Công cụ tìm phương trình tuyến tính từ bảng giá trị

Công cụ tìm phương trình tuyến tính từ bảng giá trị

Phổ biến AI Skill PRO

Nhập phép tính

Công thức

y=mx+btrong đó{m=y2−y1x2−x1b=y1−mx1\begin{gathered} y = mx + b \\[1.5em] \text{trong đó}\quad \left\{ \begin{aligned} m &= \frac{{{\text{y}_2}} - {{\text{y}_1}}}{{{\text{x}_2}} - {{\text{x}_1}}} \\ b &= {{\text{y}_1}} - m\,{{\text{x}_1}} \end{aligned} \right. \end{gathered}
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Phương trình đường thẳng
y = 3x - 1
dạng hệ số góc – giao điểm
Hệ số góc (m) 3
Giao điểm trục tung (b) -1

Báo lỗi nội dung trang này

Công cụ này làm được gì

Bảng giá trị liệt kê các cặp giá trị đầu vào và đầu ra của một hàm số. Khi các giá trị này nằm trên cùng một đường thẳng, bạn có thể mô tả toàn bộ mối quan hệ đó bằng một phương trình tuyến tính duy nhất: \(y = mx + b\). Công cụ sẽ lấy hai điểm bất kỳ khác nhau từ bảng của bạn và cho ra chính xác hệ số góc, giao điểm với trục tung và phương trình hoàn chỉnh.

Cách sử dụng

Chọn hai dòng bất kỳ trong bảng và nhập tọa độ của chúng dưới dạng \((x_1, y_1)\) và \((x_2, y_2)\). Công cụ sẽ lấy độ thay đổi của y chia cho độ thay đổi của x để tìm hệ số góc, sau đó dùng một điểm để giải ra giao điểm trục tung. Kết quả được trình bày ở dạng hệ số góc – giao điểm, sẵn sàng để vẽ đồ thị hoặc thế vào tính toán.

Giải thích công thức

Hệ số góc m cho biết y thay đổi bao nhiêu khi x tăng thêm một đơn vị: $$m = \frac{y_2 - y_1}{x_2 - x_1}$$ Khi đã có m, bạn thế một điểm trở lại vào \(y = mx + b\) để giải ra b: $$b = y_1 - m \cdot x_1$$ Nếu hai giá trị x bằng nhau thì đường thẳng là đường thẳng đứng và không xác định được hệ số góc, nên công cụ sẽ báo kết quả dưới dạng x = hằng số.

Quảng cáo
Đồ thị đường thẳng cho thấy hai điểm, độ tăng theo trục tung và trục hoành tạo nên độ dốc, và giao điểm với trục y
Độ dốc m là tỷ số giữa độ tăng theo trục tung và độ tăng theo trục hoành giữa hai điểm; b là nơi đường thẳng cắt trục y.

Ví dụ minh họa

Giả sử bảng giá trị của bạn cho hai điểm \((1, 2)\) và \((3, 8)\). Hệ số góc là $$\frac{8 - 2}{3 - 1} = \frac{6}{2} = 3$$ Tiếp đó \(b = 2 - 3 \cdot 1 = -1\). Vậy phương trình đường thẳng là \(y = 3x - 1\). Kiểm tra lại: khi \(x = 3\) thì \(y = 3 \cdot 3 - 1 = 8\). Chính xác.

Thêm các ví dụ minh họa: độ dốc âm, phân số và bằng không

Mỗi ví dụ dùng hai hàng của một bảng giá trị, công thức độ dốc \(m = \frac{y_2 - y_1}{x_2 - x_1}\) và công thức tung độ gốc \(b = y_1 - m x_1\).

Ví dụ 1: Độ dốc âm

Các hàng: (2, 7) và (5, 1).

  1. Độ dốc: \(m = \frac{1 - 7}{5 - 2} = \frac{-6}{3} = -2\).
  2. Tung độ gốc: \(b = 7 - (-2)(2) = 7 + 4 = \) 11.
  3. Phương trình: \(y = -2x + 11\).
  4. Kiểm tra: tại x = 2, \(-2(2) + 11 = 7\) ✓; tại x = 5, \(-2(5) + 11 = 1\) ✓.

Ví dụ 2: Độ dốc phân số

Các hàng: (-2, 1) và (4, 4).

  1. Độ dốc: \(m = \frac{4 - 1}{4 - (-2)} = \frac{3}{6} = \frac{1}{2} = 0.5\).
  2. Tung độ gốc: \(b = 1 - 0.5(-2) = 1 + 1 = 2\).
  3. Phương trình: \(y = 0.5x + 2\).
  4. Kiểm tra: tại x = -2, \(0.5(-2) + 2 = 1\) ✓; tại x = 4, \(0.5(4) + 2 = 4\) ✓.

Ví dụ 3: Đường thẳng nằm ngang (độ dốc bằng không)

Các hàng: (1, 5) và (6, 5).

  1. Độ dốc: \(m = \frac{5 - 5}{6 - 1} = \frac{0}{5} = 0\).
  2. Tung độ gốc: \(b = 5 - 0 \cdot 1 = 5\).
  3. Phương trình: \(y = 5\).
  4. Kiểm tra: y bằng 5 khi x = 1 và khi x = 6 ✓.

