằng số tiền có sẵn ngay bây giờ có giá trị cao hơn cùng một số tiền nhận sau này, vì nó có thể sinh lợi nhuận trong thời gian chờ.
Diễn giải kết quả của bạn
Giá trị hiện tại là số tiền duy nhất mà, ở lãi suất chiết khấu đã chọn, tương đương với việc nhận toàn bộ chuỗi thanh toán. Nếu bạn có thể sinh lợi đúng mức lãi suất đó mỗi kỳ, thì việc đầu tư PV ngay hôm nay sẽ đủ chi trả mọi khoản thanh toán và số dư sẽ bằng không sau khoản cuối cùng.
Lãi suất cao hơn hoặc kỳ hạn dài hơn làm giảm PV so với tổng các khoản thanh toán, vì các khoản thanh toán về sau bị chiết khấu mạnh hơn. Trong ví dụ 5% với 20 kỳ, tổng thanh toán là $20,000 nhưng PV là $12,462.21. Chênh lệch $7,537.79 là khoản chiết khấu cho giá trị thời gian của tiền. Đây không phải là phí hay chi phí do bất kỳ ai thu.
Kết quả hoàn toàn phụ thuộc vào các giả định của bạn:
- Lãi suất là một giả định, và những thay đổi nhỏ có thể làm PV thay đổi đáng kể, vì vậy hãy thử nhiều mức lãi suất.
- Thời điểm là thời điểm của niên kim thường, với các khoản thanh toán vào cuối mỗi kỳ. Đối với các khoản thanh toán vào đầu mỗi kỳ, hãy nhân kết quả với \((1+r)\).
- Tính nhất quán rất quan trọng: lãi suất và số kỳ phải dùng cùng một đơn vị (hàng tháng, hàng năm, v.v.).
- Khoản thanh toán cố định được giả định. Công thức không bao gồm tăng trưởng, điều chỉnh lạm phát, thuế hay phí.
Đây là thông tin giáo dục chung, không phải lời khuyên tài chính. Các quyết định thực tế liên quan đến nhiều yếu tố ngoài công thức này.
Lãi suất điều hành của các ngân hàng trung ương
Lãi suất điều hành chính thức mới nhất của các ngân hàng trung ương lớn, tự động cập nhật — mức chuẩn mà lãi suất tiền gửi và cho vay của ngân hàng bám theo.
- Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) · Hoa Kỳ
- 3,75–4,00%
- Ngày áp dụng
- 2026-11-13
- Thay đổi trong 1 năm
- 0 điểm %
Thay đổi gần nhất Tăng +25 điểm cơ bản Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đổi lãi suất ngày 2026-09-17: từ 3,50–3,75% thành 3,75–4,00%.
| Ngân hàng trung ương | Lãi suất điều hành | Ngày áp dụng | Thay đổi trong 1 năm |
|---|---|---|---|
| Ngân hàng Trung ương Brazil · Brazil | 13,75% | 2026-11-16 | −1,25 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Mexico · Mexico | 6,25% | 2026-11-10 | −1,00 điểm % |
| Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) · Hoa Kỳ | 3,75–4,00% | 2026-11-13 | 0 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương châu Âu | 2,50% | 2026-11-16 | +0,50 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Thụy Điển (Riksbank) · Thụy Điển | 2,00% | 2026-11-16 | +0,25 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Ả Rập Xê Út · Ả Rập Xê-út | 4,50% | 2026-10-29 | 0 điểm % |
| Ngân hàng Dự trữ Úc · Australia | 4,60% | 2026-10-31 | +1,00 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ · Thổ Nhĩ Kỳ | 36,00% | 2026-11-06 | −3,50 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Nga · Nga | 14,00% | 2026-11-10 | −2,50 điểm % |
| Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc · Trung Quốc | 3,00% | 2026-11-10 | 0 điểm % |
| Ngân hàng Canada · Canada | 2,50% | 2026-11-13 | +0,25 điểm % |
| Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ · Ấn Độ | 5,50% | 2026-10-19 | 0 điểm % |
| Ngân hàng Anh · Vương quốc Anh | 4,00% | 2026-11-16 | 0 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Nhật Bản · Nhật Bản | 1,25% | 2026-11-10 | +0,75 điểm % |
| Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc · Hàn Quốc | 3,00% | 2026-11-02 | +0,50 điểm % |
Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed): các lãi suất chủ chốt và lãi suất qua đêm trên thị trường
Các mức lãi suất định khung chính sách tiền tệ và lãi suất qua đêm trên thị trường mà chúng điều tiết, mỗi mức kèm ngày của số liệu công bố mới nhất.