Diễn giải độ dốc và tung độ gốc

Độ dốc cho bạn biết điều gì

  • Độ dốc dương (m > 0): y tăng khi x tăng.
  • Độ dốc âm (m < 0): y giảm khi x tăng.
  • Độ dốc bằng không (m = 0): y không đổi, tạo thành đường thẳng nằm ngang.
  • Độ lớn của |m|: giá trị tuyệt đối càng lớn thì đường thẳng càng dốc. Ví dụ, m = -3 dốc hơn m = 0.5.

Tung độ gốc cho bạn biết điều gì

Tung độ gốc b là giá trị của y khi x = 0, tức là điểm mà đường thẳng cắt trục y. Trong phương trình \(y = -2x + 11\), đường thẳng cắt trục y tại (0, 11). Nếu bảng của bạn không có hàng x = 0, b vẫn được xác định bởi đường thẳng. Giá trị này được tìm bằng cách mở rộng quy luật ngược về x = 0.

Cách kiểm tra một bảng có phải tuyến tính hay không

  1. Tính tốc độ thay đổi \(\frac{y_2 - y_1}{x_2 - x_1}\) giữa mọi cặp hàng. Nếu có cặp nào cho giá trị khác, dữ liệu không tuyến tính.
  2. Nếu các giá trị x thay đổi theo bước bằng nhau, thì các giá trị y cũng phải thay đổi một lượng bằng nhau. Ví dụ, x = 0, 1, 2, 3 với y = 4, 7, 10, 13 có hiệu không đổi bằng 3, nên là tuyến tính.

Lưu ý rằng máy tính chỉ dùng hai hàng sẽ luôn trả về một đường thẳng. Nó không thể cho bạn biết liệu các hàng còn lại có nằm trên đường thẳng đó hay không, vì vậy hãy tự kiểm tra.

Đọc độ dốc như một tỉ lệ đơn vị

Trong ngữ cảnh cụ thể, độ dốc là sự thay đổi của y trên mỗi một đơn vị của x. Nếu x là số lượng sản phẩm và y là tổng chi phí, thì m = 2.5 có nghĩa là mỗi sản phẩm thêm vào có giá 2.5 đơn vị tiền tệ. Khi đó, tung độ gốc b là chi phí cố định, chẳng hạn phí giao hàng hoặc phí thiết lập, áp dụng ngay cả khi x = 0.

Quảng cáo

Thuật ngữ chính: Độ dốc, tung độ gốc và tốc độ thay đổi

  • Bảng giá trị: danh sách các cặp giá trị x và y, trong đó mỗi hàng là một điểm (x, y) trên một hàm số hoặc đồ thị.
  • Độ dốc (m): một số mô tả mức độ đường thẳng đi lên hoặc đi xuống nhanh đến đâu. Đó là sự thay đổi của y chia cho sự thay đổi của x: \(m = \frac{y_2 - y_1}{x_2 - x_1}\).
  • Độ nâng và độ chạy: độ nâng là sự thay đổi theo chiều dọc \(y_2 - y_1\), còn độ chạy là sự thay đổi theo chiều ngang \(x_2 - x_1\) giữa hai điểm. Độ dốc bằng độ nâng chia cho độ chạy.
  • Tung độ gốc (b): giá trị y tại điểm đường thẳng cắt trục y, tức là khi x = 0.
  • Dạng độ dốc - tung độ gốc: phương trình \(y = mx + b\), thể hiện trực tiếp độ dốc m và tung độ gốc b.
  • Tốc độ thay đổi: một đại lượng thay đổi bao nhiêu trên mỗi đơn vị thay đổi của đại lượng khác. Với hàm tuyến tính, nó là hằng số và bằng độ dốc.
  • Đường thẳng đứng (độ dốc không xác định): đường thẳng có cùng giá trị x ở mọi hàng (\(x_1 = x_2\)). Độ chạy bằng 0, nên phép chia cho 0 làm độ dốc không xác định. Phương trình của nó là \(x = c\), không thể viết dưới dạng \(y = mx + b\).
  • Hàm tuyến tính: hàm số có đồ thị là một đường thẳng và có tốc độ thay đổi không đổi. Nó có dạng \(y = mx + b\).

Câu hỏi thường gặp

Nên chọn hai điểm nào? Với một bảng thực sự tuyến tính, hai dòng khác nhau bất kỳ đều dùng được; tất cả đều cho ra cùng một đường thẳng. Chọn các điểm có số liệu đơn giản sẽ giúp việc kiểm tra nhẩm dễ dàng hơn.

Nếu bảng của tôi không hoàn toàn tuyến tính thì sao? Khi đó không có một đường thẳng nào đi qua được tất cả các dòng. Công cụ này tính chính xác đường thẳng đi qua hai điểm bạn nhập; nếu cần đường thẳng khớp nhất, hãy dùng công cụ hồi quy tuyến tính.

Hệ số góc bằng 0 nghĩa là gì? Hệ số góc bằng 0 nghĩa là y không bao giờ thay đổi — đường thẳng nằm ngang và phương trình chỉ đơn giản là \(y = b\).

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Toán học và Thống kê

Xem tất cả máy tính Toán học và Thống kê