| Lãi suất | Mức | Ngày áp dụng | Thay đổi trong 1 năm |
|---|---|---|---|
| Biên độ mục tiêu lãi suất quỹ liên bang | 3,75–4,00% | 2026-11-13 | 0 điểm % |
| Lãi suất quỹ liên bang thực tế (EFFR) | 3,88% | 2026-11-13 | 0 điểm % |
| Lãi suất cấp vốn qua đêm có bảo đảm (SOFR) | 3,90% | 2026-11-13 | −0,10 điểm % |
Mỗi lãi suất giữ ngày của số liệu công bố mới nhất của chính nó; lãi suất qua đêm trên thị trường được công bố vào ngày làm việc kế tiếp.
Lãi suất ngân hàng tại Việt Nam
Mức lãi suất bình quân mà các ngân hàng thương mại tại Việt Nam thu của người vay và trả cho người gửi tiền, theo số liệu ngân hàng trung ương báo cáo cho Ngân hàng Thế giới (số liệu theo năm).
- Lãi suất cho vay 2023
- 9,32%
- Lãi suất tiền gửi 2023
- 4,78%
- Lãi suất thực 2023
- 7,01%
- Chênh lệch cho vay − tiền gửi 2023
- 4,54 điểm %
| Năm | Lãi suất cho vay | Lãi suất tiền gửi |
|---|---|---|
| 2023 | 9,32% | 4,78% |
| 2022 | 8,01% | 3,82% |
| 2021 | 7,81% | 3,38% |
| 2020 | 7,65% | 4,12% |
| 2019 | 7,71% | 4,98% |
| 2018 | 7,37% | 4,74% |
Lãi suất thực là lãi suất cho vay đã trừ lạm phát (theo chỉ số giảm phát GDP). Lãi suất một ngân hàng cụ thể chào bạn có thể khác.
Số liệu mới nhất: 2026-11-13 Dữ liệu cập nhật ngày 2026-11-16 · mới
Nguồn: Banco Central do Brasil ODbL; Bank for International Settlements (BIS) Điều kiện sử dụng số liệu thống kê của BIS; Federal Reserve Bank of New York Điều khoản sử dụng của Fed New York; Board of Governors of the Federal Reserve System Phạm vi công cộng (tác phẩm của Chính phủ Hoa Kỳ); European Central Bank Chính sách tái sử dụng dữ liệu của ECB; The World Bank Group CC BY 4.0; Sveriges Riksbank Điều khoản dữ liệu mở của Riksbank; Reserve Bank of Australia 2026 Điều khoản bản quyền của RBA (Cash Rate); Bank of Canada Điều khoản sử dụng của Ngân hàng Canada; Bank of England Open Government Licence v3.0
Mức thay đổi trong 1 năm do CalculatorLib tính từ dữ liệu này. Nhãn do CalculatorLib dịch: đây không phải bản dịch chính thức của BIS. The EFFR and SOFR are subject to the Terms of Use posted at newyorkfed.org. The New York Fed is not responsible for publication of the EFFR and SOFR by CalculatorLib, does not sanction or endorse any particular republication, and has no liability for your use.
Chi tiết nguồn và phương pháp luận
- Banco Central do Brasil
- Bank for International Settlements (BIS) — Central bank policy rates
- Federal Reserve Bank of New York — Reference rates (EFFR, SOFR)
- Board of Governors of the Federal Reserve System
- European Central Bank
- The World Bank Group — World Development Indicators (FR.INR.DPST, FR.INR.LEND, FR.INR.RINR, FR.INR.LNDP)
- Sveriges Riksbank
- Reserve Bank of Australia 2026
- Bank of Canada
- Bank of England
Câu hỏi thường gặp
Dòng tiền đều thông thường khác gì dòng tiền đều đầu kỳ? Công cụ này dùng dòng tiền đều thông thường (thanh toán vào cuối kỳ). Dòng tiền đều đầu kỳ (annuity due — thanh toán vào đầu kỳ) có giá trị lớn hơn \((1 + r)\) lần.
Nên dùng lãi suất nào? Hãy dùng lãi suất mỗi kỳ tương ứng với tần suất thanh toán của bạn — chia lãi suất năm cho 12 nếu thanh toán theo tháng.
Vì sao PV nhỏ hơn tổng các khoản thanh toán? Vì tiền trong tương lai bị chiết khấu; khoảng chênh lệch chính là cái giá của việc phải chờ đợi, được hiển thị là "Lãi" trong phần kết quả.